Baltik dili

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Baltika dili
pol. Mierzeja Wiślana alm. Frische Nehrung
Vistula Lagoon.jpg
54°24′00″N 19°30′00″E / 54.40000°N 19.50000°E / 54.40000; 19.50000Koordinatlar: 54°24′00″N 19°30′00″E / 54.40000°N 19.50000°E / 54.40000; 19.50000 (T)
Ölkələr Flag of Poland.svg Polşa
Flag of Russia.svg Rusiya



Baltik dili (Polşa)
Baltik dili
Commons-logo.svg Baltika dili Commonsda

Baltik dili (Vislik dili, pol. Mierzeja Wiślana, alm. Frische Nehrung) — ensiz dil Kalinindrad körfəzini Qdansk körfəzindən ayırır. Dilin uzunluğu 65 km təşkil edir. Dilin cənub hissəsi (30 km) Polşa, şimal-şərqi isə Rusiyanın Kalininqrad vilayəti (35 km) ərazisinfə yerləşir[1]. Eni orta hissəsələrdə 300—1800 metr, şimal hissədə isə 8-9 km təşkil edir. Dil əsasən qumlu çimərliklərdən ibarətdir. Burada dyunlara rast gəlinir. Cənub hissədən materikə birləşsədə, şimaldan isə materikdən Baltiysk kanalı ilə ayrılır. Dilin şimalı bəzən Pillau yarımadası adlanır[2].

Xüsusiyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Baltik dili dəniz akkumulyasiyası zamanı formalaşmışdır. Əsasən küləklərin və onların fəaliyyəti nəticəsində qumların bir yerə tonlanmasından yaranmışdır. Baltik dilində dyunların hündürlüyü 40 metri keçmir. Dilin meydana gəlməsi 6 000 il öncəyə aid edilir.

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Rusiya ərazisi[redaktə | əsas redaktə]

Baltik dilinə açılan mənzərə.

Baltiysk şəhəri ilə birlikdə dilin ərazisi Baltiysk şəhər dairəsi ərazisinə daxildir. Bu dairənin ərazisində 34-35 min nəfər yaşayır[3].

Dilin Rusiya hissəsində Kosa və Rıbaçi qəsəbələri mövcuddur. Onlar əsasən dilin şimalında yerləşdiyindən Baltiysk şəhərindən açıq aşkar görünür. Dillə materik arasında katerlər fəaliyyət göstərir. Bunula da yaşayış məntəqələri ilə əlaqə yaradılır.

Polşa ərazisi[redaktə | əsas redaktə]

Dilin Polşa hissəsində Rıbaskie Kontı, Krınısa Morska və Pyaski qəsəbələri vardır. Krınısa Morska məşhur kurort şəhərçiyidir.

Turizm[redaktə | əsas redaktə]

Dilin sahəsi 2 522 ha-dır[4]. Dəniz sahilində çimərliklərin eni 30—40 metrdir[5]. Gizli turistik sahə ilə əlaqədar dilin Rusiya hissəsi 50 il müddətində qapalı zona olmuşdir.

Planlar[redaktə | əsas redaktə]

Dildə gəmiçilik üçün kanalın tikintisi[redaktə | əsas redaktə]

2004-cü ildə Kalininqrad vilayətində dilin Polşa hissəsində ksnalın tikintisi planı ətrafında böyük narazılıqlar yaranır. Polyaklar Elblonq limanını Baltik dənizini birləşdirmək məqsədi ilə kanalın tikintisini planlaşdırırlar. Bu məqsədlə hətta xüsusi fond təşkil edilir. Layihənin ümumi dəyəri 20 milyon dollar olaraq qiymətləndirilir[6].

Maraqlı fakt[redaktə | əsas redaktə]

  • 19° 38' şərq uzunluğu dil ərazisində yerləşir. Bu sahə Rusiyanın ən ucqar qərb nöqtəsidir[7].
  • 2008-ci ilə qədər dil boyunca dəmir yolu fəaliyyət göstərirdi. Bu dəmir yolu Rusiyanın ən qərb nöqtəsində yerləşən dəmir yolu olmuşdur. Xəttin bəzi hissələrini hətta dəniz suyu yuyurdu. Hazırda xətt tamamən ləğv edilmişdir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]