Lələ təpə

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Yüksəklik
Lələ təpə
Stamps of Azerbaijan, 2019-1533.jpg
39°24′31″ şm. e. 47°16′07″ ş. u.
Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Rayon Cəbrayıl rayonu
Əhalisi
Əhalisi 0 nəfər
Milli tərkibi Azərbaycanlı
Rəsmi dili Azərbaycan dili|Azərbaycan
Rəqəmsal identifikatorlar
Telefon kodu +994
Poçt indeksi AZ5900
Nəqliyyat kodu 14
Xəritəni göstər/gizlə
Lələ təpə xəritədə
Lələ təpə
Lələ təpə

Lələ təpəCəbrayıl rayonunun Cocuq Mərcanlı kəndinin 2.9 km şimal-qərbində yerləşən 271.1 m hündürlüyə malik təpə[Mənbə göstərin].

Etimologiyası[redaktə | əsas redaktə]

Lələtəpə adlandırılan yüksəklik mühüm tarixi, etnoqrafik, dini və mədəni əhəmiyyət kəsb edir. Folklorşünas Sədnik Paşa Pirsultanlının tədqiqatlarından aydın olur ki, “Lələ dağı” (bir adı da Lələ yaylağıdır) Cəbrayıl rayonunun Cocuq Mərcanlı kəndi yaxınlığında, qəbri isə Füzuli rayonunun Əhmədallar kəndindədir. Yerli camaatın dediyinə görə Lələ öz qəbrinə yaxın olan Arqalı gümbəzində, ondan xeyli aralı olan Babı gümbəzində yaşamış, yaz-yay aylarında isə “Lələ dağı”, “Lələ yaylağı” deyilən yerdə çardaq qurmuşdur.”[1]

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Əsas məqalə: Aprel döyüşləri

Hərbi strateji əhəmiyyətə malik olan bu təpənin tutulması Horadiz qəsəbəsi və Füzuli rayonunu atəş nəzarətində saxlamağa imkan verir[2]. Lələ təpə Qarabağ müharibəsi zamanı 1994-cü il fevral ayının 11-12-də döyüş yerlərindən biri olub.[3] Yüksəklik 1993-cü ildə Ermənistan ordusu tərəfindən tutulub. Sonra Lələtəpə 1994-cü ildə “Horadiz əməliyyatı” zamanı Azərbaycan ordusu tərəfindən ələ keçirilsə də, sonralar ağır döyüşlər nəticəsində yenidən Ermənistan ordusunun nəzarətinə keçib.[4] 2 aprel 2016-cı ildə Lələ təpə Dördgünlük müharibə zamanı Azərbaycan Ordusu tərəfindən işğaldan azad edilib.[3][5][6] İşğaldan azad edilmiş Lələtəpə yüksəkliyinə illər sonra ilk dəfə Azərbaycan bayrağını aprelin 2-də təxminən saat 05:45 radələrində asan hərbi qulluqçu Asim Əliyev olub.[7]

2017-ci il Fevral döyüşləri zamanı Ermənistan silahlı qüvvələri Lələ təpə yüksəkliyin almaq məqsədilə təxribat törədiblər.[8] Lakin, Azərbaycan silahlı qüvvələri əməliyyat şəraitinə uyğun olaraq düşmənin atəş mövqelərinə və cəmləşmə nöqtələrinə qarşı müvafiq cavab tədbirləri həyata keçirib.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. APREL DÖYÜŞLƏRİ ŞANLI TARİXİMİZDİR
  2. Lələtəpə və Talış yüksəkliklərinin əhəmiyyəti nədir?
  3. 1 2 "Ordumuzun ələ keçirdiyi "Lələ təpə" haradadı və strateji əhəmiyyəti nədən ibarətdir ?" (azərb.). www.politika.az. 2016-04-02. 2016-04-06 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-04-06.
  4. Lələtəpədən döyüş əməliyyatları teatrına baxış - HƏRBİ EKSPERT (FOTOLAR)
  5. "Прекращение огня в Нагорном Карабахе: "стреляют, но не так сильно"". RIA Novosti. 6 Aprel 2016.
  6. MN: Talış kəndi ətrafındakı yüksəkliklər və Seysulan məntəqəsi düşməndən tam təmizlənib
  7. Lələtəpədə illər sonra ilk bayraq necə və kim tərəfindən asıldı?
  8. http://news.milli.az/politics/521188.html

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]