Cənubi Şetland adaları

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Cənubi Şetlend adaları
ing. South Shetland Islands
South Shetland Islands Map.png
62°00′00″ c. e. 58°00′00″ q. u.HGYO
AkvatoriyaAtlantik okean
Ölkə Proposed flag of Antarctica (Graham Bartram).svg Antarktida
Adaların sayı24
Sahəsi3.687 km²
Hündür nöqtəsi2.300 m
Əhali (2015 )0 nəf.
Cənubi Şetland adaları (Antarktida)
Brown pog.svg
Cənubi Şetlend adaları (Cənubi Şetland adaları)
Cənubi Şetlend adaları
Cənubi Şetlend adaları, Cənubi Şetland adaları
Commons-logo.svg Cənubi Şetlend adaları Vikianbarda

Cənubi Şetlend adaları (ing. South Shetland Islands) — Atlantik okeanda Antarktik yarımadasıının şimalında yerləşir.

Coğrafiya[redaktə | əsas redaktə]

Vilyams burnu, 19 fevral 1819 il

Arxipelaq cənub-qərbdən şimal-şərqə doğru uzanır. Antarktik yarımadasından Bransfild boğazı ilə ayrılır. Cənubi Amerikadan Dreyk boğazı ilə ayrılır. Arxipelaqda çoxlu sayda xırda adalar vardır. Ümumi sahəsi 3687 km² təşkil edir.

Adaları[redaktə | əsas redaktə]

Falkland-islands-dependencies-map-rus.jpg
Ada (az.) Ada (en.) Sahəsi,[1]
km²
Hündür nöqtəsi,
м
Koordinatları
1 Aitço Aitcho Islands 62°24′48″ c. e. 59°46′12″ q. u.HGYO
2 Bricman Bridgeman Island 240 62°04′ c. e. 056°44′ q. u.HGYO
3 Votçkiper The Watchkeeper 62°18′ c. e. 59°49′ q. u.HGYO
4 Qibbs Gibbs Island 22 520 61°28′ c. e. 055°34′ q. u.HGYO
5 Qrinviç Greenwich Island 174 625 62°31′ c. e. 59°47′ q. u.HGYO
6 Desepşen Deception Island 137 576 62°58′37″ c. e. 60°39′00″ q. u.HGYO
7 Desoleyşen Desolation Island 3,12 62°27′27″ c. e. 60°20′48″ q. u.HGYO
8 İdi Eadie Island 61°28′ c. e. 55°57′ q. u.HGYO
9 Kinq-Corc adası King George Island 1384 655 62°02′ c. e. 58°21′ q. u.HGYO
10 Kornuells adası Cornwallis Island 61°04′ c. e. 54°28′ q. u.HGYO
11 Livinqston Livingston Island 974 1700 62°36′ c. e. 60°30′ q. u.HGYO
12 Lou Low Island 181 63°17′ c. e. 62°09′ q. u.HGYO
13 Fil adası Elephant Island 558 853 61°08′ c. e. 55°07′ q. u.HGYO
14 Nelson adası Nelson Island 192 62°18′ c. e. 59°03′ q. u.HGYO
15 Pinqvin Penguin Island 180 62°06′ c. e. 57°56′ q. u.HGYO
16 Aypara adası Half Moon Island 0,51 101 62°35′30″ c. e. 59°55′15″ q. u.HGYO
17 Robert adası Robert Island 186 62°24′ c. e. 59°30′ q. u.HGYO
18 Роуэтт Rowett Island 61°17′ c. e. 55°13′ q. u.HGYO
19 Ruqqed adası Rugged Island 10,4 256 62°38′ c. e. 61°15′ q. u.HGYO
20 Şmit adası Smith Island 206 2105 63°00′ c. e. 62°30′ q. u.HGYO
21 Snou Snow Island 154 62°47′ c. e. 61°23′ q. u.HGYO
22 Teybl adası Table Island 1,12 150 62°20′34″ c. e. 59°48′29″ q. u.HGYO
23 Suiti adası (Sil) Seal Islands 60°58′ c. e. 55°24′ q. u.HGYO
24 Klarens adası Clarence Island 162 1924 61°12′ c. e. 054°05′ q. u.HGYO

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Adalrın xəritəsi

Cənubi Şetland adaları 19 fevral 1819 ildə britaniyalı dənizçi Vilyam Smit (ing. William Smith) tərəfindən «Williams» gəmisində aşkarlanır. O, Montevideodan Valparaisoya gedərkən aşkarlayır. 16 oktyabr 1819 ildə Kinq-Corc adasına enir. Bununla da Antarktika ərazisinə ilk ayaq basan insan olur. Adalar ilk dəfə 1920-ci ilin yanvar-fevral ayları Eduard Bransfild tərəfindən araşdırılır və xəritəyə salınır[2]. Sonradan 1921-ci ilin yanvarında Faddey Bellinshauzenin rəhbərlik etdiyi I Rus Antarkrik ekspedisiyası tərəfindən araşdırılmışdır.

Arxipelaqa verilən ad Britaniyaya məxsus olan Şetland adalarının şərəfinə adlandırılmışdır. 1908-ci ildən Folklend adaları asılı ərazilərinə daxil edilir. 1962-ci ildən Böyük Britaniyanın Antarktika ərazilərinə daxil edilmişdir.

19401943 illərdə adalara ÇiliArgentina iddia qaldırır. Bu iddialar Antarktika haqqında konvensiyaya əsasən dondurulmuşdur.

Əhalisi[redaktə | əsas redaktə]

Camp-Academia.jpg

Arxipelaqda ondan çox qütb stansiyası fəaliyyət göstərir. Üstəlik Kinq-Corc adasında rusların Vellinshauzen stansiyası fəaliyyət göstərir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "South Shetland Islands - Wolfram|Alpha". 9 mart 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 mart 2013.
  2. Peter Saundry. "Smith, William". Encyclopedia of Earth.

Xəritələr[redaktə | əsas redaktə]