Fəzl bin Məhəmməd

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Fəzl bin Məhəmməd
Silver dirham of Fazl bin Muhammad Shaddadid.jpg Fəzl bin Məhəmmədin gümüş dirhəmi, Azərbaycan Tarixi Muzeyi
Gəncə əmiri
985 — 1031
Sələfi Mərziban bin Məhəmməd
Xələfi Əbülfəth Musa
Şəxsi məlumatlar
Vəfat tarixi 1031(1031-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Vəfat yeri Gəncə
Sülalə Şəddadilər
Atası Məhəmməd bin Şəddad
Uşağı Əbülfəth Musa

I Fəzl bin Məhəmməd (1031, Gəncə) — 985–1031–ci illərdə Aran əmiri olmuşdur. İbn əl-Əsir və digər ərəb tarixçiləri kürd olduğu üçün onu "Kürd Fəzlun" adlandırmışdır. Fəzl sikkə kəsdirən ilk şəddadi əmiridir. Zərbxanası əvvəl Partavda (Bərdə) idi. Daha sonra Gəncəyə köçürüldü.

Fəzl bin Məhəmməd Rəvvadilərlə mübarizə aparmaq üçün Araz çayı üzərində körpü tikmişdir.[1][2] İbn əl-Əsirə görə, Fəzl 1030-cu ildə xəzərlərə qarşı ekspedisiya aparmışdır[3], xəzərlərdən 10 min nəfər öldürülmüşdür. Xəzər xaqanlığı 969-cu ildə ruslar tərəfindən darmadağın edildiyinə görə bu xəzərlərin Qafqazda onların xələfləri kimi qıpçaqlar və ya peçeneqlər tərəfindən idarə edildikləri və ya İbn əl-Əsirin səhv etdiyi və ya "xəzərlər" sözünün çöldə yaşayan insanlar üçün ümumi bir termin olaraq istifadə edildiyi aydın deyil.

Fəzl 1031-ci ildə ölür və onun yerinə hakimiyyətə oğlu Əbülfəth Musa gəlir.

Ailəsi[redaktə | əsas redaktə]

4 övladı vardı:

  1. Musa
  2. Əbüləsvar Şavur
  3. Əskuya
  4. Sitt bint Fəzl - Şirvanşah I Mənuçöhr ilə evlənmişdi. Mənuçöhr öldürüldükdən sonra Əbu Mənsurla evləndi.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Shaddadids, C.E. Bosworth, The Encyclopedia of Islam, Vol.IX, Ed. C.E.Bosworth, E. van Donzel, W.P.Heinrichs and G.Lecomte, (Brill, 1997), 169.
  2. Studies in Caucasian history. BY V. MINORSKY. 1953.
  3. Shaddadids, C.E. Bosworth, The Encyclopedia of Islam, Vol.IX, 169.

Mənbələr[redaktə | əsas redaktə]

  • C.E Bosworth. "Arran". Encyclopaedia Iranica
  • Douglas M. Dunlop. The History of the Jewish Khazars, Princeton, N.J.: Princeton University Press, 1954.
  • Minorsky, Vladimir (1977) [1953]. Studies in Caucasian History. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-05735-3.
  • Peacock, Andrew (2011). "SHADDADIDS". Encyclopædia Iranica, Online Edition. (#accessdate_missing_url)