Beatriks Potter

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Beatriks Potter
Beatrix Potter
Beatrix Potter by King cropped.jpg
(1913)
Doğum tarixi 28 iyul 1866(1866-07-28)[1][2][3][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 22 dekabr 1943(1943-12-22)[1][3][4][…] (77 yaşında)
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi ağciyər iltihabı
Vətəndaşlığı Böyük Britaniya Böyük Britaniya
Həyat yoldaşı
Fəaliyyəti yazıçı, illüstrasiyaçı, rəssam, uşaq ədəbiyyatı yazıçısı, mycologist, elmi əsərlərin illüstratoru[d], botanik, roman yazıçısı
Əsərlərinin dili ingilis
Janr nağıl
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Beatriks Potter (28 iyul 1866(1866-07-28)[1][2][3][…], London[5] və ya Kensinqton, Böyük London[6]22 dekabr 1943(1943-12-22)[1][3][4][…], Lankaşir) — ingilis yazıçısı, illüstrasiyaçısı və alimi. Heyvanlardan bəhs edən uşaq kitablarına üstünlük vermişdir. Ən məşhur əsəri "Dovşan Peterin nağılı"-dır.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

1866-cı ildə Londonda Uniteryan aiələdə anadan olan Potter, təhsilini baxıcılarından almış və digər uşaqlardan təcrid olunaraq böyüdülmüşdü. Babası Edmund Potter millət vəkili olmuşdur. Potterin atası Rupert Uilyam Potter (1832–1914) Mançesterda doğulmuş və Londonda hüquq təhsili almışdır. Atası 8 avqust 1863-cü ildə Qii Krossdakı pambıq alverçisi və gəmi istehsalçısının qızı Helen Liiç (1839–1932) ilə evləndi. 14 mart 1872-ci ildə doğulmuş Ualter Bertram adlı qardaşı olmuşdur. Onun çox sayda ev heyvanı vardı. Şotlandiyada və Leyk bölgəsində tətillər keçirir, yaxından izlədiyi və rəsmini çəkdiyi mənzərələr, flora və faunaya olan sevgisini inkişaf etdirirdi. Ailəsinin Mançesterda iki ərazisi vardı.

Yeniyetməlik dövründə Potter Londonun sənət qalereyalarına müntəzəm qonaq idi. Xüsusilə Londondakı Kral Akademiyasındakı yay və qış sərgilərini mutəmadi ziyarər edər və bundanhəzz alardı. Potter sənət və yeni incəsənət stillərindən xəbərdar olsa da, onun rəsm üslubu özünəməxsus idi.

1890-cı illərdə pul qazanmağın bir yolu olaraq Beatrix və qardaşı öz dizaynlarına Milad kartlarında, habelə bayram, ad günü kimi xüsusi hallar üçün olan kartlarda yer verərək çap etməyə başladılar. Siçan və dovşanların təsvirləri fantaziya rəsmlərinin əsas mövzusu idi. 1890-cı ildə Hildesheimer və Faulkner firması Frederic Weatherly'nin "A Happy Pair" adlı kitabında çap edə bilmək üçün Potterdən "dovşan Benjamin Bunny"nin bir neçə rəsmini satın aldı.

Potterin araşdırmaları və göbələklərin suluboya ilə rəsmlərini çəkməsi onun mikologiya sahəsində böyük hörmət qazanmasına səbəb oldu. Otuz yaşlarında Potter, ona çox uğur gətirən "Dovşan Peterin nağılı" kitabını nəşr etdirdi. Bunun ardınca Potter, uşaq kitablarını eyni zamanda həm yazmağa, həm də təsvir etməyə başladı.

1913-cü ildə, 47 yaşında Potter, Hawkshead'in çox hörmətli yerli vəkili William Heelis ilə evləndi. Potter və William Heelis, İkinci Dünya Müharibəsinin ağır günlərində əkinçilik fəaliyyətlərini davam etdirərək otuz il xoşbəxt evliliklərindən zövq aldılar. Onlar uşaqsız olsalar da, Potter Uilyamın böyük ailəsində mühüm rol oynayırdı, xüsusən də təhsil almasına kömək etdiyi ərinin bir neçə bacısı və qardaşı ilə həyatlarını xoşbəxt şəkildə sürdürürdülər.

Ölümü[redaktə | əsas redaktə]

Potter 22 dekabr 1943-cü ildə 77 yaşında Sawrey yaxınlığında yerləşən evində sətəlcəm və ürək xəstəliyindən vəfat etdi. O, bütün varlığını,4000 akr (16 km2) torpaq, on altı ferma, kotteclər və mal-qara və Herdwick qoyunlarıni "National Trust"-a bağışladı. Potterin həyatına bədii filmdə yer verilmiş, heyayələri mahnılarda, filmlərdə, balet və animasiyalarda yer almış, kitablar isə çox dildə satılmağa davam edir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru: açıq məlumat platforması — 2011.
  2. 1 2 Beatrix Potter
  3. 1 2 3 4 Benezit Dictionary of Artists — 2006. — ISBN 978-0-19-977378-7, 978-0-19-989991-3
  4. 1 2 Encyclopædia Britannica
  5. 1 2 Almaniya Milli Kitabxanası, Berlin Dövlət Kitabxanası, Bavariya Dövlət Kitabxanası və b. Record #118882570 // Ümumi tənzimləmə nəzarəti (GND) — 2012—2016.
  6. 1 2 http://web.archive.org/web/20170323073251/http://jeugdliteratuur.org/auteurs/helen-beatrix-potter
  7. Oxford Dictionary of National Biography / C. MatthewOxford: OUP, 2004.
  8. Kindred Britain