Cek London gölü

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Cek London gölü
rus. Озеро Джека Лондона
Jack London lake by bartosh1.jpg
Ölkə Flag of Russia.svg Rusiya
Dəniz səviyyəsi803 m
Uzunluğu10 m
Eni1 — 2 m
Sahəsi14,4 km2
Dərin yeri50 m
Su tutumu221 km2
Cek London gölü (Maqadan vilayəti)
Cek London gölü
Commons-logo.svg Cek London gölü Commonsda

Cek London gölüKolıma çayının yuxarı axarlarında, Rusiya Federasiyası Maqadan vilayəti, Yaqodninski rayonu ərazisində göl. Göldağlar arasında, 803 m metr yüksəklikdə qərarlaşır. Gölün uzunluğu 10 km, maksimal dərinliyi isə 50 metrdir. Su səthinin sahəsi 14,4 km², su toplayıcı sahəsi isə 221 km²-dir.

Gölə Pruqa çayı və ondan başqa bir neçə çay tökülür:Stduyonnıy, Nevedomıy və kiçik axarlar. Göl axarlarla Tanmuyuşşiy Xariusov gölü ilə birləşir. Ondan kyol-Sien çayı başlayır ki, bu çayda Kolımanın sağ qolunu təşkil edir. Göl Böyük Annaqaçak və Uazaİna dağ silsilələri arasında yerləşir. Onlarında müvafiq olaraq ən hündür nöqtələri Aborigen (2287 m) və Snejnaya dağlarıdır (2293 m).

Gölün ətrafı[redaktə | əsas redaktə]

Cek London gölü

Gölün yerləşdiyi ərazidə «Cek London gölü» təbiət parkı təşkil edilmişdir. Sahilləri elə də hündür deyildir. Əsasən meşələrlə örtülü sahələrdən ibarətdir. Gölün sahillərində qumlu çimərliklərə rastlamaq mümkündür. Gölün sahillərindəki uzantılar Norveş fiordlarını xatırladır. İyul ayının sonlarına qədər göldə buzlar olur. Bubunla belə sahil ərazilərində suyun temperaturu +10-12 °C arasında dəyişir. Gölün ən aşağı səviyyəsi iyulun ortalarında müşahidə edilir. Göl oktyabrın ortalarında donur. Mayın sonlarına kimi buzun qalınlığı 120—150 sm, bəzi ərailərdə isə 2 metr olur.

Göl ətrafında kiçik gölməçələr vardır. Onlar arasında ən iriləri — Meçta, Anemon, Seraya Çayka, Nevidimka, Sosednee, Kudinovskie gölləri. Göl moren mənşəllidir. Burad yerləşən göllərin hamısı dağlar arasında yerləşir.

İqlimi[redaktə | əsas redaktə]

Gölün yerləşdiyi region olduqca kontinentaldır. Sərt iqlimə malik regiondur. yanvar ayının orta aylıq temperaturu −33 °C qədər düşə bilir. Qış ayları dağlarda güçlü qar fırtınaları müşahidəı edilir. Qışda bu əraziyə gəlmək olduqca xatalıdır. Burada qar uçqunları baş verir. Yay isə vadilərdə isti, dağlarda isə sərin keçir. İyul ayının orta temperaturu +12 °C-dir. Yayın əvvəli və sonlarında dağlara qar yağır və qırov müşahidə edilir. Bu zamanlar güçlü yağışlar və bunun nəticəsində daşqınlar adi halldır.

Adalar[redaktə | əsas redaktə]

Göldə dörd ada vardır. Mərkəzi ada gölü iki hissəyə bölür: Böyük Cek və Kiçik Cek. Göldə yerləşən Vera adasında meteostansiya vardır[1].

Adı[redaktə | əsas redaktə]

Uzaq Şərqin ən əsrarəngiz göllərindən hesab edilir. Bölgənin yaşlı sakinlərinin dediklərinə görə göl öz adını onu ilk kəşf edənlərdən almışdır. Onlar ilk dəfə gölü aşkar edəndə onun sahilində Cek Londonun Martin İden rofamanını aşkar etmişlər[2].

Ancaq digər bir fərziyyədə vardır. Kolımada qızıl aşkarlaya geoloji ekspedisiyanın rəhbəri Yuri Bilbin bir Cek London həvəskarı olmuşdur. Onlar burada olan bir coğrafi obyektə onun adını vermək niyyətində idilər. 1932-ci ildə geoloq P. Skoryankov gölə bu adı vermişdir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]