Gürcüstan Hərbi Hava Qüvvələri

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Gürcüstan Hərbi Hava Qüvvələri
საქართველოს საჰაერო ძალები
sak’art’velos sahaero dzalebi
Şəkil
Mövcud olduğu illər1991–2010
ÖlkəFlag of Georgia.svg Gürcüstan
TabeçilikGürcüstan Silahlı Qüvvələri
NövüHərbi Hava Qüvvələri
Sayı2,971 nəfər
DislokasiyasıTiflis, Gürcüstan
MüharibələrRusiya-Gürcüstan müharibəsi
Fərqlənmə nişanlarıRoundel of Georgia.svg

Gürcüstan Hərbi Hava Qüvvələri (gürc. საქართველოს საჰაერო ძალები, sak’art’velos sahaero dzalebi) 1991-ci ildən 2010-cu ilə qədər Gürcüstan Silahlı Qüvvələrinin tərkib hissəsi olmuşdur. 2009-cu ilin sentyabr ayına olan məlumata görə, HHQ-də 2,971 nəfər hərbi və mülki qulluqçu fəaliyyət göstərirdi.[1]

Tarix[redaktə | əsas redaktə]

Gürcüstan Hərbi Hava və Hava Hücumundan Müdafiə Diviziyası 1 yanvar 1992-ci il tarixində qurulmuşdur. 18 avqust 1998-ci ildə iki diviziya birləşmiş və vahid Gürcüstan HHQ yaranmışdır.

İlk döyüş uçuşu Abxaziya müharibəsi (1992-1993) zamanı 19 sentyabr 1992-ci ildə İzani Tsertsvadze və Valeri Nakopiya tərəfindən həyata keçirilmişdir. Bu tarix sonradan Gürcüstan HHQ günü kimi qeyd edilirdi. 2008-ci ilin avqustunda Rusiya ilə müharibənin ilk günlərində aktiv istifadə olunmasına baxmayaraq, sonradan Rusiya hava üstünlüyünü ələ keçirmişdir. Bu müharibə ərzində rus mənbələrinə əsasən Gürcüstan HHQ-nə məxsus üç ədəd Su-25 və iki ədəd L-29 vurulmuşdur. Gürcüstan Müdafiə Nazirliyinin verdiyi məlumata görə, döyüşlər zamanı 5 nəfər HHQ əməkdaşı həlak olmuşdur.[2]

2010-cu ildə Gürcüstan HHQ yenidən təşkil olundu. Bunun nəticəsində Hava Qüvvələri ayrıca bir vahid kimi ləğv olunmuş və Hərbi Hava və Hava Hücumundan Müdafiə briqadaları adı ilə Quru Qoşunlarına birləşdirilmişdir.[3]

Vəzifə və məqsədləri[redaktə | əsas redaktə]

Gürcü HHQ-nə məxsus Mi-8 helikopteri

Gürcüstan HHQ-nin əsas vəzifələri aşağıdakılardır:

  • Tabeçilikdə olan birliklərin döyüşə hazır və mobil vəziyyətdə saxlanması
  • Suveren Gürcüstan ərazisinin və hava məkanının təhlükəsizliyini təmin etmək
  • Hava terrorizminə qarşı mübarizə aparmaq
  • Quruda və dənizdə istənilən döyüş tapşırığını yerinə yetirmək
  • Hava hücumundan müdafiənin təşkili
  • Düşmənin cəbhə xəttində və taktiki dərinlikdə yerləşən hədəflərinin məhv edilməsi
  • Çoxmillətli və kollektiv təlimlərdə iştirak etmək

Funksiyaları:

  • Qoşunların və yüklərin daşınması
  • Vurulmuş təyyarənin və pilotların axtarış və xilasetmə əməliyyatlarında iştirak etmək
  • Tibbi təxliyə əməliyyatları
  • Rəhbərliyi düşmən hücumu barədə məlumatlandırmaq
  • Hava kəşfiyyatı

Əsas iki aerodrom Tiflisdə və Marneulidə yerləşir.

Təchizatı[redaktə | əsas redaktə]

Gürcü Mi-24 döyüş helikopteri
Gürcü Su-25 qırıcısı
Uçuş avadanlığı İstehsalçı ölkə Növü Variantı Sayı[4] Əlavə məlumat
Döyüş təyyarəsi
Su-25 Flag of the Soviet Union.svg SSRİ hücumçu-bombardmançı 11[5]
Nəqliyyat
An-28 Flag of the Soviet Union.svg SSRİ/Flag of Ukraine.svg Ukrayna nəqliyyat 2[5]
Helikopter
Mi-8 Flag of the Soviet Union.svg SSRİ/Flag of Russia.svg Rusiya hərbi-nəqliyyat Mi-8/171 15[5]
Mi-14 Flag of the Soviet Union.svg SSRİ axtarış/xilasetmə 2[5]
Mi-24 Flag of the Soviet Union.svg SSRİ/Flag of Russia.svg Rusiya döyüş helikopteri 9[5]
Bell UH-1 Flag of the United States.svg ABŞ hərbi-nəqliyyat UH-1H 12[5]
Təlim təyyarəsi
L-39 Flag of the Czech Republic.svg Çexiya təlim/döyüş 4[5]
L-29 Flag of the Czech Republic.svg Çexiya təlim/döyüş 4[5]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Defence Today 27: 1. September 2009.
  2. List of Casualties among the Georgian Military Servicemen
  3. Structure of Land Forces. Ministry of Defense of Georgia.
  4. (Dekabr 2015) World Air Forces 2016. Flightglobal International, 19. 27 avqust 2017 tarixində istifadə olunub.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 "World Air Forces 2017". Flightglobal Insight. 2017. https://www.flightglobal.com/news/articles/insight-from-flightglobal-world-air-forces-on-the-r-432247/. İstifadə tarixi: 27 avqust 2017.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Gürcüstan Hərbi Hava Qüvvələri ilə əlaqəli mediafayllar var.