Bolqarıstan mətbəxi

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Soyuq şorba olan Tarato. İnqridentləri Yoqurt, su, sarımsaq, dərəotu və zeytun yağı. Bəzən şorbaya çipsidə əlavə edilir.
Bulqar kababı. Düyü ilə hazırlanır.
Ənənəvi bulqar yeməyi. Bu yemək yeni il ərəfəsində bişirilir.

Bolqarıstan mətbəxi — Bolqarıstan mətbəxi öz yeməkləri ilə məşhurdur[1]. Bolqarıstan mətbəxi Avropada yayılmışdır. Öz milli yeməkləri ilə tanınır. Hər regionunun özünəməxsus yeməkləri vardır. Ölkədə və bütün dünyada çox məşhurdur. Qeyd etmək olar ki, Bolqarıstan mətbəxi regionlara görə fərqlənir, dadların cürbəcürlüyü ilə boldur və dünyanın ən populyar mətbəxlərindən biri kimi sayılır[2][3].

Haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Bolqar mətbəxi çox dadlıdır və tipik Bolqar mətbəxinin dadına baxmış, lakin onu sevməyən adam yoxdur. Sirr – bişirərkən istifadə olunan ədviyyatlardadır. Onlar yalnız yeməyi dadlı etmir, həmçinin çox sağlamdırlar və tərkibində çoxlu orqanik minerallar var. Daha çox spesifik dad qatmaq üçün salatlarda, şorba və digər yeməklərdə çoxlu təzə və yaşıl ədviyyatlar istifadə etmək, xüsusilə isti fəsillərdə ənənədir. Bundan əlavə, ədviyyəli ərzaqların burada məşhur olmasını bilmək sizdə təəccüb doğurmaz. Cocen kimi bəzi bitkilər bədənə olan xüsusi effektlərinə görə istifadə olunur, çünki onlar hormon pozğunluğu kimi bəzi tibbi problemləri müalicə edir. Əlavə olaraq, bir çox digərləri metabolizmi sürətləndirir. Bu bitkilərə reyhan, nanə və cəfəri aiddir[4][5][6].

Yeməklər[redaktə | əsas redaktə]

Nahar[redaktə | əsas redaktə]

  • Banitsa: yumurta, ağ pendir və qatıqdan hazırlanmışdır[7].
  • Banski slanet: ədviyyatlı kolbasa. Bansko rayonunda hazırlanır[8][9].
  • Elenski: göyərti ilə qarışıq olan, havada qurudulmuş sosiska[8].
  • Lukanka: mal əti və donuz ətindən hazırlanan ədviyyatlı kolbasa[7].
  • Basdırma: ədviyyatlı mal əti kolbası[10][11].
  • Sosiska: Balkanlarda, Şərqi Aralıq dənizində və Şimali Afrikada yayılmış tünd qırmızı kolbasa[12][13].

Şorbalar və yeməklər[redaktə | əsas redaktə]

  • Güvəc şorbası: gil qabda bişmiş ədviyyatlı tərəvəzlərlə hazırlanan şorba[6][14]
  • Tarator şorbası: xiyar, sarımsaq, qatıq və soğan ilə hazırlanan soyuq şorba[7].
  • Qarın şorbası: Bolqarıstanda tanınmış ənənəvi şorba[15][16].
  • Bob şorbası: isti lobya şorbası[17].
  • Smilyanski şorbası: Çuğunduru şorbası[18].
  • Paça şorbası: turş şorba, çörək ilə hazırlanan şorba. Yeməyə sirkə əlavə edilə bilər (zövq üçün)[18].
  • Zələnçuq şorbası: tərəvəz ilə hazırlanan şorba[18].
  • Quben şorbası: göbələk şorbası[18].
  • Ribena şorbası: balıq şorbası[19].

Salatlar[redaktə | əsas redaktə]

  • Ovçarzka salatı: qızardılmış yumurta, göbələk ilə hazırlanan salat[20].
  • Ruska salatı: kartof, yerkökü, çörək və mayonez ilə hazırlanan salat[20].
  • Şopka salatı: doğranmış xiyar, soğan, bibər və ağ pendirlə hazırlanan salat[21].
  • Ağ qar salatı: qatıq, qoz, sarımsaq və doğranmış xiyar ilə hazırlanan salat[22].
  • Torsi: kələm, çuğundur, və s. qış mövsümündə populyar tərəvəzlərlə hazırlanan salat[23].

Şirniyyatlar[redaktə | əsas redaktə]

  • Pita
  • Şirin pita
  • Ətli pita
  • Poqaça
  • Kravay
  • Kolaç
  • Banitsa
  • Tikvenik
  • Zelnik
  • Paxlava
  • Saraliya
  • Parlenki
  • Patatnik
  • Qazamaq
  • Byal Maz
  • Tutmanik
  • Milinka
  • Qəvrəq
  • Qozunaq
  • Mekitsi
  • Marudnitsi
  • Katmi
  • Palaçinki
  • Lanqidi
  • Tiqanitsi
  • Dadnik
  • Popara
  • Sulovar
  • Parceni filyi
  • Solenki
  • Kövrək
  • Trinitsa
  • Skrob
  • Trahana

İçkilər[redaktə | əsas redaktə]

Mavrudwine.jpg
Zagorka.jpg
Pelinkovac1.png

Şərablar[redaktə | əsas redaktə]

  • Mavrud
  • Pamid
  • Qəmzə
  • Melnik şərabı
  • Dimyat
  • Misgər
  • Musqat
  • Nohan və ya Lipa
  • Divaçka
  • Şivka
  • Rubin
  • Tamyanka

İçkilər[redaktə | əsas redaktə]

  • Rakya
  • Slivovitsa
  • Qyulova Rakya (Qırmızı Rakya)
  • Musqat Rakya
  • Mastiqa
  • Menta

Pivələr[redaktə | əsas redaktə]

  • Aryana
  • Astika
  • Bolyarka
  • Burqasko
  • Britos
  • Kamenitza
  • Leninika
  • Lomsko
  • Pirinsko
  • Plevensko
  • Şumensko
  • Slavena
  • Stoliçno
  • Zaqorka

Fermentli içkilər[redaktə | əsas redaktə]

  • Boza
  • Ayran
  • Matenitsa[24]

İsti içkilər[redaktə | əsas redaktə]

  • Çay

Spirtli içkilər[redaktə | əsas redaktə]

Qalareya[redaktə | əsas redaktə]

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • DK Eyewitness Travel Guide: Bulgaria (DK: rev. ed. 2011). Jonathan Bousfield & Matthew Willis, DK Eyewitness Travel: Bulgaria (DK: 2008).
  • James I. Deutsch, "Bulgaria" in Ethnic American Food Today: A Cultural Encyclopedia (ed. Lucy M. Long: Rowman & Littlefield, 2015).
  • Annie Kay, Bulgaria (Bradt Travel Guides: 2nd ed. 2015), p. 57.
  • Fiona Ross, "Bulgaria" in Food Cultures of the World Encyclopedia (ed. Ken Albala: ABC-CLIO, 2011).
  • Agnes Sachsenroeder, CultureShock! Bulgaria: A Survival Guide to Customs and Etiquette (Marshall Cavendish: 2nd ed. 2011).

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Bolqar mətbəxi və onun dadlı sirri
  2. (Aprel 2006). "Bulgaria Poultry and Products Meat Market Update." Thepoultrysite.com. Accessed iyul 2011-ci il.
  3. "Bulgarians celebrate the art of 'true' homemade yoghurt". Timesofmalta.com. İstifadə tarixi: 18 oktyabr 2017.
  4. Amjum Anand (2007), My Chicken Korma (Times Online)
  5. Zlatarski - Българската кухня през вековете p 78-79
  6. 1 2 Deutsch, p. 87.
  7. 1 2 3 Deutsch, p. 88.
  8. 1 2 Bousfield & Willis, p. 232.
  9. Sachsenroeder, p. 138.
  10. Bousfield & Richardson, p. 40.
  11. Robert Sietsema, New York in a Dozen Dishes (Houghton Mifflin Harcourt, 2015), p. 112.
  12. Jonathan Bousfield & Dan Richardson, A Rough Guide to Bulgaria (Rough Guides, 2002), p. 40.
  13. Nichola Fletcher, Sausage: A Country-By-Country Photographic Guide With Recipes (DK: 2012), p. 217.
  14. Kay, p. 57.
  15. Sachsenroeder, p. 144; Deutsch, p. 88.
  16. Kay, p. 57; Ross, p. 70.
  17. Kay, p. 57; Ross, p. 67; Kelsey Kinser, Vegan Beans from Around the World: 100 Adventurous Recipes for the Most Delicious, Nutritious, and Flavorful Bean Dishes Ever (Ulysses Press, 2014), p. 29.
  18. 1 2 3 4 Ross, p. 67.
  19. DK Eyewitness Travel Guide: Bulgaria, p. 233.
  20. 1 2 Sachsenroeder, p. 143.
  21. Deutsch, p. 88; Sachsenroeder, p. 143.
  22. Sachsenroeder, p. 143; Kay, pp. 56-57; Richard Watkins & Christopher Deliso, Bulgaria (Lonely Planet, 2008), p. 55.
  23. Ross, p. 63; Kay, p. 57.
  24. Tropcheva et al., Antifungal activity and identification of Lactobacilli, isolated from traditional dairy product "katak", Anaerobe (2014), doi: 10.1016/j.anaerobe.2014.05.010.
  25. Deutsch, p. 87; Bousfield & Willis, p. 232.
  26. Lay, p. 57.

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Bolqarıstan mətbəxi ilə əlaqəli mediafayllar var.