Hermokrat

Hermokrat
Hermokrat
	q.yun. Ἑρμοκράτης
Doğum tarixi	e. ə. V əsr
Vəfat tarixi	ən tezi e.ə. 408 və ən geci e.ə. 407
Vəfat yeri	Sirakuza, Qədim Roma;
Uşağı	bilinmir;
Fəaliyyəti	siyasətçi

Hermokrat (qədim yunanca: Ἑρμοκράτης, Romanizasiya: Hermokrátēs; e. ə. V əsr^[1] – ən tezi e.ə. 408 və ən geci e.ə. 407^[2], Sirakuza) — Peloponnes müharibəsinin ortalarında, afinalıların Siciliya ekspedisiyası zamanı yunan Siciliyasından olan qədim Sirakuz sərkərdəsi. O, həmçinin Platonun "Timey" və "Kriti" dialoqlarının personajı kimi də xatırlanır.

Həyatı

Hermokrata dair ilk tarixi istinada Fukididin əsərlərində rast gəlinir. O, e.ə. 424-cü ildə Qela konqresində çıxış edərək Siciliya yunanlarından aralarındakı münaqişəni dayandırmağı və Korinfi dəstəklədikləri üçün Siciliya şəhərlərinə hücum edən afinalılara qarşı birləşməyi tələb edir.^[5]^[6]

E.ə. 415-ci ildə Afina Siciliyanı fəth etmək üçün böyük bir donanma göndərdikdə, Hermokrat Afina əleyhinə koalisiyanın genişləndirilməsinə çağırış etdi; müttəfiq tapmaq məqsədilə Sparta, Korinf, Karfagen və İtaliyaya elçilər göndərdi.^[7] Afinalılar Kataniyada baza yarada bildilər və Anapus çayı sahilində sirakuzalıları məğlub etdilər. Hermokrat şəhər istehkamlarının genişləndirilməsinə çağırdı və ənənəvi on beş sərkərdə sistemini ləğv edərək müharibə səylərinə rəhbərlik üçün üç nəfərin seçilməsinə nail oldu. O, Heraklidi və Sikan ilə birlikdə Sirakuzanın üç strateqindən biri seçildi.^[8] O, həmçinin Afinanın müttəfiqi olan Kamarina sakinlərini müharibədə neytral qalmağa razı sala bildi. Döyüş meydanında uğur qazana bilmədiyi üçün strateq vəzifəsindən azad edilsə də, sonradan Siciliyaya gələn Sparta sərkərdəsi Qilippin ən mühüm məsləhətçilərindən birinə çevrildi. O, artıq Sirakuza əsgərlərindən ibarət dəstəyə komandanlıq edirdi və Qilipplə birlikdə Afinanın Sirakuza mühasirəsi zamanı onlara qalib gəldi. Afina qüvvələri məğlub edildikdən sonra Hermokrat hərbi əsirlərlə xeyirxah davranmağa çağırsa da, bu təklifi nəzərə alınmadı.

E.ə. 412-ci ildə Sirakuza afinalılara hücumda spartalı müttəfiqlərinə kömək etmək üçün şərqə gəmilər göndərdi. Admiral təyin edilən Hermokrat Afina gəmilərinə qarşı bir neçə toqquşmada Sirakuza gəmilərinə rəhbərlik etdi, lakin Kizik döyüşündə tamamilə məğlub oldu. Sparta və müttəfiqləri darmadağın edildi; Sirakuzadakı siyasi rəqibləri isə məğlubiyyətə görə onu günahlandıraraq, qiyabi olaraq sürgün olunmasına nail oldular.^[9]

O, sürgündə olduğu müddətdə Siciliyanın Selinunt şəhəri ilə Afinanın müttəfiqi olan rəqib Seqesta şəhəri arasında müharibə başladı. Afinadan kömək ala bilməyən Seqesta Karfagendən yardım istədi və e.ə. 410-cu ildə Hannibal Maqon Siciliyaya hücum etdi. Hermokrat bir ordu təşkil edərək Karfagenliləri geri oturtmağı bacardı, lakin Sirakuzada Hermokratı dəstəkləyənlərlə onun əsas məqsədinin tiranlıq olduğunu deyərək onu pisləyənlər arasında siyasi zəmində iğtişaşlar yarandı. O, e.ə. 407-ci ildə küçə döyüşündə öldürüldü.

İstinadlar

1 2 autori vari Ermocrate // Dizionario di Storia (it.). / Istituto dell'Enciclopedia Italiana 2010.
1 2 Hermocrates // Encyclopædia Britannica (ing.).
↑ Любкер Ф. Dionysius (rus.). // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / под ред. Ф. Ф. Зелинский, А. И. Георгиевский, М. С. Куторга, Ф. Гельбке, П. В. Никитин, В. А. Канский, пер. А. Д. Вейсман, Ф. Гельбке, Л. А. Георгиевский, А. И. Давиденков, В. А. Канский, П. В. Никитин, И. А. Смирнов, Э. А. Верт, О. Ю. Клеменчич, Н. В. Рубинский СПб: Общество классической филологии и педагогики, 1885. С. 408–410.
↑ Любкер Ф. Hermocrates (rus.). // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / под ред. Ф. Ф. Зелинский, А. И. Георгиевский, М. С. Куторга, Ф. Гельбке, П. В. Никитин, В. А. Канский, пер. А. Д. Вейсман, Ф. Гельбке, Л. А. Георгиевский, А. И. Давиденков, В. А. Канский, П. В. Никитин, И. А. Смирнов, Э. А. Верт, О. Ю. Клеменчич, Н. В. Рубинский СПб: Общество классической филологии и педагогики, 1885. С. 617–618.
↑ Thucydides, History of the Peloponnesian War IV 58–65.
↑ Marchant, E. C. (1933).
↑ Thucydides VI 32–34.
↑ Thucydides VI 72–73.
↑ Thucydides VIII 85.

Xarici keçidlər

Livius.org: Hermocrates

[_9d066e6da189c2a8-1] 1 2 autori vari Ermocrate // Dizionario di Storia (it.). / Istituto dell'Enciclopedia Italiana 2010.

[_b2b851bc59946cb8-2] 1 2 Hermocrates // Encyclopædia Britannica (ing.).

[_b02734183817a9f7-3] Любкер Ф. Dionysius (rus.). // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / под ред. Ф. Ф. Зелинский, А. И. Георгиевский, М. С. Куторга, Ф. Гельбке, П. В. Никитин, В. А. Канский, пер. А. Д. Вейсман, Ф. Гельбке, Л. А. Георгиевский, А. И. Давиденков, В. А. Канский, П. В. Никитин, И. А. Смирнов, Э. А. Верт, О. Ю. Клеменчич, Н. В. Рубинский СПб: Общество классической филологии и педагогики, 1885. С. 408–410.

[_c0da1d039ad8a939-4] Любкер Ф. Hermocrates (rus.). // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / под ред. Ф. Ф. Зелинский, А. И. Георгиевский, М. С. Куторга, Ф. Гельбке, П. В. Никитин, В. А. Канский, пер. А. Д. Вейсман, Ф. Гельбке, Л. А. Георгиевский, А. И. Давиденков, В. А. Канский, П. В. Никитин, И. А. Смирнов, Э. А. Верт, О. Ю. Клеменчич, Н. В. Рубинский СПб: Общество классической филологии и педагогики, 1885. С. 617–618.

[5] Thucydides, History of the Peloponnesian War IV 58–65.

[6] Marchant, E. C. (1933).

[7] Thucydides VI 32–34.

[8] Thucydides VI 72–73.

[9] Thucydides VIII 85.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

Lüğətlər və ensiklopediyalar	Britannica (onlayn) · Brockhaus · Pauly-Wissowa · Treccani
Normativ yoxlama	GND: 1249491851 · LCCN: no2021144848 · SUDOC: 247194344 · VIAF: 55159697808403312533, 384159474312727662442, 37163936200200831577 · WorldCat VIAF: 55159697808403312533, 384159474312727662442, 37163936200200831577