Məzmuna keç

Jan Batist Perren

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jan Batist Perren
fr. Jean Perrin
Doğum tarixi 30 sentyabr 1870(1870-09-30)[1][2][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 17 aprel 1942(1942-04-17)[3][1][…] (71 yaşında)
Vəfat yeri
Dəfn yeri
Elm sahələri fizika
Elmi dərəcəsi
İş yerləri
Təhsili
Üzvlüyü
Mükafatları Commander of the Order of Leopold II — 1926 "Fəxri legion" ordeninin komandor dərəcəsi — 1926 Great Gold medal of the Société d'Encouragement au Progrès — 1938
Fizika üzrə Nobel mükafatı — 1926
İmza
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Jan Batist Perren (fr. Jean Baptiste Perrin; 30 sentyabr 1870[1][2][…], Lill, Nor, Fransa[3][4] – 17 aprel 1942[3][1][…], Nyu-York, ABŞ[3][4][…]) – "Maddənin dəvamsız strukturuna dair tədqiqatlarına və xüsusi olaraq da sedimentasiya balansını kəşf etdiyinə görə" 1926-cı ildə Fizika üzrə Nobel mükafatını qazanmış fransız fizik.[7][8]

Jan batist Perren 1870-ci ildə Fransanın Lil şəhərində anadan olub. Paris Ali Normal Məktəbini bitirib. 1894-97-ci illərdə katot şüaları və rentgen şüaları üzərində tədqiqatına başladığı dövrdə həmin məktəbdə assistant vəzifəsində fəaliyyət göstərib. 1897-ci ildə elmlər doktoru (fr.docteur ès sciences) dərəcəsini qazanıb. Həmin il Parisin Sorbonna universitetində fiziki kimya fənni üzrə mühazirəçi vəzifəsinə təyin edilib. 1910-cu ildə bu universitetin professoru olub və İkinci Dünya müharibəsi dövründə Almaniyanın Fransanı işğal etməsinə qədər bu vəzifəni icra edib. 1942-ci ilin 17 aprel tarixində Nyu-York şəhərində vəfat edib və 1948-ci ildə Paris şəhərində, Panteonda, dəfn edilib.

1895-ci ildə Perren katod şüalarının təbiətdə mənfi elektrik yüklü olduğunu göstərdi. Avogadronun ədədini (indi Avoqadro sabiti olaraq bilinir)bir neçə üsulla təyin etdi. Günəş enerjisini hidrogenin termonüvvə reaksiyaları əsasında izah etdi. Albert Eynşteyn 1905-ci ildə Broun hərəkətinin atomlar baxımından nəzəri izahı barədə məqaləsini yayımladıqdan sonra, Perren Eynşteynin proqnozlarını yoxlamaq və doğrulamaq üçün eksperimentlər apardı və bununla da Con Daltonun atom nəzəriyyəsi ilə bağlı yüzillik mübahisəni həll etdi. Perren 1926-cı ildə bu tədqiqatına və molekulların fiziki gerçəkliyi mövzusunda uzun sürən mübarizəyə qəti şəkildə son qoymuş maddənin kəsikli quruluşuna dair digər işlərinə görə Fizika üzrə Nobel mükafatını qazandı.[9]

  1. 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
  2. 1 2 PERRIN JEAN // Encyclopædia Universalis. Encyclopædia Britannica Inc., 1968.
  3. 1 2 3 4 5 6 Перрен Жан Батист // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  4. 1 2 3 4 5 www.accademiadellescienze.it (it.).
  5. ↑ Find a Grave (ing.). 1996.
  6. ↑ Летопись Российской академии наук. Т. VI. 1941—1945 (rus.). Москва: Архив Российской академии наук, 2021. С. 176. 592 с. 300 экз. ISBN 978-5-6046932-0-9
  7. ↑ "The Nobel Prize in Physics 1926". Nobel Foundation. 1 dekabr 2008 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2008.
  8. ↑ Kyle, R. A. "Jean Baptiste Perrin". JAMA: The Journal of the American Medical Association. 242 (8). 1979: 744. doi:10.1001/jama.242.8.744. PMID 379381.
  9. ↑ Mauro Dardo. Nobel Laureates and Twentieth-Century Physics. Cambridge University Press. 2004. 114–116. ISBN 0521540089. 3 avqust 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 13 fevral 2014.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]
Mənbə — "https://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Jan_Batist_Perren&oldid=7908060"