Famin Salmanov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Famin Tahir oğlu Salmanov
Doğum tarixi 12 fevral 1979 (1979-02-12) (40 yaş)
Doğum yeri Şiyəkəran, Astara, Azərbaycan SSR, SSRİ
Vətəndaşlıq SSRİ SSRİ
Azərbaycan Azərbaycan
Milliyyəti azərbaycanlı
Elm sahəsi Yarımkeçiricilər və Seqnetoelektriklər Fizikası, radiasiya materialşünaslığı
İş yeri AMEA Radiasiaya Problemləri İnstitutu, Seqnetoelektriklərin Radiasiya fizikası laboratoriyasının aparıcı elmi işçisi
Elmi dərəcəsi Fizika üzrə fəlsəfə doktoru
Elmi adı Dosent
Təhsili Bakı Dövlət Universiteti
Elmi rəhbəri Sərdarlı Rauf Mədət oğlu
Mükafatları Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyinin Gənclər mükafatı Laureatı
İlin Gənc Alimi-2012, Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi Yasamal Rayon Gənclər və İdman İdarəsinin Fəxri Fərmanı (2016)
[http://"Gənc Tədqiqatçı" Jurnalının baş redaktoru, http://gencalimler.az/ saytın administratoru]

Famin Salmanov (tam adı: Famin Tahir oğlu Salmanov;d. Azərbaycan alimi, 12 fevral 1979, Şiyəkəran, Astara, Azərbaycan SSR, SSRİ) — , fizika-riyaziyyat elmləri namizədi, dosent, AMEA Gənc Alim Və Mütəxəssislər Şurasının Sədri, MDB Gənc Alimlər Şurasının İdarə Heyətinin üzvü.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Famin Tahir oğlu Salmanov 1979-cu il fevral ayının 12-də Azərbaycan Respublikası Astara rayonunun Şiyəkəran kəndində ziyalı ailəsində anadan olub. 1986-1996-cı illərdə Şiyəkəran kənd 1 saylı orta məktəbində təhsil alıb. 1996-2000-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin “Fizika fakültəsi”nin bakalavr, 2000-2002-ci illərdə həmin fakültənin “Plazma fizikası” ixtisası üzrə magistratura pilləsini müvəffəqiyyətlə bitirib. 2002-ci ildə Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası Radiasiya Problemləri İnstitutunun aspirantura şöbəsinə qəbul olunub və 2005-ci ildə oranı başa vurub. 2007-ci ildə dissertasiya işini müvəffəqiyyətlə müdafiə edən Famin Salmanov fizika üzrə fəlsəfə doktoru alimlik dərəcəsinə layiq görülüb. 2012-ci ildə isə ona Azərbaycan Respublikası Prezidenti yanında Ali Attestasiya Komissiyası tərəfindən dosent elmi adı verilib. Hazırda Radiasiya Problemləri İnstitutunda elmi fəaliyyətini aparıcı elmi işçi kimi davam etdirir. Yarımkeçiricilər və dielektriklər fizikası üzrə tanınmış gənc mütəxəssisdir. Elmi fəaliyyəti dövründə tədqiqat işlərinin əsas nəticələri bir sıra nüfuzlu yerli və xarici elmi konfrans, forum, konqres və s. geniş müzakirə olunub və məqalə, tezis şəklində nəşr edilib. Ümumi elmi əsrələrinin sayı 90-a yaxındır. Xaricdə çap olunmuş əsərlərinin əksəriyyəti impakt-faktorlu jurnalların payına düşüb.

 F.Salmanov elmi nailiyyətlərinə görə 2012-ci ilin 14 fevralında Gənclər və İdman Nazirliyinin təsis etdiyi "Gənclər Mukafatı Laureatı"na layiq görülüb.

Uğurlu elmi fəaliyyətilə bərabər, 2012-ci ildə Yeni Azərbaycan Partiyasının üzvü kimi aktiv ictimai fəaliyyətlə məşğul olmağa başlayıb. Məhz bu elmi-ictimai fəaliyyəti nəzərə alınaraq, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Rəyasət Heyətinin “AMEA-nın Gənc Alim və Mütəxəssislər Şurasının yaradılması” haqqında müvafiq Qərarına uyğun olaraq 2014-cü ilin yanvar ayında AMEA-nın elmi müəssisələrinin gənc alim və mütəxəssislərinin ümumi yığıncağında AMEA Gənc Alim  və Mütəxəssislər Şurasının İdarə Heyətinin sədri seçilib.

Gənc Alim və Mütəxəssislər Şurası AMEA-nın 42 institut və təşkilatlarında fəaliyyət göstərən yerli gənc alim və mütəxəssislər şuralarını koordinasiya etməklə, ümimilikdə 3000-dən çox üzvü özündə birləşdirir. Rəhbərlik etdiyi gənclər birliyinin əsas məqsədi Azərbaycanda, o cümlədən Akademiyada  fəaliyyət göstərən gənclərin еlmi-ictimai fəaliyyətini dəstəkləməklə, onların müxtəlif elmi-innovativ təşəbbüslərinin stimullаşdırılmаsı, Azərbaycan elminin dünya elminə inteqrasiyası prosesində gənclərə metodiki və informasiya dəstəyinin verilməsi, ümumilikdə yetişməkdə olan gənc nəslin elmi klassifikasiyasının artırılması və onların milli ruhda tərbiyələndirilməsinin təmin edilməsi ilə əlaqədar çoxşaxəli fəaliyyəti idarə etməkdir. Bundan başqa, Şuranın fəaliyyətinə xüsusi perspektiv vəd edən məktəbli, tələbə və magistrların aşkar olunması, onların elmə axınını təmin etməklə Azərbaycanda elmi-intellektual cəmiyyətin formalaşmasına dəstək vermək məsələsi də daxildir.

İcraçısı və rəhbəri olduğu əsas yerli və beynəlxalq elmi tədqiqat mövzuları və layihələri[redaktə | əsas redaktə]

1. Elmin İnkişafı Fondunun elmi-tədqiqat proqramlarının, layihələrinin və digər elmi tədbirlərin maliyələşdirilməsi məqsədilə qrantların verilməsi üzrə 2010-cu il üçün müsabiqənin qalibi - Fizika-riyaziyyat və texnika elmləri - Ölkədaxili- Mezoskopik nanostrukturların alınması və onların əsasında teraherts Blox generatorunun hazırlanması- 01.11.2010-01.11.2011 (İcraçı)

2. Elmin İnkişafı Fondunun elmi-tədqiqat proqramlarının, layihələrinin və digər elmi tədbirlərin maliyələşdirilməsi məqsədilə qrantların verilməsi üzrə 2015-ci il üçün müsabiqənin qalibi- Fizika-riyaziyyat və texnika elmləri - Ölkədaxili- A3 B3 C26 zəncirvari quruluşlu kristalların dielektrik relaksasiyasının tədqiqi və superion keçiriciliyinin əsasında yüksək tutumlu akkumulyatorun hazırlanmasının mümkünlüyü 01.01.2015 - 01.01.2016 (İcraçı)

3.Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Elmin İnkişafı Fondunun elan edərək keçirdiyi “Elm-Təhsil İnteqrasiyası” məqsədli qrant müsabiqəsinin qalibi - Fizika-riyaziyyat və texnika elmləri - Ölkədaxili- İnterkalyasiya olunmuş laylı kristallar əsasında yaddaş elementləri- (EİF/MQM/Elm-Təhsil-1-2016-1(26)) 2018-2019 (Layihə rəhbəri)

Rəhbərlik etdiyi və fəal iştirakı ilə təşkil etdiyi yerli və beynəlxalq elmi-ictimai tədbirlər[redaktə | əsas redaktə]

Qeyd olunan fəaliyyətlə əlaqədar, Famin Salmanovun rəhbərliyi altında bir sıra yerli və beynəlxalq statuslu qeyri-ənənəvi layihələr həyata keçirilib. Akademiya elminin ölkə üzrə populyarlaşdırılması, elm və təhsilin vəhdətinin  təmin edilməsi, böyük perspektiv vəd edən gənclərin aşkarlanıb elmə cəlb edilməsi üçün AMEA-nın elmi müəsissələrində aparılan elmi-tədqat işlərinin nəticələrinin regionlarda təbliği və təşviqilə əlaqədar, orta məktəblərdə təşkil olunan “Bu günün şagirdi, sabahın alimi” adlı əyləncəli təcrübələr, “Məntiqlə düşün”, “Zəka savaşı” adlı olimpiada və bilik yarışları, universitetlərdə isə “Ən son elmi nailiyyətlərimiz” adlı ənənəvi xarakterli elmi seminarlar, məhz gənc liderin rəhbərlik etdiyi layihələrdəndir.

Yerli gənc alim və mütəxəssislər tərəfindən aparılan tədqiqatların beynəlxalq səviyyədə müzakirəsinə nail olmaq, xarici həmkarları ilə elmi diskusiyaların aparılmasını təmin etmək, beynəlxalq elmi cəmiyyətə adaptasiyada gənclərin mövcud problemlərini önləmək, dünya gənc alim və mütəxəssisləri ilə birgə elmi əməkdaşlıq etmələri üçün imkan yaratmaq, müasir elmi yanaşmalarla tanış olmaq və gələcək tədqiqatlarında onların tətbiqinə nail olmaqla elmi klassifikasiyalarının inkişaf etdirməsini stimullaşdırmaq məqsədilə ərsəyə gətirilən bir neçə konfranslar Famin Salmanovun təşkilatçılığı ilə baş tutmuşdur.

1.'“Avropa Gənc Alimlərinin Bakı Forumu - 2013”, (Təşkilat Komitəsinin üzvü)

2.“Dünya Gənc Alimlərinin Bakı Forumu -2014", (Təşkilat Komitəsinin üzvü)

3.“Neftçilər Günü”nə həsr olunan gənc alim və mütəxəssislərin I Beynəlxalq Elmi Konfransı-2014 (Təşkilat komitəsinin Həmsədri)

4. "Heydər Əliyev və Müasir elmi gənclik"elmi praktik konfrans- Gəncə 2015 (Təşkilat Komitəsinin Həmsədri)

5.AMEA-nın 70 illiyinə həsr olunan “Academic Science Week - 2015” Beynəlxalq Multidissiplinar Forum-2015 (Təşkilat Komitəsinin Həmsədri)

6.Gəncə Avropanın Gənclər Paytaxtı-2016 ya həsr olunmuş" "21-ci əsrdə dünya elminin inteqrasiya prosesləri mövzusunda Beynəlxalq forum-2016 (Təşkilat Komitəsinin Həmsədri)

7."Müasir türkoloji tədqiqatlar: problem və perspektivlər” mövzusunda gənc türkoloqların beynəlxalq elmi konfransı-2017 (Təşkilat Komitəsinin Həmsədri)

8.“Ailə və uşaq psixologiyası” mövzusunda I Beynəlxalq Konfransı-2017 (Təşkilat Komitəsinin Sədri)

9. "Azərbaycan gənc alimlərinin I qurultayı-15 dekabr 2017"---(Təşkilat Komitəsinin Üzvü)

10. "Müasir elm – gənclərin baxışı ilə" adlı elmi-praktik konfrans-2017---(Təşkilat Komitəsinin Sədri)

11. Heydər Əliyevin anadan olmasının 95 illik yubileyinə həsr olunan “Azərbaycanda gənclər və elm siyasəti: ənənəviliyin və müasirliyin harmoniyası” mövzusunda elmi-praktik konfrans-Sumqayıt-2018--- (Təşkilat Komitəsinin Sədri)

12. II Beynəlxalq Ailə və Uşaq Psixologiyası konfransı -2018, Bakı (Təşkilat Komitəsinin Sədri)

13. "Gənc Kimyaçıların Yay məktəbi-2018" Şamaxı 03-06 İyul 2018 - Təşkilat komitəsinin həmsədri

Famin Salmanovun əsas təşkilatçısı olduğu mötəbər qlobal miqyaslı elmi layihələrdir. Gənc liderin rəhbərliyilə ölkə miqyasında keçirilən və böyük auditoriya toplayan nadir iri həcmli və beynəlxalq statuslu layihədir. Belə ki, ilk dəfə olaraq Akademiyada geniş interaktiv müzakirələr təşkil etməklə, respublikada fəaliyyət göstərən elmi-tədqiqat və təhsil müəssisələrinin, müvafiq nazirliklərin, elmin inkişafina dəstək verən fondların, sahibkarlıq subyektlərinin və media nümayəndələrinin bir araya gətirilməsinə, məhz bu Forumda nail olunub. Forum çərçivəsində, həmçinin geniş elmi müzakirələrin aparıldığı beynəlxalq elmi konfrans da keçirilib.

AMEA-nın ayrı-ayrı institut və təşkilatlarında çalışan gənc alim və mütəxəssislərin elmi fəaliyyətini stimullaşdırmaq məqsədilə “Ən yaxşı elmi məruzə”, “Ən yaxşı elmi məqalə”, “Ən yaxşı tədqiqat işi”, “İlin gənc alimi” kimi müxtəlif elmi müsabiqələrin hazırlanıb, təşkil olunmasının ənənəvi hal alması Famin Salmanovun Şuraya rəhbərlik etdiyi dövrə təsadüf edir.

Akademiya gəncliyinin asudə vaxtlarının səmərəli təşkili, onların idman ruhunda tərbiyələndirilməsi, həmçinin elmi gənclik arasında dostluq və həmkarlıq münasibətlərinin gücləndirilməsinə xidmət edən AMEA-nın elmi təşkilatları arasında “AMEA-nın gənc alim və mütəxəssislərinin institutlararası futbol çempionatı” kimi idman layihəsinin ənənəvi həyata keçirilməsi də Famin Salmanovun rəhbərliyi ilə mümkün olub.

Gənc tədqiqatçıların apardıqları elmi-tədqiqat işlərinin nəticələrinin nəşri və geniş elmi ictimaiyyətə çatdırılması ilə əlaqədar “gencalimler.az” adlı rəsmi internet saytı, “Gənc tədqiqatçı”  adlı elmi-dövri jurnalın (azərbaycan və ingilis dilində) təsis edilməsi Famin Salmanovun uğurlu fəaliyyətinin məntiqi nəticəsidir.

Fəaliyyəti dövründə, o, Şuranın beynəlxalq elmi əməkdaşlıq perspektivliyini də daim diqqətdə saxlayaraq, Rusiya, Türkiyə, Almaniya və s. ölkələrdə fəaliyyət göstərən Elmlər Akademiyalarının eyni adlı təşkilatları ilə əməkdaşlığa dair müxtəlif razılaşmaların imzalanmasına nail ola bilib. Famin Salmanovun beynəlxalq elmi-içtimai fəaliyyəti, onun2014-cü ildən MDB Gənc Alimlər Şurasının İdarə Heyətində təmsil olunmasına rəvac verib.

Əsas elmi əsərləri[redaktə | əsas redaktə]

  1. Гигантская диэлектрическая релаксация в кристаллах TlGaTe2 Физика твердого тела. 2011. том. 53. вып. 8. ст. 1488-1492
  2. Superionic Conductivity in One-Dimensional Nanofibrous TlGaTe2 Crystals, Japanese Journal of Applied Physics 50 (2011) 05FC09-1 – 2.
  3. Суперионная проводимость, эффекты переключения и памяти в кристаллах TlInSe2 и lInTe2, Физика и техника полупроводников, 2011, том 45, вып. 11, ст. 1441-1445
  4. Суперионная проводимость в кристаллах TlGaTe2, Физика и техника полупроводников, 2011, том 45, вып. 8. ст. 1009-1013
  5. Ионная проводимость и диэлектрическая релаксация в кристаллах TlGaTe2 облученных γ-квантами, Физика и техника полупроводников, 2013, том 47, вып. 696-700
  6. Поляризация,вызванная объемными зарядами, и ионная проводимость в кристаллах TlİnSe2 Физика и техника полупроводников, 2014, том 48, вып 4, ст. 442-447
  7. Conductivity over localized states of the system of (TlInSe2)1–x(TlGaTe2)x solid solutions, Semiconductors 49 (12), 1655-1660
  8. Conductivity over localized states of the system of (TlInSe2)1–x (TlGaTe2) x solid solutions, December 2015, Semiconductors 49(12):1655-1660
  9. On the polarization caused by bulk charges and the ionic conductivity in TlInSe2 crystals, March 2014, Semiconductors 48(4)
  10. Phase Transition in TlS, TlSe and TlInS2 Crystals Caused by Nanoscale Defects, August 2017 DOI10.11159/tann17.116 Conference: International Conference of Theoretical and Applied Nanoscience and Nanotechnology
  11. Phase Transition in TlS, TlSe and TlInS2 Crystals Caused by Nanoscale Defects, January 2018, DOI10.11159/ijtan.2018.002

Təltifləri[redaktə | əsas redaktə]

  1. Elmdə əldə etdiyi nailiyyətlərinə görə 2012-ci ilin 14 fevralında Gənclər və İdman Nazirliyinin təsis etdiyi "Gənclər Mukafatı Laureatı"na "İLİN GƏNC ALİMİ" mükafatına layiq görülüb.
  2. Fəal elmi-ictimai fəaliyyətinə görə 2016-cı ildə Gənclər və İdman Nazirliyi Yasamal Rayon Gənclər və İdman İdarəsinin “Fəxri Fərmanı”
  3. Fəal elmi-ictimai fəaliyyətə görə çoxsaylı təşəkkürnamə, diplom, sertifikat və s.

Əsas elmi nailiyyətləri:[redaktə | əsas redaktə]

Salmanov Famin Tahir oğlu yarımkeçiricilər və dielektriklər fizikası üzrə tanınmış mütəxəssisdir. Salmanov Famin Tahir oğlu uzun müddətdir ki, yarımkeçirici-seqnetoelektriklərin dielektrik və elektrik xassələrini qamma şüalarının təsirini öyrənməklə məşgul olur.

A3B6 и A3B3C62 tipli birləşmələrin qəfəsinin temperatur qeyri stabilliyinin tədqiqatları faza keçidlərin mövcudluğu aşkar edilmiş və hərtərəfli tədqiq edilmişdir. Təyin edilmişdir ki, faza keçidləri ifrat strukturlu inkommensurate temperatur oblastları ilə müşahidə olunur. Tədqiq olunan obyektlərin qəfəs dinamikasını xüsusiyyətlərindən tam və dolğun informasiya əldə etmək ötrü bu tədqiqatların nəticəsi kimi, təyin edilmişdir ki, bəzi şərtlər çərçivəsində, laylı və zəncirvarı quruluşlu kristallar aşağı ölçülü sistemlərin kimi özlərini göstərir. Belə ki, bu birləşmələrdə relaksor tipli temperatur asılılığı, dielektrik əmsalının mənfi qiymətləri, kvant nöqtələrinə xas olan energetik spektr, mezoskopik ifrat strukturlar, terahertz oblastında güclü udma zolaqları və s. xüsusiyyətlər müşahidə edilmişdir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]