Birrəng ağ şam

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?Birrəng ağ şam
Abies concolor foliagecones.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi:Bitkilər
Şöbə:Çılpaqtoxumlular
Sinif:Qozadaşıyanlar
Yarımsinif:İynəyarpaqlılar
Sıra:İynəyarpaqlılar
Fəsilə:Şamkimilər
Cins:Qara şam
Növ: Birrəng ağ şam
Elmi adı
Abies concolor Ledeb.
Sinonimlər
Larix russica (Endl.) Sabine ex Trautv.

Larix sukaczewii Dylis

Pinus larix var. russica Endl.
Mühafizə statusu
Status iucn2.3 LC.svgen:Least Concern
Az qayğı tələb edənlər
Least Concern (IUCN 2.3)
BTTSMB 42317
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
MBMM  62751
HE  1033611
BEABS  262455

ABŞ -ın cənub-qərbi və Şimali Meksika dağlarında, dəniz səviyyəsindən 2000–3000 m-ə qədər hündürlükdə kölgəli yamaclarda və çayların kənarında bitir. 350 ilə qədər yaşayır. Hündürlüyü 40 (60) m-ə çatan, gövdəsinin diametri 1,8 m-ə qədər, konusvarı, sıx çətirli ağacdır. Yaşlandıqda çətiri a.ağıya doğru əyilir. Gövdəsinin qabığı boz, qalın və hamardır. İynəyarpaqları hər tərəfdən göyümtül-yaşıl, üstü orta damarcığın ətrafında 6-8 ağızcıq xətli, alt tərəfi kilin hər tərəfindən 5-8 ağızcıq xətlidir. Tumurcuqların diametri 3–5 mm-dir. Toxum qabıqları əsasən pazşəkillidir. Tək və qrup əkinlərində payızda iynəyarpaqları saraldıqda daha dekorativ görünür. Sərt qış aylarında donur, ancaq əkin yeri düzgün seçildikdə yüksək dekorativ keyfiyyətliyini saxlayır, qozalar və cücərən toxumlar əmələ gətirir. Tək və qrup əkinləri üçün yararlıdır. Quraqlığa davamlıdır. Mədəni şəraitdə 1831-ci ildən becərilir. Respublikamızda qışa davamlıdır. Qış qələmlərinin 10 %-i kök atır. Yaşıllaşdırmada az istifadə edilir. Bakı şəhərində 1998-ci ildən mədəni şəraitdə becərilir.

Məlumat mənbələri:[redaktə | əsas redaktə]

Деревья и кустарники СССР. т.3.1954; Флора Азербайджана. т.5. 1954; Azərbaycanın ağac və kolları. III cild. 1970; Azərbaycanın “Qırmızı” və “Yaşıl Кitabları”na tövsiyə olunan bitki və bitki formasiyaları. 1996; Azərbaycan florasının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. “Azərbaycan dendraflorasi” I cild, Baki, “Elm”, 2011, 312 səh.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]