IAI Heron
| Heron | |
|---|---|
 | |
| Tipi | Pilotsuz uçuş aparatı |
| İstehsalçı |
 Israel Aerospace Industries |
| İlk uçuş | 1994 |
| Status | Aktiv, istehsalı davam edir |
| İstismarçılar |
İsrail Hərbi Hava Qüvvələri Azərbaycan Hərbi Hava Qüvvələri Türkiyə Hərbi Hava Qüvvələri Hindistan Hərbi Hava Qüvvələri Braziliya Federal Polisi |
| Vahidinin qiyməti | 10 milyon ABŞ dolları[1] |
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
IAI Heron (Machatz-1) — İsrailin Israel Aerospace Industries (IAI) şirkəti tərəfindən istehsal olunan orta yüksəklikdə uzun müddət uçuş həyata keçirmək imkanlarına sahib olan pilotsuz uçuş aparatı. Bu PUA yer səthindən 10 km-dən artıq yüksəklikdə 52 saatdan çox müddət ərzində əməliyyat uçuşu yerinə yetirir. 52 saat davamlı uçuş imkanları mövcud olsa da, əlavə vasitələrlə yüklənmə və uçuş profilindən asılı olaraq maksimal effektiv uçuş müddəti nisbətən aşağı ola bilir. PUA-nın daha da inkişaf etdirilmiş variantı olan Heron TP bəzi mənbələrdə IAI Eitan adı ilə də tanınır.
11 sentyabr 2005-ci ildə İsrail Müdafiə Qüvvələrinin 50 milyon ABŞ dolları dəyərində Heron sistemləri aldığı barədə açıqlama verilmişdir.[2]
Əməliyyat tarixçəsi
[redaktə | vikimətni redaktə et]2008-2009-cu illərdə baş vermiş Qəzzə müharibəsi ərzində İsrail Müdafiə Qüvvələri Heron PUA-larından aktiv şəkildə istifadə etmişdir. Döyüş əməliyyatları ərzində hər bir briqadanı yaxın hava dəstəyi ilə təmin etmək vəzifəsi üçün bir Heron müəyyən edilmişdi. Bu müharibədə İsrail ilk dəfə olaraq pilotsuz uçuş aparatları, helikopterlər və döyüş təyyarələrini quru qoşunlarına asılı olmadan birbaşa şəkildə İsrail Hərbi Hava Qüvvələrinin komanda məntəqəsinin verdiyi qərarlara uyğun olaraq idarə etmişdir. Hava nəzarəti Heron və Hermes 450 pilotsuz uçuş aparatları, həmçinin Apaçi helikopterləri ilə təmin olunurdu. Hərbi hava qüvvələri və quru qoşunları arasındakı koordinasiya ilə birlikdə İsrailin quru qoşunları ölkənin təhlükəsizlik xidməti olan Şin Betin ön xəttə ezam olunmuş nümayəndələri ilə daim əlaqədə fəaliyyət göstərirdi. Bu cür xidmətlərarası koordinasiya taktiki üstünlüyü artırmağa və kritik hədəflərə vaxtında zərbə endirməyə imkan verirdi.[3]
Sinqapur, Hindistan və Almaniya da daxil olmaqla bəzi dövlətlər Heron PUA-larından istifadə edir.[4] Fransa isə Heronun törəmələri hesab edilən "Qartal" və ya "Harfang" adlı sistemlərdən istifadə edir.[5] 2008-ci ildə Kanada Heron pilotsuz uçuş aparatını Əfqanıstanda istifadə etmək məqsədilə icarəyə almaq planının olduğunu açıqlamışdır.[6] 2009-cu ilin ortalarında Avstraliya bir neçə milyon dollarlıq müqavilə qarşılığında iki ədəd Heron icarəyə almış və Əfqanıstandakı hərbi əməliyyatlarda istifadə etmişdir.[7] Artıq 2013-cü ilin iyul ayında Heron sistemləri Əfqanıstan üzərində 15000 saatdan çox uçuş həyata keçirmişdi.[8] 2017-ci ilin iyununda Avstraliya Hərbi Hava Qüvvələri Heronların icarə müddətinin başa çatdığını açıqlamışdır.[9]
İstifadəçilər
[redaktə | vikimətni redaktə et]
Azərbaycan: 2018-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin yaradılmasının 100-cü ildönümü münasibətilə Bakı şəhərində təşkil olunmuş hərbi parad zamanı nümayiş etdirilmişdir.[10]
Braziliya: Federal Polis tərəfindən 15 ədəd Heron istifadə olunur.[11]
Kanada: 2 ədəd[12]
Ekvador: 2 ədəd[13]
Almaniya: 2009-cu ildə imzalanmış 110 milyon avro dəyərindəki müqaviləyə əsasən 3 ədəd "Heron 1" icarəyə götürülüb.[14] İyulda imzalanmış yeni müqaviləyə əsasən icarə müddəti 2014-cü ilin oktyabrına qədər uzadılmışdır. Müqavilənin dəyərinin 75 milyon avro olduğu açıqlanmışdır.[15]
Yunanıstan: 2018-ci ilin fevral ayından etibarən 7 ədəd Heron icarə əsasında istifadə olunur.[16]
Hindistan: 50 ədəd Heron Hindistan HHQ-nin silahlanmasındadır[17][18]
İsrail[19]
Mərakeş: 3 ədəd[20]
Sinqapur: 2 ədəd[21][22]
Cənubi Koreya: 3 ədəd[23]
Türkiyə: 10 ədəd[24][25]
ABŞ: 2 ədəd[26]
.svg){kind=small}
Həmçinin bax
[redaktə | vikimətni redaktə et]İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ "Border Security: Air Team – Final Report" (PDF). Isr.umd.edu. 11 mart 2012 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Israel Aerospace Industries Ltd. – Home page". Iai.co.il. 16 dekabr 2005 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ Eshel, David. "New Tactics Yield Solid Victory in Gaza". Aviation Week. 11 may 2009. 14 iyun 2011 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 3 iyul 2009.
- ↑ "Heron MALE System". Defense-update.com. 21 sentyabr 2005. 7 fevral 2009 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Eagle MALE System". Defense-update.com. 11 sentyabr 2006. 28 sentyabr 2012 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Canadian military acquiring new helicopters, drones". CBC News. 7 avqust 2008. 19 dekabr 2008 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ "Capital Circle". Theaustralian.news.com.au. 3 oktyabr 2009 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Heron Logs 15,000 Flight Hours In Afghanistan". 11 noyabr 2013 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ "End of an era, as our Heron departs" (Press-reliz). Royal Australian Air Force. 8 avqust 2017. 9 avqust 2017 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 8 avqust 2017.
- ↑ "Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin 100 illiyi münasibətilə Bakıda təntənəli hərbi parad keçirilib". Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyi. 26 iyun 2018. 10 fevral 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ Meranda, Amnon. "Israel to supply Brazil with drones as part of $350M deal". 2009. 27 avqust 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ Canadian Owners and Pilots Association Flight 8. "Canadian Forces Briefing on UAVs". iyun 2009. 9 may 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 iyun 2009.
- ↑ Armada del Ecuador – ARMADA PRESENTÓ SU AVIONES NO TRIPULADOS –UAV- Arxivləşdirilib 2010-01-30 at the Wayback Machine (ispanca)
- ↑ Бундесвер закупил израильские беспилотники для подразделений в Афганистане Arxivləşdirilib 2016-03-08 at the Wayback Machine // LENTA.RU от 28 октября 2009
- ↑ "Германия продлила аренду беспилотников Heron". lenta.ru. 17 iyul 2012. 5 mart 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22 sentyabr 2013.
- ↑ Bozinovski, Igor. "Greece to lease Heron UAVs from Israel". IHS Jane's 360. Skopje. 7 fevral 2018. 7 fevral 2018 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 7 fevral 2018.
- ↑ "Defence Industry Daily: Israel sells heron UAVs to India and Australia". Strategypage.com. 11 noyabr 2005. 29 sentyabr 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Indian Navy commissions first UAV squadron". Us.rediff.com. 1 avqust 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Israel Aerospace Industries Ltd. – Home page". Iai.co.il. 24 aprel 2011 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ Arxivləşdirilib 2015-07-15 at the Wayback Machine – www.israeldefense.co.il
- ↑ "News – Fact Sheet: Heron 1 Unmanned Aerial Vehicle (UAV) (02 Mar 11)". MINDEF. 7 noyabr 2017 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Singapore Inaugurates Heron 1 UAV". Flightglobal.com. 24 may 2012. 27 may 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.
- ↑ "Seoul is buying US and Israeli drones". 26 dekabr 2014 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ "СМИ: Турция расторгла контракт на закупку израильских БПЛА". 9 mart 2014 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ "Израиль поставил Турции беспилотники, 22.08.2010". 1 iyul 2015 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28 iyun 2018.
- ↑ "PARIS AIR SHOW: Heron sees frontline El Salvador anti-drugs fight". Flightglobal.com. 15 iyun 2009. 25 fevral 2010 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 18 noyabr 2012.