Kamil Sen-Sans

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kamil Sen-Sans
fr. Camille Saint-Saëns
Camille Saint-Saens b Meurisse 1921.jpg
Doğum tarixi 9 oktyabr 1835(1835-10-09)[1][2][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 16 dekabr 1921(1921-12-16)[4][1][…] (86 yaşında)
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi ağciyər iltihabı
Dəfn yeri
  • Monparnas qəbiristanlığı[d]
Vətəndaşlığı
Fəaliyyəti bəstəkar, orqan ifaçısı[d], dirijor, musiqiçi, pianoçu, musiqi tənqidçisi[d]
Fəaliyyət illəri 1853
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Kamil Sen-Sans (fr. Camille Saint-Saëns) — 9 oktyabr, 1835 doğumlu Fransalı bəstakar.

Haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Fransız bəstəkar Kamil Sen-Sans 1835-ci il, oktyabrın 9-unda, Parisdə dünyaya gəlmiş, doğuluşundan 3 ay sonra atasını itirmişdir. Anası və xalasının himayəsində böyüyən Kamil, artıq 3 yaşından yazıb-oxumağı öyrənmiş, 7 yaşında isə latıncanı kifayət qədər mənimsəmişdi. İlk ictimaiyyətə açıq konsertini 5 yaşında verən bəstəkar, 10 yaşında Motsart, Bax, Hammel, Handel kimi dahilərin bəstələrini ifa etdiyi konsertlə nəinki Avropada məşhurlaşır, hətta okeanın o tayında da adından bəhs etdirir; Boston qəzeti yeni istedad barədə yazır. 13 yaşında Paris Konservatoriyasına daxil olan Kamil, burada özündən 3 yaş balaca olan, “Karmen”in yaradıcısı olacaq Jorj Bize ilə tanış olur, həm də Franz List’lə yaxın dostluq əlaqələri qurur. Sonradan List’ə “3 nömrəli simfoniya”nı həsr edir, 1886cı ildə, elə Frans’ın öldüyü ildə.

Fəaliyyəti[redaktə | əsas redaktə]

Parisin müxtəlif kilsələrində orqan ifaçısı kimi (1853-1877) çıxış edən Kamil’in bacarığı və musiqi duyumu ona List və digər tənqidçilər tərəfindən dünyadakı ən yaxşı orqanist adını gətirir. 1861-1865ci illərdə “Ecole Niedermeyer”də müəllimlik vəzifəsini icra edən bəstəkar, 1868-ci ildə ‘Légion d’Honneur’ nişanı ilə mükafatlandırılır. Musiqi ilə yanaşı arxeologiya, botanika və astronomiya ilə də maraqlanmış bu multi-intellektual şəxs, akustika və okkültizmə dair yazılar da qələmə almış, elm və incəsənətin dinin yerini alması ilə bağlı “Problemlər və sirlər” adlı fəlsəfi işə də imza atmışdır; yazdığı məqalələrdə ateizm və pessimizmin motivləri ekzistensializmə işarə vururdu. Paris Kommunası hadisələrindən sonra Kamil Sen-Sans, fransız musiqisinin aparıcı fiquruna çevrilir.

40 yaşının başlanğıcında Emil Laura adlı qadınla olan evliliyindən (1875) 2 oğlu olsa da, aralarında 6 həftəlik vaxt müddətilə hər iki uşaq vəfat edir (1878); ilki xəstəlikdən, digəri isə evin pəncərəsindən yıxılaraq.

Hər cəhddə Vaqner’ə olan heyranlığını gizlətməyən Kamil, Hektor Berlioz’u tərifləyən və Klod Debüssi’nin kəskin tənqidçisinə çevrilmiş ultra-konservativ bir xarakterə malik idi. O, həmçinin ingilis kralı VII Edvard’ın tacqoyma mərasiminə marş da yazmışdır. Səyahəti olduqca sevən bəstəkar, Əlcəzair mədəniyyətinin vurğununa çevrilmişdi. 1921ci ilin 16 dekabrında, pnevmaniyadan vəfat edərkən də, bu torpaqlarda idi ki, sonradan nəşi Paris, Montparnass qəbiristanlığına gətirilir…

Bəstəkarın 1874cü ildə bəstələdiyi “Skeletlərin rəqsi” (“Dance Macabre”) musiqi parçası ustad kinorejissor Jan Renuar’ın 1939-cu ildə çəkdiyi “Oyun qaydaları” filminin də əsas səhnəsindəki fon musiqisidir.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 BnF authorities: açıq data platforma — 2011.
  2. Léonore databaseministère de la Culture.
  3. 3,0 3,1 Encyclopædia Britannica
  4. Saint-Saëms, Charles Camille // The Enciclopædia Britannicа — 12 — London, New York City: 1922. — Vol. XXXII Pacific Ocean Islands to Zuloaga. — P. 344.
  5. 5,0 5,1 Almaniya Milli Kitabxanası, Berlin Dövlət Kitabxanası, Bavariya Dövlət Kitabxanası və s. Record #11875081X // Ümumi tənzimləmə nəzarəti (GND) — 2012—2016.
  6. LIBRIS — 2018.