Deşil Hammett

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Deşil Hammet
Samuel Dashiell Hammett
Doğum tarixi 27 may 1894
Doğum yeri Sent-Meri, Merilend, Flag of the United States.svg ABŞ
Vəfatı 10 yanvar 1961
Vəfat yeri Nyu York, Nyu York, Flag of the United States.svg ABŞ
Vəfat səbəbi ağciyər xərçəngi
Dəfn yeri
Vətəndaşlığı Flag of the United States.svg ABŞ
Milliyyəti ABŞ-lı
Təhsili
  • Baltimore Polytechnic Institute[d]
Fəaliyyəti yazıçılıq
Fəaliyyət illəri 19291961
Əsərlərinin dili ingilis
İstiqamət dedektiv
Janr roman, qısa hekayə
İlk əsəri "Qırmızı məhsul" (1929)
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Deşil Hammett (27 may 1894, Sent-Meri - 10 yanvar 1961, Nyu York) - ABŞ yazıçısı. Daha çox qısa hekayələrə və dedektiv romanlara üstünlük vermişdir.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Deşil Hammett 27 may 1894-cü ildə Merilend ştatının Sent-Meri şəhərində anadan oldu. Gənc yaşlarında qəzet satdı və hamballıq etdi. Daha sonro 1915-1921-ci illərdə Pinkerton Dedektivlik Bürosunda dedektivlik etdi, amma sonra bu işindən ayrıldı.

Bundan sonra müxtəlif qəzet və jurnallarda dedektiv hekayələri yazmağa başlayan Hammett ilk iki romanını 1929-cu ildə nəşr etdirdi. 1930-cu ildə "Malta şahini" (The Maltese Falcon) əsərini yazdı. Bu roman əsasında 1941-ci ildə Con Hyuston tərəfindən eyniadlı film çəkildi. Filmdə Sam Speyd rolunda Hamfri Boqart çıxış etdi.

1934-cü ildən etibarən siyasətlə məşğul olmaya başlayan Hammett insan hüquqlarının qorunması üçün işlər apardı və könüllü olaraq ppİkinci dünya müharibəsi[[nə qatıldı. Prezidenti olduğu Mədəni Hüquqlar Konqresinə maddi kömək edənlərin adını açıqlamağı rədd etdiyi üçün 1951-ci ildə 6 aylıq həbsə atıldı. MakArtinin "Qarı ovu" uyğulamaları zamanı ABŞ Kommunist partiyasına üzv olduğu üçün ABŞ-a Qarşı Fəaliyyətlər Komitəsi tərəfindən 26 mart 1953-cü ildə sorğuya çəklidi. Komitə üçün işləməyi rədd edən Hammett qara siyahıya alındı.

1961-ci ildə Nyu York şəhərində ağciyər xərçəngindən vəfat etmişdir.

Kriminal romanları[redaktə | əsas redaktə]

Hammettə qədərki dövrdə ABŞ kriminal əsərləri İngiltərə kriminal əsərlərini təqlid edirdi. Hammet kriminal romanlarda baş verən hadisələri malikanələrdən, kübar yerlərdən barlara, küçələrə daşıdı. İdeallıqdan uzaq, zorba, duyğusuz dedektiv obrazları yaratdı. Əsərlərdə gündəlik danışıq sözləri əlavə edərək kriminal romanlara yenilik gətirdi.

"Time" jurnalının 1923-2005-ci illərdə yazılan ən yaxşı 100 roman siyahısına Hammettin yazdığı "Qırmızı məhsul" romanı da daxil edildi.[1]

Ədəbiyyatda və filmlərdə[redaktə | əsas redaktə]

1975-ci ildə Con Qrosun "Hammett" romanı çap olundu. Romana əsasən Uin Uinders tərəfindən "Hammett" filmi çəkildi. Hammett rolunu Frederik Forest oynadı.

Lauiri Kinqin romanı "Bağlı otaqlar"da Hammett roman qəhrəmanı olaraq Şerlok Holms və Meri Russelə Russelin uşaqlığı ilə bağlı sirri açmaqda kömək edir.

Kitabları[redaktə | əsas redaktə]

  • Red Harvest (1929)
  • The Dain Curse (1929)
  • The Maltese Falcon (1930)
  • The Glass Key (1931)
  • The Thin Man (1932)
  • Adventures of Sam Spade (1944)
  • Continental Operator (1945)
  • The Big Knockover (1966)

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]