Federiko Qarsiya Lorka

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Federico García Lorca
Lorca (1914).jpg
Portret
Doğum tarixi 5 iyun 1898(1898-06-05)
Doğum yeri Qranada, İspaniya
Vəfatı 19 avqust 1936 (38 yaşında)
Vəfat yeri İspaniya
Peşələri Şair, Dramaturq
Milliyyəti İspan

Federico García Lorca (5 iyun 189819 avqust 1936) İspan şair və o eyni zamanda rəssam, pionist və bəstəkardır. İspaniya Vətəndaş Müharibəsinin başlanğıcında 38 yaşında olarkən milliyətçilər tərəfindən öldürülmüşdür.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

1898-ci ildə, İspaniyanın Qranada bölgəsindəki Fuente Vaqueros şəhərində doğulan İspan şair Lorka, əsrin ən böyük iki İspan şairindən biri olaraq qəbul edilir. Lorkanın müvəffəqiyyətində uşaqlığının böyük payı vardır. Qranada nın Fuentevaqueros qəsəbəsində, varlıqlı bir ailənin uşağı olaraq dünyaya gələn Lorkanın atası şən bir adam; anası isə səssiz və ciddi bir qadın idi. 1928də yazdığı' 'Romancero Gitano' '(Qaraçı Balad) ilə şöhrət qazanan Lorka, Salvador Dali ilə birlikdə İspaniya' nın çağdaşlaşması üçün çalışan sənət adamlarından biri olaraq qarşımıza çıxmaqdadır.

Şeirdə, siyasətdə və əxlaq anlayışında müasirliyin müdafiəçisi olan Lorca, homoseksual olması səbəbi ilə Katolik Kilsəsi ilə arasının poxulmağına səbəb olur. 1918də, burjuaziya sinifini, yer üzünü şeirlə doldurmuş olan İsanı qətl etməklə günahlandıran Lorka, keçdiyimiz günlərdə gəlmiş keçmiş ən müvəffəqiyyətli ədəbiyyat əsəri seçilən Servantesin bir İsa fiquru olaraq ələ salanlara qatılır. Lorca İsanın həm qətlini qınayar, həm də qanının axmalı olduğunu ifadə edər.

Şeirlə yanaşı Teatr üçün yazdığı və səhnələşdirdiyi oyunlarla da məşhur olan Lorka, xərtəliyi və ölümü barədə ssenarilərini Qanlı Toy (Blood Wedding, 1935), Yerma (1937) və şeirlərində uğurlu nəticə göstərmiş; ölüm - həyat, sonsuzluq kimi ziddiyyətlər arasındakı enişli-yoxuşlu xətti vurğulamışdır.

19 Avqust 1936-cı ildə doğulduğu bölgədə Frankonun adamları tərəfindən öldürülən Lorca, beynəlxalq ictimaiyyətdə - xüsusilə də bir dövr yaşadığı Argentinada olduqca böyük bir yas və öldürülməsinə verilən reaksiya ilə - peşə sahəsində ideallaşmış, hörmətli lakin marjinal bir ədəbiyyat adamı olaraq xatırlanır.

Əsərləri[redaktə | əsas redaktə]

Şeir[redaktə | əsas redaktə]

  • Impresiones y paisajes (1918)
  • Poema del cante jondo (1921)
  • Libro de poemas Book of Poem (1921)
  • Oda a Salvador Dali (1926)
  • Canción de jinete (1927)
  • Primer romancero gitano (1928)
  • Poeta en Nueva York
  • Llanto por Ignacio Sánchez Mejías (1935)
  • Seis poemas gallegos (1935)
  • Diván del Tamarit ( 1936)
  • Sonetos del amor oscuro (1936)
  • Primeras canciones (1936)

Teatr[redaktə | əsas redaktə]

Səhnəciklər[redaktə | əsas redaktə]

  • El paseo de Buster Keaton (1928)
  • La doncella, el marinero y el estudiante (1928)
  • Quimera (1928)

Ssenari[redaktə | əsas redaktə]

  • Viaje a la luna (Trip to the Moon, 1929)