Giorgi Çanturiya

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Giorgi Çanturiya (gürcü: გიორგი ჭანტურია, 19 avqust 1959, Tbilisi - 3 dekabr 1994) gürcü siyasətçi və Milli Demokrat Partiyasının lideri idi. 1994 -cü ilin dekabrında Tbilisidə öldürüldü.

1981-ci ildə qeyri-rəsmi anti-kommunist müxalifət təşkilatı olaraq Gürcüstan Milli Demokrat Partiyasını (MDP) canlandıraraq milli siyasətə girdi. Bir neçə dəfə Sovet hakimiyyəti tərəfindən həbs edildi. 80 -ci illərin sonlarında Merab KostavaZviad Qamsaxurdiya ilə birlikdə milli hərəkatın liderlərindən biri oldu. Cənubi Osetiyadakı münaqişə kommunistlərin əleyhdarlarını parçaladı. Qamsaxurdiya və Çanturiya, osetinlərin ayrılıq tələblərinə necə cavab verəcəyi barədə razılığa gəlməsələr də, hər ikisi kommunistlərə və SSRİ-nin üzvlüyünü davam etdirməyə daha çox qarşı idilər.[1]

1990-cı il seçkilərində Qamsaxurdiya və Çanturiyanın rəhbərlik etdiyi "Dəyirmi Masasız Gürcüstan" bloku 54% səs topladı. 1991 -ci ilin aprelində Gürcüstan Sovet İttifaqından müstəqilliyini elan etdi. Tezliklə Zviad Qamsaxurdiya Gürcüstanın ilk Prezidenti seçildi. Bununla birlikdə, Qamsaxurdiyanın avtoritarizmə doğru irəliləməsi, Çanturiya da daxil olmaqla bir çox keçmiş müttəfiqlərini müxalifətə qoşulmağa vadar etdi.[2]

Keçmiş baş nazir Tengiz Siqua və Milli Qvardiya lideri Tenqiz Kitovani arxasında narahat bir koalisiyaya qoşulan Qamsaxurdiya müxalifəti Qamsaxurdiyadan istefa verməyi və yeni parlament seçkiləri təyin etməyi tələb etdi. Qamsaxurdiya güzəştə getməkdən imtina etdi və qoşunları 2 sentyabr 1991-ci ildə Tbilisidə böyük bir müxalifətin mitinqini zorla dağıtdılar. Sentyabr 1991 17 sentyabr Çanturiya uçduğu təyyarənin Tbilisiyə qayıtması əmrindən sonra həbs edildi. O, 2 sentyabrda Rustaveli prospektində tərəfdarları tərəfindən rədd edilən barrikadaların inşasını təşkil etməkdə ittiham olunur.

Qamsaxurdiyanın süqutundan sonra, Çanturiya 1992-1994-cü illərdə Eduard Shevardnadze hökumətinə qarşı müxalifətdə idi.

3 dekabr 1994 -cü il səhərində, Milli Demokrat Partiyasının (MDP) 7 -ci qurultayının bağlanması ərəfəsində, Giorgi Çanturiya və həyat yoldaşı, parlamentdə MDP fraksiyasının liderlərindən biri İrina Sarişvili dörd nəfər tərəfindən güllələndi. Çanturiya və mühafizəçisi öldü, Sarişvili isə ağır yaralandı. Terrorçular qaçmağı bacardılar. Heç kim sui -qəsd ittihamı ilə həbs olunmadı, heç bir qrup terror aktına görə məsuliyyət daşımadı.

Gürcüstan siyasi dünyası Çanturiya sui -qəsdindən şoka düşdü. Onun ölümü Nazirlər Kabinetinin istefası çağırışlarını artırdı.[3]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. Гиви Таргамадзе: Обвиняя Георгия Руруа, Ирина Саришвили скрывает свою вину «Новый Регион»
  2. Biographical Dictionary of Georgia
  3. Wheatley, Jonathan. Georgia from National Awakening to Rose Revolution. Published by Ashgate Publishing, Ltd., 2005. . ISBN 0754645037