Hənəfi Zeynallı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
HƏNƏFİ ZEYNALLI
Hənəfi Baba oğlu Zeynallı
Hənəfi Zeynallı.jpg
Doğum tarixi: 1896
Doğum yeri: Bakı
Vəfat tarixi: 1937
Vəfat yeri: Bakı
Vəfat səbəbi: güllələnmişdir

Zeynallı Hənəfi Baba oğlu – müəllim, ədəbiyyatşünas, Azərbaycan şifahi xalq ədəbiyyatının ilk tədqiqatçılarından biri.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

  • Şifahi xalq ədəbiyyatımızın ilk tədqiqatçılarından olan Hənəfi Zeynallı 1896-ci ildə Bakının Mərdəkan qəsəbəsində, dəmirçi-nalbənd ailəsində anadan olmuşdur.
  • Mədrəsədə oxumuş, rus-müsəlman orta məktəbini bitirmişdi.
  • 1916-cı ildə Bakıdakı Orta Politexnik məktəbini bitirmiş və elə həmin il müsabiqə imtahanını müvəfəqiyyətlə verərək İmperator Texniki Peşə məktəbinə daxil olmuşdur.
  • 1917-ci ildə fevral inqilabından sonra təhsilini yarımçıq qoymuşdur.
  • H.Zeynallı 1922-ci ildə Azərbaycan Dövlət Universitetinə daxil olmuş, oranı 1927-ci ildə bitirmiş və təyinatını Şərq fakültəsinin Azərbaycan türk ədəbiyyatı tarixi kafedrasına, sonra isə Azərbaycan Pedoqoji İnstituna almışdır.[1]
  • 1930-cu ildə dosent olmuşdur.
  • 1923-cü ildən Azərbaycan Dövlət Nəşriyyatının əsas yaradıcılarından biri kimi fəaliyyət göstərmiş və oranın baş redaktoru vəzifəsində çalışmışdır.[2]

Əsərləri[redaktə | əsas redaktə]

  • 1923-1931-ci illərdə Azərnəşrdə işləyərkən o, "Kommunist", "Maarif və Mədəniyyət", "İnqilab və Mədəniyyət", "Maarif işçisi" jurnallarında əməkdaşlıq etmiş, geniş ədəbi publisistik yazılarla çıxış etmişdir.
  • H.Zeynallı 1926-cı ildə yazdığı "Azərbaycan atalar sözləri və məsəllər" (burada 4 minədək atalar sözü və məsəllər toplanmışdır), 1928-ci ildə yazdığı "Türk ədəbiyyatı üzrə iş kitabı" əsərlərində folklor, terminologiya və s. ilə bağlı məsələlərə toxunur.[3]

Repressiya illəri[redaktə | əsas redaktə]

  • 1937-ci il yanvarın 28-də H.Zeynallı Ruhulla Axundovun əksinqilabi qrupunun üzvü kimi həbs olunub və Azərbaycan SSR CM-nin 72 və 73-cü maddələri üzrə məsuliyyətə cəlb edilib.
  • H.Zeynallının güllələnməsi haqqında hökm 1937-ci il oktyabrın 13-də Bakıda icra olunub.
  • 1957-ci il martın 30-da SSRİ Ali Məhkəməsinin Hərbi Kollegiyasının qərarına görə 1937-ci il sentyabrın 12-də SSRİ Ali Hərbi Kollegiyasının Hənəfi Baba oğlu Zeynallının istintaq işi üzrə çıxartdığı hökm dəyişdirildi və cinayət tərkibi olmadığı üçün iş xətm edildi. Beləliklə, yanlız ölümündən sonra bəraət almışdır.[4]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. M. Əmrahov, M. Salahov, N. Əsədov. Azərbaycanda ali məktəb quruculuğu, ali pedaqoji təhsilin təşkili və inkişafı tarixinin oçerkləri (1917-1941-ci illər). Bakı: Mütərcim, 2007. - səh. 118.
  2. Böyük elm fədaisi Hənəfi Zeynallı: metodik vəsait / tərt.ed. A.Əliyeva; red. və burax. məsul Ş.Qəmbərova; F.Köçərli adına Respublika Uşaq Kitabxanası. Bakı, 2016, s.5
  3. Böyük elm fədaisi Hənəfi Zeynallı, s.5-6
  4. Böyük elm fədaisi Hənəfi Zeynallı, s.7-8

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]