Kançencaqra

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Kançencaqra
nep. कञ्चनजङ्घा
Kanchenjunga form Lungthung.jpg
Kançencaqra zirvəsi. Sağda(arxada)
Ümumi məlumatlar
Dağ sistemi Himalay
Dağ silsiləsi Himalay dağları
Mütləq hündürlüyü 8586[1] m
Nisbi hündürlüyü 3922 m
İlk fəthi 25 may 1955-ci il (Co Braun və Corc Bend)
Yerləşməsi
27°42′09″ şm. e. 88°08′54″ ş. u.
Ölkələr
Regionlar
Kançencaqra xəritədə
Kançencaqra
Kançencaqra
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Kançencaqra (nep. कञ्चनजङ्घा ) — Himalay dağlarında, eyni adlı Kançencaqra dağ massivində yerləşə dağ. Bəzən bu zirvəni Əsas Kançencaqra adlandırırlar.(8586 m). Kançencaqra səkkizminliklər içərisində hündürlüyünə görə üçüncüdür.

Coğrafiyası[redaktə | əsas redaktə]

Kançencaqra dağ massivi və əsas zirvələri NepalHindistanın (Sikkim ştatı) sərhəddində yerləşir. Massiv əsasən 5 zirvədən ibarətdir. Zirvələrdən dördünün hündürlüyü 8 km keçir.

Zirvələr Hündürlük, m
1 Əsas Kançencaqra 8586
2 Cənubi Kançencaqra 8491
3 Mərkəzi Kançencaqra 8478
4 Qərbi Kançencaqra 8505
5 Kanqbaçen 7902

Əsas və Cənubi Kançencaqra bir-birinə çox yaxındır və hündürlüklərində 95 metr fərq var. Kançencaqra dağ massivinin bir hissəsi Kançencaqra Milli park ərazisinə daxildir (Hindistan, Sikkim ştatı)

Etimologiyası[redaktə | əsas redaktə]

«Kançencaqra» sözünün mənası «Böyük qarların beş xəzinəsi» deməkdir. Ümumən massiv 5 zirvədən ibarətdir.

Kançencaqra mədəniyyətdə[redaktə | əsas redaktə]

Kançencaqa, rus humanisti, filosofu və rəssamı Nikolas Reriçin rəsmlərindəki ən sevimli mövzulardan biri idi.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

1852-ci ilə qədər Kançencaqra dünyanın ən hündür dağı hesab olunurdu. Ancaq 1849-cu ildə təşkil edilmiş ekspedisiya və tədqiqat işləri nəticəsində Everest dünyanın ən hündür zirvəsi elan edildi.[2] Kançencaqra dağının ilk fəthi 25 may 1955-ci ildə baş vermiş. Britaniyalı ekspedisiya üzvləri Corc Bend və Co Braun tarixdə ilk dəfə olaraq zirvəyə dırmaşmışlar. Müasir dövrdə Kançencaqa dağına fərqli 11 marşrut müəyyən edilmiş (1988-ci ildə Byulerin təklif etdiyi marşrutdan başqa)[3].

Fəth olunma tarixçəsi[redaktə | əsas redaktə]

1905-ci ildə Kançencaqaya Alister Kroulin rəhbərliyi ilə ilk ekspedisiya təşkil olunmuş. Zirvəyə dırmanış cənub-qərb tərəfdən, Yulunq buzlağında həyata keçirilmiş və 6200 metr hündürlükdə yekunlaşmış. 1929-cu ildə alman ekspedisiyası Sikkim istiqamətindən zirvəyə qalxmış və 7400 metr yüksəklikdən beş gün davam edən tufan səbəbli geri dönmüşlər. 1931-ci ildə ikinci alman ekspedisiyası 7700 metrlik hündürüyə çata bilmiş və texniki çətinlik üzündən geri dönmüşlər. 1975-ci ildə yapon ekspedisiyası ilk dəfə olaraq Qərbi Kançencuqa zirvəsini fəth etmişlər. 1974-cü ildə isə polşalı alpinistlər ilk dəfə olaraq Kanqbaçen zirvəsinə dırmaşdılar. 1983-cü ildə Per Beqin oksigen balonundan istifadə etmədən zirvəyə yetişmişdir.

Dırmaşma çətinliyi[redaktə | əsas redaktə]

Kançencaqra 3D

Müasir dövrdə dağa dırmaşmada ölüm hallarının ildən ilə azalmasına baxmayaraq Kançencaqrada əksinə bu göstərici durmadan artır. Son illərin statistik məlumatlarına görə ölüm halları 22 % qədər artmış və enmək bilmir. Nepalda bir əfsanə mövcuddur: Kançencaqra dağ-qadındır. O zirvəyə qalxmaq istəyən bütün qadınları öldürür. Uzun müddət bu zirvəyə sağ salamat qalxıb geri dönmüş alpinist qadın britaniyalı Cinett Harrison olmuşdur. O 1988-ci ildə zirvəni fəth etdikdən iki il sonra Dhaulagiri zirvəsinƏ qalxan zaman həlak olmuşdur. 2008-ci ildə avstriyalı qadın alpinist Herlinde Kaltenbryunner, 2009-cu ildə isə ispan Edurne Pasaban və polyak Kinqa Baranovskaya bu zirvəni fəth etmişlər.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Peakbagger.com
  2.  (ing.) Letter « from Campbell, on the elevation of peaks in the Himalaya » dans Journal of the Asiatic Society of Bengal, lire en ligne
  3. "Канченджанга. Все маршруты восхождения на третий по высоте восьмитысячник мира - 4sport.ua". 4sport.ua. İstifadə tarixi: 2016-04-18.