Kamil Sen-Sans

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar

Kamil Sen-Sans (fr. Camille Saint-Saëns) — 9 oktyabr, 1835 doğumlu Fransalı bəstakar.

Kamil Sen-Sans

Haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Fransız bəstəkar Kamil Sen-Sans 1835-ci il, oktyabrın 9-unda, Parisdə dünyaya gəlmiş, doğuluşundan 3 ay sonra atasını itirmişdir. Anası və xalasının himayəsində böyüyən Kamil, artıq 3 yaşından yazıb-oxumağı öyrənmiş, 7 yaşında isə latıncanı kifayət qədər mənimsəmişdi. İlk ictimaiyyətə açıq konsertini 5 yaşında verən bəstəkar, 10 yaşında Motsart, Bax, Hammel, Handel kimi dahilərin bəstələrini ifa etdiyi konsertlə nəinki Avropada məşhurlaşır, hətta okeanın o tayında da adından bəhs etdirir; Boston qəzeti yeni istedad barədə yazır. 13 yaşında Paris Konservatoriyasına daxil olan Kamil, burada özündən 3 yaş balaca olan, “Karmen”in yaradıcısı olacaq Jorj Bize ilə tanış olur, həm də Franz List’lə yaxın dostluq əlaqələri qurur. Sonradan List’ə “3 nömrəli simfoniya”nı həsr edir, 1886cı ildə, elə Frans’ın öldüyü ildə.

Fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Parisin müxtəlif kilsələrində orqan ifaçısı kimi (1853-1877) çıxış edən Kamil’in bacarığı və musiqi duyumu ona List və digər tənqidçilər tərəfindən dünyadakı ən yaxşı orqanist adını gətirir. 1861-1865ci illərdə “Ecole Niedermeyer”də müəllimlik vəzifəsini icra edən bəstəkar, 1868-ci ildə ‘Légion d’Honneur’ nişanı ilə mükafatlandırılır. Musiqi ilə yanaşı arxeologiya, botanika və astronomiya ilə də maraqlanmış bu multi-intellektual şəxs, akustika və okkültizmə dair yazılar da qələmə almış, elm və incəsənətin dinin yerini alması ilə bağlı “Problemlər və sirlər” adlı fəlsəfi işə də imza atmışdır; yazdığı məqalələrdə ateizm və pessimizmin motivləri ekzistensializmə işarə vururdu. Paris Kommunası hadisələrindən sonra Kamil Sen-Sans, fransız musiqisinin aparıcı fiquruna çevrilir.

40 yaşının başlanğıcında Emil Laura adlı qadınla olan evliliyindən (1875) 2 oğlu olsa da, aralarında 6 həftəlik vaxt müddətilə hər iki uşaq vəfat edir (1878); ilki xəstəlikdən, digəri isə evin pəncərəsindən yıxılaraq.

Hər cəhddə Vaqner’ə olan heyranlığını gizlətməyən Kamil, Hektor Berlioz’u tərifləyən və Klod Debüssi’nin kəskin tənqidçisinə çevrilmiş ultra-konservativ bir xarakterə malik idi. O, həmçinin ingilis kralı VII Edvard’ın tacqoyma mərasiminə marş da yazmışdır. Səyahəti olduqca sevən bəstəkar, Əlcəzair mədəniyyətinin vurğununa çevrilmişdi. 1921ci ilin 16 dekabrında, pnevmaniyadan vəfat edərkən də, bu torpaqlarda idi ki, sonradan nəşi Paris, Montparnass qəbiristanlığına gətirilir…

Bəstəkarın 1874cü ildə bəstələdiyi “Skeletlərin rəqsi” (“Dance Macabre”) musiqi parçası ustad kinorejissor Jan Renuar’ın 1939-cu ildə çəkdiyi “Oyun qaydaları” filminin də əsas səhnəsindəki fon musiqisidir.