Gil mineralları

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Gil mineralları
Elm Geologiya

Gil mineralları - başlıca olaraq Al və Mg, həmçinin Cu, Fe, K, Na, bəzən isə Cr, Zn, Li, Ni və b. elementlərin sulu - və alümosilikatları. Gil mineralları quruluşu təbəqəli olur. İkiqatlı (kaolinit qrupu), üçqatlı (montmorillonit qrupu, hidromika qrupu) silikat təbəqəlirindən, habelə bir birqatlı və bir üçqatlı si­li­kat təbəqəsi paketlərindən ibarət gil mineralları ay­rılır. Həmçinin qarışıqtəbəqəli minerallar qrupu da vardır. Gil mineralları islandıqda plastik olur, qızdırıldıqda adsorbsiya və tərkib suyunu itirir, yüksək temperaturlarda isə odadavamlı materiallar əmələ gətirir. Gil mineralları hissəcikləri kristalik və amorf olur. Gil mineralları kaolinit, montmorillonit, palıqorskit, illit qrupu mineralları, çoxsaylı nizamlanmış və nizamsız qarışıq laylı əmələgəlmələr, həmçinin hidromika, vermukulit, nadir hallarda xlorit və mikaların incəpulcuqlu aqreqatları aiddir. Gil mineralları çöküntü gilli süxurların əsas hissəsini, aşınma qabığını və torpağı təşkil edir; bir sıra qırıntı, karbonat və b. süxurların dispers hissəsini, bəzi hidrotermal əmələgəlmələri təşkil edir. Çöküntü süxurlarda autigen və terrigen (allogen) gil mineralları ayrılır.


Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti. Bakı: Nafta-Press. 2006. 679.