Cümşüd bəy Vəzirov

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Cümşüd bəy Vəzirov
Cümşüd bəy Yusif bəy oğlu Vəzirov
Cümşüd bəy Vəzirov.jpg
Doğum tarixi
Doğum yeri Zümürxan, Cavanşir qəzası, Yelizavetpol quberniyası, Qafqaz canişinliyi, Rusiya imperiyası
Vəfat tarixi
Vəfat yeri Bakı, Azərbaycan SSR, ZSFSR, SSRİ
Həyat yoldaşları

Nənəş xanım Qəhrəman bəy qızı Tağıyeva,
Əzizə xanım Teymur bəy qızı Vəzirov,

Zəhra xanım Kərim bəy qızı Mehmandarova
Uşaqları Firdovsi bəy, Firuzə xanım,
Ənvər bəy, Əsgər bəy, Firuz bəy
Fəaliyyəti pedaqoq

Vəzirov Cümşüd bəy Yusif bəy oğlu — müəllim, məmur.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Cümşüd bəy Vəzirov 1877-ci ildə Cavanşir qəzasının Zümürxan kəndində anadan olmuşdu. Orta təhsil almışdı. Öncə Zəngəzur qəzasında müəllimlik etmişdi. Sonra 1916-cı ilədək Orlovo-Denisovka nahiyəsinin pristavı olmuşdu. Onun pristavlığı dönəmində bir neçə hadisə baş vermişdi. Cavanşir qəzasının Qarapirim kəndinin əhalisi Məhərrəm bəyin torpağını zəbt etmişdi. Mülkədarın şikayəti nəticəsində hadisə yerinə strajniklər göndərilmişdi. Arxiv sənədlərində yazılır: "Qarapirimlilərin "kişilərdən və əsasən qadınlarından ibarət olan böyük bir dəstəsi... pristavı və onun dəstəsini daşa basdılar. Onlardan bəziləri isə... bağda gizlənərək tüfəngdən atəş açmağa başladılar. Pristav öz dəstəsi ilə geri çəkilərək bağı atəşə tutmağa başladı. Pristav kəndlilərin başçısını tutduğu zaman strajniklərin atəşinə baxmayıb, "vur!" - deyə bağıraraq onların üzərinə düşdülər, tutulmuş kəndliləri geri aldılar".[1].

Cümşüd bəy Vəzirovun pristavlığı vaxtında baş vermiş hadisələrin icmalı:

"Mülkədar Vəlibəyovların xalası oğlu olan pristav Cümşüd bəy Vəzirov öz qoyunlarını yataq yerindən çıxarmağı Qarapirim kəndlilərdən tələb etdikdə, kəndlilər 60-70 nəfərlik (bunların əksəriyyəti qadın idi) bir dəstə ilə ağac, bel və dəmir yabalarla pristav və strajniklərə tüfənglərdən atəş açdı. Qəzəblənmiş kəndlilərin təzyiqi altında pristav və strajniklər atışı-atışa geri çəkiləsi oldular. Onlar toqquşma zamanı baş verən qarışıqlıqdan istifadə edərək 16 kəndlini həbs etdilər".[2].

Pristav Vəzirov 25 strajniklə birlikdə torpaq uğrunda mülkədarlara qarşı mübarizə aparan Qarapirim kəndlilərinə divan tutmaq, kəndlilərin evlərini qarət etməklə, onları döymək və öldürməklə hədələyirdi. Hökumət orqanlarının özbaşınalığı, hədəsi ilə əlaqədar olaraq Qarapirim kəndliləri qaçıb başqa kəndlərdə gizlənirdilər. Mühafizəsiz əhaliyə qarşı hücuma keçən çar hökumət orqanları Cavanşir qəzası kəndlərini axtararaq, Qarapirimdən qaçmış qadın və uşaqları həbs edirdilər.

Cümşüd bəy Vəzirov 1916-cı ildən 1918-ci ilədək Hindarx kəndində Fərrux bəy Vəzirovun mülkündə darğa işləmişdi. Azərbaycan Demokratik Respublikası dönəmində müxtəlif vəzifələrdə çalışmışdı. Sovetləşmə başlayanda milis, sonralar tədarükçü olmuşdu.

O, 1931-ci ildə Bakı şəhərində vəfat edib.

Ailəsi[redaktə | əsas redaktə]

Cümşüd bəy Vəzirov öncə Nənəş xanım Qəhrəman bəy qızı Tağıyeva ilə evlənmişdi. Bu evlilikdən Firdovsi və Firuzə xanım adlı qızları olmuşdu.

Sonra qohumu Teymur bəy Vəzirovun qızı Əzizə xanımla ailə qurmuşdu. İkinci evlilikdən üç oğlu olmuşdu. Böyüyü Ənvər bəy sağ qalmış, sonradan olan Əsgər bəy adlı uşaqları körpə yaşlarında tələf olmuşdular.

Cümşüd bəy üçüncü dəfə Kərim bəy Mehmandarovun qızı Zəhra xanımla evlənmişdi. Zəhra xanımdan Firuz bəy adlı oğlu vardı.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Ənvər Çingizoğlu, Vəzirovlar soyu, "Soy" dərgisinin özəl buraxılışı, Bakı, 2008. 88 səh;
  • Ənvər Çingizoğlu, Qarabağda maarif, Bakı: Zərdabi LTD, 2013, 288 səh.

İstinad[redaktə | əsas redaktə]

  1. MDTA, f.1, siyahı 1, iş 98, vərəq 163
  2. MDTA, f.1, siyahı 1, iş 98, vərəq 163-164

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]