Karabid böcəklər

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
?Karabidlər
}}
Qızılı böcək (Carabus auratus) ovu ilə
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Yarımaləm: Eumetazoylar
Bölmə: İkitərəflisimmetriyalılar
Yarımbölmə: İlkağızlılar
Ranqsız: Ecdysozoa
Tip: Buğumayaqlılar
Sinif: Həşəratlar
Yarımsinif: Qanadlılar
İnfrasinif: Yeniqanadlılar
Dəstə: Sərtqanadlılar
Yarımdəstə: Ətyeyən böcəklər
Fəsilə: Karabidlər
Elmi adı
Carabidae Latreille, 1802
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
ÜTMX   109234
MBMM   41073
HE   7467


Karabidlər (lat. Carabidae) – Buğumayaqlılar tipinin Sərtqanadlılar dəstəsinə aid olan fəsilə.

Xarici quruluşu[redaktə | əsas redaktə]

Əsasən xırda böcəklər olub, yalnız bəzi növləri 50-65 mm-ə çatır. Bığcıqları sapşəkilli və ya qılşəkillidir. Ağız aparatı gəmirici tipdə olub, yaxşı inkişaf etmişdir. Ayaqları yeriş və ya qaçış tipindədir. Bədən formaları kimi rəngləri də həddən artıq müxtəlifdir. Daha çox qara rəngdə olsalar da, bir çox nümayəndələri, xüsusən CarabusCalasoma cinslərinin növləri parlaq metal rəngə çalan yaşıl, mavi və ya bənövşəyidir.[1]

Həyat tərzi[redaktə | əsas redaktə]

Bunlar meşə döşənəyi və ya torpağın üst qatı ilə bağlı olub, bir qayda olaraq, gecə həyat tərzi keçirən tipik quru sakinləridir. Gündüzlər daşların altında və başqa sığınacaqlarda gizlənirlər. Fəsilənin nümayəndələrinin çoxu müxtəlif onurğasız cücülər, onların sürfələri, molyuskalar, soxulcanlar və s. ilə qidalanan yırtıcılardır. Ancaq bəzi növlər heyvani qida ilə yanaşı, bitki yemindən də istifadə edir. Onların arasında sırf bitkiyeyən növlər də vardır ki, bunların da bəziləri təhlükəli kənd təsərrüfatı ziyanvericiləridir (taxıl böcəyi). Səhralardan tutmuş dəniz səviyyəsindən 5 min m hündürlüyə qədər müxtəlifotlu biotoplarda yaşayırlar. Ayrı-ayrı növləri isə hətta suda yaşamağa uyğunlaşmışdır.[2]

Yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Dünyada 25000, MDB-də 2300, Azərbaycanda 300 növü məlumdur.

Təsnifatı[redaktə | əsas redaktə]

Ədəbiyyat[redaktə | əsas redaktə]

  • Azərbayvcanın heyvanlar aləmi, II cild. Bakı, Elm, 2004

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbayvcanın heyvanlar aləmi, II cild. Bakı, Elm, 2004
  2. Azərbayvcanın heyvanlar aləmi, II cild. Bakı, Elm, 2004