I Ferdinand (Rumıniya kralı)

I Ferdinand
I Ferdinand
	rum. Ferdinand I; rum. Ferdinand I al României
II Rumıniya kralı
	10 oktyabr 1914 – 20 iyul 1927
Əvvəlki	I Karol
Sonrakı	I Mixail
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi	24 avqust 1865[…]
Doğum yeri	Ziqmaringen;
Vəfat tarixi	20 iyul 1927[…] (61 yaşında)
Vəfat yeri	Sinaya[d], Rumıniya;
Dəfn yeri	Kurtya-de-Ardjeş kafedralı[d];
Təhsili	Leypsiq Universiteti,; Tübingen Universiteti;
Fəaliyyəti	monarx
Həyat yoldaşı	Edinburqlu Mariya (1893–1927);
Uşaqları	II Karol,; Rumıniyalı Yelizaveta,; Rumıniyalı Mariya;
Dini	Roma-Katolik kilsəsi
Rütbəsi	general;
Təltifləri
	Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

I Ferdinand (rum. Ferdinand Viktor Albert Meinrad von Hohenzollern-Sigmaringen; 24 avqust 1865^[1]^[2]^[…], Ziqmaringen^[3] – 20 iyul 1927^[1]^[4]^[…], Sinaya^[d]^[3]) — II Rumıniya kralı. Birləşdirici (rum. Întregitorul) ünvanıyla tanınır.

Atası Hohensollern şahzadəsi Leopold, anası isə Portuqaliya kraliçası II Mariyanın qızı İnfanta Antoniya idi. Ailəsi Prussiya monarx ailəsi olan Hohensollern sülaləsinin katolik qoluna mənsub idi.

1880-ci ildə atasının, 1886-cı ildə isə böyük qardaşı Vilyamın imtina etməsinin ardından Ferdinand Rumıniya taxt-tacının vəliəhdi elan olundu. Belə ki, əmisi I Karol Rumıniya kralı idi və varisi yox idi. Vəliəhd elan edilməsinin ardından Rumıniyada yaşamağa başlayan Ferdinand hərbi karyerasına davam etdi. Qısa zamanda general-leytenant rütbəsinə yüksəldi. 1893-cü ildə həm kraliça Viktoriyanın, həm də II Aleksandrın nəvəsi olan Mariya ilə evləndirildi.

Əmisinin ölümünün ardından 10 oktyabr 1914-cü ildə Rumıniya taxt-tacına sahibləndi. Birinci Dünya müharibəsi illərində ölkəni idarə edən I Ferdinand İttifaq dövlətlərinə qarşı Antanta birliyini dəstəklədi. Bu isə Almaniya imperatoru II Vilhelmin soyadından Hohensollern adını çıxarmasına səbəb oldu. Müharibənin sonunda I Ferdinand Bessarabiya, Transilvaniya və Bukovina bölgələrini ölkəyə birləşdirdi və 1922-ci ildə keçirilən təntənəli mərasimdə Böyük Rumıniya kralı kimi tac taxdı.

Ancaq 1925-ci ildə böyük oğlu və vəliəhdi Karolun taxtdan imtina edərək Birləşmiş Krallığa qaçması ilə ailə arasında vərasət problemi yarandı. Belə ki, taxt sırasındakı növbəti namizəd qaçan vəliəhdin 4 yaşlı oğlu Mixail idi. 1927-ci ildə I Ferdinand xərçəng xəstəliyi səbəbilə vəfat etdi və yerinə 3 nəfərlik bir komissiyanın nəzarət etdiyi 6 yaşlı nəvəsi I Mixail taxta çıxarıldı.

Ailəsi

10 yanvar 1893-cü ildə Ziqmaringendə həm kraliça Viktoriyanın, həm də II Aleksandrın nəvəsi olan Edinburqlu Mariya ilə evləndirildi və cütlüyün bu nigahdan 6 övladı dünyaya gəldi. Bunlardna ən kiçiyi isə yetkinlik yaşına çatmadı.

II Karol, Rumıniya kralı
Yelizaveta, Yunanıstan kraliçası
Mariya, Yuqoslaviya kraliçası
Şahzadə Nikolay (18 avqust 1903 - 9 iyun 1978)
Şahzadə İlena (5 yanvar 1909 - 21 yanvar 191)
Şahzadə Mirkeya (3 yanvar 1913 - 2 noyabr 1916)

Mənbə

Institute for Operative-Strategic Studies and Military History, Romania in World War II 1941–1945, Publishing House Sylvi, Bucharest 1997. ISBN 973-9175-24-4
Duțu, A.; Institute for Operative-Strategic Studies and Military History; Alexandrescu, I. (1997). Romania in World War II, 1941–1945. Publishing House Sylvi. ISBN 9789739175241
Jørgen Pedersen (2009). Riddere af Elefantordenen, 1559–2009 (in Danish). Syddansk Universitetsforlag. p. 468. ISBN 978-87-7674-434-2

İstinadlar

1 2 3 4 Ferdinand I // Encyclopædia Britannica (ing.).
1 2 Ferdinand (Ferdinand I.) // Brockhaus Enzyklopädie (alm.). F.A. Brockhaus, 1796.
1 2 3 4 Deutsche Nationalbibliothek Record #119346397 // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.
1 2 Lundy D. R. Ferdinand Viktor Albert Meinrad von Hohenzollern-Sigmaringen, King of Romania // The Peerage (ing.).

[_15fa0b73e72882b5-1] 1 2 3 4 Ferdinand I // Encyclopædia Britannica (ing.).

[_c691cb810ec4bca3-2] 1 2 Ferdinand (Ferdinand I.) // Brockhaus Enzyklopädie (alm.). F.A. Brockhaus, 1796.

[_fcd81bc3704c63fd-3] 1 2 3 4 Deutsche Nationalbibliothek Record #119346397 // Gemeinsame Normdatei (alm.). 2012—2016.

[_336dafc3cbef9842-4] 1 2 Lundy D. R. Ferdinand Viktor Albert Meinrad von Hohenzollern-Sigmaringen, King of Romania // The Peerage (ing.).

[1]

[2]

[3]

[4]