Fatma Muxtarova

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Fatma Muxtarova
Fatma Muxtarova.jpg
Fatma Səttar qızı Muxtarova
Sənətçi məlumatları
Doğum adı Fatma Səttar qızı Muxtarova
Doğum tarixi 26 fevral 1893(1893-02-26)
Doğum yeri Urmiya, İran
Vəfat tarixi 19 oktyabr 1972 (79 yaşında)
Vəfat yeri Bakı, Azərbaycan (Sovet İttifaqı)
Dəfn yeri II Fəxri Xiyaban
Vətəndaşlığı
Mənşə (Qacar sülaləsi)
Peşələri müğənni, aktirsa

Üslub klassik dünya operalarında lirik-qəhrəman partiyaları
Musiqi aləti vokal
Səs tembri mezzo-soprano
Təhsili
  • Saratov Conservatory[d]
Mükafatları "Şərəf Nişanı" ordeni "Qırmızı Əmək Bayrağı" ordeni
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Muxtarova Fatma Səttar qızı (26 mart 1893, Urmiya, İran — 19 oktyabr 1972, Bakı) — Azərbaycan müğənnisi (mezzo-soprano), Azərbaycan SSR Xalq Artisti (1940). Gürcüstan SSR Əməkdar Artisti (1936). Qırmızı Əmək Bayrağı və "Şərəf nişanı" ordenləri ilə təltif edilmişdir.[1]

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Kiçik yaşlarından ailəsi ilə birlikdə Rusiyaya (əvvəllər Rostova, sonra isə Peterburqa) köçmüşdür. Saratov Konservatoriyasını bitirmiş (1914), Moskva, Saratov, Sankt-Peterburq, Kiyev, Xarkov, Odessa və s. şəhərlərin opera teatrlarında oxumuş, 1938-1853-cü illərdə AOBT-nın solisti olmuşdur.

Atasını erkən itirmiş, ailəsini saxlamaq üçün Rusiyanın şəhərlərində (Peterburq, Saratov və s.) "Katya" adı ilə şarmanka, eləcə də qarmonun müşayiəti ilə oxumuş, təlxək və oyunbazlarla birlikdə çıxış etmişdir. "Saratovskiye vedomosti" qəzetinin redaktoru N.M.Arxangelskinin, Saratov Konservatoriyasının prof. M.Y.Medvedevin köməyi ilə 1914-cü ildə Saratov Konservatoriyasını bitirdikdən sonra Moskvaya köçmüş, F.İ.Şalyapinin vasitəsilə S.İ.Ziminin opera teatrına dəvət olunaraq 1917-ci ilədək burada oxumuşdur. 1920-ci ildən Kazan, Leninqrad, Kiyev, Xarkov, Odessa, Tbilisi və s. şəhərlərin opera teatrlarında oxumuşdur.

Yaradıcılığı[redaktə | əsas redaktə]

Fatma Muxtarova 1938-1953-cü illərdə M.F.Axundov adına Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrının solisti olmuşdur. Əsas partiyaları: Marfa, Marina Mnişek ("Xovanşina", "Boris Qodunov", M.Musorqski), Lyubaşa ("Çar gəlini", N.Rimski-Korsakov), Amneris ("Aida", C.Verdi), Dalila ("Samson və Dalila", K.Sen-Sans), Aksinya ("Sakit Don", İ.Dzerjinski), Əzra ("Nizami", Ə.Bədəlbəyli) və s. Yaradıcılığının zirvəsi Karmen ("Karmen", J.Bize) partiyasıdır. Konsert proqramları ilə də çıxış etmişdir. Qırmızı Əmək Bayrağı və "Şərəf nişanı" ordenləri ilə təltif edilmişdir.

Fitri istedada, güclü və gözəl səsə, yüksək aktyorluq məharətinə malik olan Fatma Muxtarova bir çox məşhur müğənnilərlə çıxış etmişdir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]