Dobruş
| Dobruş | |
|---|---|
| Добруш | |
 | |
| 52°25′ şm. e. 31°19′ ş. u.HGYO | |
| Ölkə | |
| Tarixi və coğrafiyası | |
| Əsası qoyulub | 1335 |
| İlk məlumat | 1560 |
| Sahəsi |
|
| Mərkəzin hündürlüyü | 116 m, 125 m[2] |
| Əhalisi | |
| Əhalisi |
|
| Rəqəmsal identifikatorlar | |
| Telefon kodu | +375 2333 |
| Poçt indeksi | 247050 |
| Digər | |
| dobrush.gov.by | |
  Dobruş | |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
![Bayraq[d]](https://az.wikipedia.org/wiki/Fayl:Flag_of_Dobruš,_Belarus.svg)
![Gerb[d]](https://az.wikipedia.org/wiki/Fayl:Coat_of_Arms_of_Dobruš.svg)
Dobruş (belar. Добруш) — Belarusun Qomel vilayətində yerləşən şəhər. İput çayı üzərində qərarlaşır. Dobruş rayonunun inzibati mərkəzidir.
2025-ci il etibarilə əhalisinin sayı 17 901 nəfərdir.[3]
Dobruş haqqında ilk məlumat 1335-ci ilə aiddir.
Dobruş sədri Olqa Moxareva olan Rayon İcraiyyə Komitəsi tərəfindən idarə olunur.
Tarixi
[redaktə | vikimətni redaktə et]21 noyabr 1941-ci ildə Qomeldən gələn və yerli polislərin də dəstək verdiyi 8-ci Einsatzkommando tərəfindən həyata keçirilən kütləvi edam zamanı 106 yerli yəhudi və 19 sovet fəalı qətlə yetirilmişdir.[4] 1942-ci ilin yazında baş tutan digər bir edam zamanı isə daha 70-ə yaxın yəhudi öldürülmüşdür.[5]
Kütləvi informasiya vasitələri
[redaktə | vikimətni redaktə et]Dobruşda Dobruş rayonu qəzeti nəşr olunur.[6]
Mədəniyyəti
[redaktə | vikimətni redaktə et]Dobruşda "Dobruş Rayon Mədəniyyət Sarayı" Dövlət Müəssisəsi, "Meliorator" QME, Dobruş İctimai və Mədəniyyət Mərkəzi fəaliyyət göstərir. Həmçinin Dobruşda rayon uşaq kitabxanası mövcuddur. 2002-ci ildən bəri Dobruş Rayon Diyarşünaslıq Muzeyi[7] fəaliyyətdədir. Bütün bunlara əlavə olaraq, Dobruşda Vosxod Kinoteatrı (3D) da tamaşaçıların xidmətindədir.
13 noyabr 2021-ci ildə XIII Respublika Milli Mədəniyyətlər Festivalının rayon təsnifat mərhələsi Dobruşda keçirilmişdir.
2022-ci ildə 29-cu Belarus Yazı Günü Dobruşda keçirildi.
Sənayesi
[redaktə | vikimətni redaktə et]Mənbə:[8]
Dobruş Belarusda ilk və yeganə çini qablar fabrikinə ev sahibliyi edir. İnşasına 1975-ci ildə başlanılsa da, rəsmi yaranma tarixi ilk məhsulun buraxıldığı və istehsal olunduğu 28 dekabr 1978-ci il hesab edilir.
Digər bir yerli müəssisə, Dobruşdakı "Əmək Qəhrəmanı" Kağız Fabriki yerli sakinlər arasında yaxşı tanınır. Bu, 150 ildən artıqdır fəaliyyət göstərən kağız sənayesinin ən qədim və ən böyük müəssisələrindən biridir. Fabrik 1870-ci ildə general-adyutant Fyodor Paskeviç tərəfindən qurulmuşdur. O, Rusiya imperiyasında bir çox yenilikləri tətbiq edən ilk fabrik idi: 1882-ci ildə burada indiki Belarus ərazisindəki ilk laboratoriya açılmış, 1889-cu ildə isə Minskin elektrikləşməsindən beş il əvvəl ilk Belarus elektrik stansiyası inşa edilmişdir. Həmin vaxt təhlükəli kerosin sobalarını əvəz edən elektrik mühərrikləri və işıqlandırmadan artıq Dobruşda istifadə olunurdu. Fabrikdə telefon və teleqraf xətləri quraşdırılmışdı. Dobruş kağız fabriki Avropanın ən müasir fabriklərindən biri kimi özünü təsdiqləmiş və məhsullarında Rusiya imperiyasının dövlət gerbindən istifadə etmək hüququna iki dəfə layiq görülmüşdü. 1894-cü ildə burada 12 saatlıq iş günü əvəzinə səkkiz saatlıq iş günü tətbiq olunmuş, işçilərin isə əvvəlki əməkhaqları saxlanılmışdı. Digər fabriklərdə oxşar nailiyyətləri təsəvvür etmək belə mümkün deyildi. Anton Stulqinskinin fəhlələri üçün etdikləri o qədər əhəmiyyətli idi ki, sakinlər Dobruşun rayonlarından birinə direktorlarının adını — Antonovka adını vermişdilər.
Birinci Dünya müharibəsi zamanı fabrik tənəzzülə uğradı: 1919-cu ilə qədər onun beş kağız istehsal edən maşınından yalnız biri işlək vəziyyətdə idi. Dobruş Kağız Fabriki dövlət müəssisəsi olaraq fəaliyyətini davam etdirdi. 1922-ci ildə "Əmək Qəhrəmanı" tituluna layiq görüldü. 1950–1970-ci illər arasında fabrik əhəmiyyətli dərəcədə modernləşdirildi və SSRİ-nin cizgi və rəsm kağızına olan ehtiyacının demək olar ki, 70%-ni ödəməyə başladı. Sovet İttifaqında hər yeddi məktəblidən biri Dobruşda istehsal olunan dəftərlərdə yazı yazırdı.
Sənaye kompleksinin binaları günümüzə qədər qorunub saxlanılmış və Belarus Respublikasının tarixi və mədəni irsi obyektləri siyahısına daxil edilmişdir.
Qalereya
[redaktə | vikimətni redaktə et]
Dobruşda Kağız Fabriki, 1895
Kağız Fabriki, 2010
Muzey
.jpg)
.jpg)
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ GEOnet Names Server. 11 iyun 2018.
- ↑ GeoNames (ing.). 2005. (İstifadə tarixi: 9 iyul 2017).
- ↑ "Численность населения на 1 января 2025 г. и среднегодовая численность населения за 2024 год по Республике Беларусь в разрезе областей, районов, городов, поселков городского типа". www.belstat.gov.by (rus). 29 mart 2025 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 may 2026.
- ↑ "המכון הבין-לאומי לחקר השואה - יד ושם". 5 dekabr 2017 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 may 2026.
- ↑ "Yahad - in Unum". 26 mart 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 may 2026.
- ↑ "Новостной портал Добрущины" (rus). 24 iyun 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 may 2026.
- ↑ "Учреждение «Добрушский районный краеведческий музей»". Учреждение «Добрушский районный краеведческий музей» (rus). 19 aprel 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 may 2026.
- ↑ "Что посмотреть в Добруше: город 13 мостов и россыпи островов, бумажная фабрика с имперской историей и единственное в стране производство "белого золота"". www.belarus.by. 19 may 2026 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 may 2026.