Konstitusiyalı monarxiya

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
     Prezident rejimli respublikalar.      Parlamentar prezident respublikası      Yarı prezident sistemi.      Parlament respublikası      Parlamentli konstitusiyalı monarxiya (monarx şəxsi səlahiyyətlərə malik deyildir).      Qarışıq konstitusiyalı monarxiya (monarx şəxsi səlahiyyətlərə malikdir və əsasən parlament ondan asılıdır).      Mütləq monarxiyalar      Birpartiyalı Sistemlər.      İdarəçilik ilə əlaqədar olan konstitusiya qaydalarının ləğv edildiyi ölkələr. (Nümunə olaraq hərbi çevrilişdən sonra yaradılmış olan hərbi diktaturalar).      Yuxarıdakı sistemlərin heç birinə uyğun gəlməyən ölkələr

Konstitusiyalı monarxiya — monarxın hakimiyyətinin konstitusiya ilə məhdudlaşdırılmış hakimiyyət quruluşu.

Konstitusiyalı monarxiyada real qanunverici hakimiyyət parlamentə, icraedici hakimiyyət isə hökumətə məxsusdur.

Monarxiya iki növə ayrılır: nümayəndəli (və ya dualist) və parlamentli.

Mütləq monarxiya quruluşlu dövlətlər[redaktə | əsas redaktə]

Monarxiya hakimiyyətin sülalə daxilində irsilik əsasında bir şəxsdən digər şəxsə keçdiyi idarəetmə formasıdır. Monarxlar qeyri-məhdud hakimiyyətə, konstitusiya ilə məhdudlaşmış səlahiyyətələr yaxud da sırf formal funksiyalar malik ola bilərlər. Monarx səlahiyyətlərinin qanunla məhdudlaşdırılmadığı 5 belə ölkə var:

Konstitusiyalı monarxiya quruluşlu dövlətlər[redaktə | əsas redaktə]

Monarxın hakimiyyətinin konstitusiya və qanunlarla məhdudlaşdırılmış idarəetmə formasıdır. Konstitusiyalı monarxiyada real qanunverici hakimiyyət parlamentə, icraedici hakimiyyət isə hökumətə məxsusdur. Bu, idarəçilik formasına “parlamentli monarxiya” da deyilir. Konstitusiyalı monarxiya quruluşlu dövlətlər:

Monarxiya
Heraldic Royal Crown (Common).svg
Cetro.svg
Portal silver.svg
redaktə

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Dünyada neçə monarxiya var". modern.az. 30 dekabr 2019 tarixində orijinalından arxivləşdirilib.