Doqquzqurşaqlı zirehlilər

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Doqquzqurşaqlı zirehlilər
9-banded-armadillo.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Tip: Xordalılar
Sinif: Məməlilər
Dəstə: Zirehlilər
Fəsilə: Zirehlikimilər
Cins: Doqquzqurşaqlı zirehlilər
Elmi adı
Dasypus
(Linnaeus, 1758)

Doqquzqurşaqlı zirehlilər (lat. Dasypus) — məməlilər sinfinə, zirehlilər fəsiləsinə daxil olan cins. Doqquzqurşaqlı zirehlilərin gövdə uzunluğu yarım metri keçmir. Tipik çəkisi 4-8 kq-dır.

Doqquzqurşaqlı zirehlilər bütün fəsilənin növləri arasında öz arealını genişləndirməyi bacaran yeganə canlılardır. Şimali Amerikaya yayılaraq ABŞ-ın cənub bölgələrinə çatdılar və daha da şimala doğru irəliləyirlər[1]. Digər zirehlılar yalnız Cənubi Amerikada yaşayır.

Doqquzqurşaqlı zirehlilər özlərininin qazdıqları yuvalarda yaşayırlar. Çöllərdə, kollarda və dağlarda 3000 metrə qədər yüksəklikdə yaşamaları mümkündür. Böcəklər, göbələklər, meyvələr və bitki toxumları ilə qidalanırlar. Qidalarına kiçik qurbağalar və kərtənkələlər də daxildir. Doqquzqurşaqlı zirehlilərin balaları dekabr ayında görünür. Kiçik zirehlilər zamanla ossifikasiya edən və sərtləşən yumşaq, buynuzlu zirehlə doğulurlar. Bir il içində müstəqil olurlar. Təxminən 4 il yaşayırlar.

Doqquzqurşaqlı zirehlilər ümumiyyətlə 4 eyni əkiz dünyaya gətirmələri ilə böyük elmi marağa səbəb olurlar. Bundan əlavə Doqquzqurşaqlı zirehlilər cüzamın öyrənilməsində tez-tez istifadə olunur. Çünki siçanlarla yanaşı insanlarla əlaqəsi olmayan bu məməlilər bu xəstəliyə həssasdırlar. Göründüyü kimi onunla yoluxma, zirehlilərin aşağı bədən istiliyi ilə asanlaşdırılır. Buda Hansen çubuqları üçün əlverişlidir (Mycobacterium leprae).

Növləri[redaktə | əsas redaktə]

Cinsə 7 növ daxildir:

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. McDonald, K; Larson, J (2011). "Dasypus novemcinctus". Animal Diversity Web. İstifadə tarixi: 6 October 2014.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]