Müstəqillik dövrü Azərbaycan ədəbiyyatı kitabı

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Müstəqillik dövrü Azərbaycan ədəbiyyatı
Fotoqrafiya
Müəllif(lər) baş redaktor akademik İsa Həbibbəyli, məsul redaktor fil.e.d.prof. Tehran Əlişanoğlu
Janr Ədəbiyyyat tarixi
Orijinalın dili Azərbaycan dili
Ölkə Azərbaycan
Nəşriyyat Elm və təhsil
Cild 2
Səhifə 1890

Müstəqillik dövrü Azərbaycan ədəbiyyatı kitabı - Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutu tərəfindən nəşr olunmuş kitab.

Kitab haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutu Azərbaycan Respublikasının dövlət müstəqilliyinin bərpasının 25 illiyinə həsr olunmuş “Müstəqillik dövrü Azərbaycan ədəbiyyatı” adlı kitab çap etdirib. İnstitutun direktoru, akademik İsa Həbibbəylinin rəhbərliyi ilə iki cilddə, iri həcmdə (1890 səh.) hazırlanmış kitab monoqrafik səciyyə daşıyır.

Kitabın birinci cildi “Müstəqillik dövrü Azərbaycan ədəbiyyatı 1990-cı illərdə” adlanır və burada müstəqillik ədəbiyyatının təşəkkül mərhələsi “keçid ədəbiyyatı” kimi xarakterizə olunur.

Kitabın ikinci cildi XXI əsrdən başlayaraq müstəqillik zəminində tam ifadəsini tapan müasir dövr ədəbiyyatından söz açır və “Müstəqillik dövrü Azərbaycan ədəbiyyatı müasir mərhələdə” adlanır. Nəşrin elmi redaktoru akademik İsa Həbibbəyli, məsul redaktoru filologiya üzrə elmlər doktoru, professor Tehran Əlişanoğludur.

Kitabın mündəricatı[redaktə | əsas redaktə]

MÜSTƏQİLLİYİN ŞƏRƏFLİ YOLU VƏ MÜSTƏQİLLİK ƏDƏBİYYATI (akademik İsa Həbibbəyli)

I CİLD[redaktə | əsas redaktə]

MÜSTƏQİLLİK DÖVRÜ AZƏRBAYCAN ƏDƏBİYYATI 1990-CI İLLƏRDƏ

I FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜSTƏQİLLİK HAQQINDA ODA (İsa Həbibbəyli, Tehran Əlişanoğlu)

II FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜSTƏQİLLİK DÖVRÜ AZƏRBAYCAN ƏDƏBİYYATININ TƏŞƏKKÜLÜ (İsa Həbibbəyli, Tehran Əlişanoğlu)

  • İctimai-siyasi durum
  • Ulu öndər Heydər Əliyevin xilaskarlıq missiyası
  • Müstəqillik dövrü ədəbiyyatının qaynaqları
  • Ədəbi-mədəni proses
  • Müstəqillik ədəbiyyatının mövzu və tendensiyaları
  • Qanlı Yanvardan başlanan yol

Portret oçerkləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Azadlıq carçısı Bəxtiyar Vahabzadə (Şirindil Alışanlı)
  • İstiqlal şairi  Xəlil Rza Ulutürk (Əlizadə Əsgərli)
  • Xalq şairi Məmməd Araz: böyük sənətlə şəxsiyyətin vəhdəti (İsa Həbibbəyli)

III FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

QARABAĞ MÜHARİBƏSİNİN ƏDƏBİYYATDA İNİKA­SI

  • Çağırış poeziyası (Tehran Əlişanoğlu)
  • “Xocalı simfoniyası” (Vaqif Yusifli)
  • Publisist kəsər (Tehran Əlişanoğlu) .
  • Müharibə nəsri (Tehran Əlişanoğlu, Dilarə Əliyeva)

Portret oçerkləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Xalq şairi Sabir Rüstəmxanlı (İsa Həbibbəyli)
  • Zəlimxan Yaqubun İstiqlal poeziyası (Mərziyə Nəcəfova)

IV FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

1990-CI İLLƏRDƏ NƏSR

  • Keçid dövrünün mövzuları. Nəsrdə sosialçılıq (Tehran Əlişanoğlu)
  • “Repressiya” mövzusu (Tehran Əlişanoğlu, Mənzər Hüseynova)
  • Tarixin həqiqətləri (Tehran Əlişanoğlu, Mənzər Hüseynova, Gülnar Qəmbərova)
  • Memuar ədəbiyyatı (Tehran Əlişanoğlu, Mənzər Hüseynova)
  • Gündəm mövzuları nəsrdə (Tehran Əlişanoğlu)
  • Realizmdən modernizmə (Tehran Əlişanoğlu, Dilarə Əliyeva)
  • Qadın yazıçıların yaradıcılığında  müasirlik  problemi (Mənzər Hü­seynova)
  • Yaradıcı gəncliyin nəsr axtarışları (Tehran Əlişanoğlu)

Portret oçerkləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Xalq yazıçısı Anar (İsa Həbibbəyli)
  • Xalq yazıçısı Elçin (İsa Həbibbəyli)

V FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

1990-CI İLLƏRDƏ POEZİYA

  • Müstəqillik dövrünün şeiri  (Vaqif Yusifli)
  • 1990-cı illər şeirinin ideya-məzmun yenilikləri (Nərgiz Cabbarlı)
  • 1990-cı illər şeirində təmayüllər (Nərgiz Cabbarlı)
  • Dekadans şeirin mənzərələri (Tehran Əlişanoğlu)
  • Azərbaycanda yaşayan Cənublu şairlərin poeziyası müstəqillik illərində (Bahar Bərdəli)
  • Şeir topluları və poetik kredolar (Tehran Əlişanoğlu)
  • Poeziyada nəfəs dəyişimi (Tehran Əlişanoğlu)
  • Ədəbi qruplar, poetik manifestlər (Tehran Əlişanoğlu)

Portret oçerkləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Azadlığa aparan yolun şairi – Vaqif Səmədoğlu (Elnarə Akimova)
  • Xalq şairi Nəriman Həsənzadə (İsa Həbibbəyli, Qurban Bayra­mov)
  • Fikrət Qoca şeiri (Günay Qarayeva)
  • Hüseyn Kürdoğlunun poetik dünyası (Qəzənfər Paşayev)
  • Nurəngiz Gün (Bahar Bərdəli)
  • Şeirlərindən görünən şair – Musa Yaqub (Qurban Bayramov)
  • Firuzə Məmmədlinin poetik “mən”i və dünyası (Yaşar Qasımbəyli)
  • Sənətdə Vaqiflik (İsa Həbibbəyli)

VI FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

1990-CI İLLƏRDƏ DRAMATURGİYA VƏ TEATR (Tehran Əlişanoğlu)

Portret oçerkləri[redaktə | əsas redaktə]

  • Firuz Mustafa (Bədirxan Əhmədli)

VII FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

BÖLGƏLƏRDƏ  MÜASİR ƏDƏBİ HƏYAT

  • Vətəndaşlıq mövqeyi, plyus lirizm – Asim Yadigar (İsa Həbibbəyli)
  • İsmayıl İmanzadə, İltifat Saleh, Ramiz Qusarçaylı, Barat Vüsal, Ənvər Əhməd, Novruz Nəcəfoğlu (Vaqif Yusifli)
  • Xanəli Kərimli şeirinin özəllikləri (İsa Həbibbəyli)
  • Vaqif Aslan, Məmməd Alim (Asif Rüstəmli)
  • Pozitiv ovqatın kəskin dalğalarında – Sabir Sarvan (Nərgiz Cabbarlı)
  • İki vətənin şair övladı – Rafiq Hümmət (Bədirxan Əhmədli)

NƏTİCƏ (İsa Həbibbəyli)[redaktə | əsas redaktə]

II CİLD[redaktə | əsas redaktə]

MÜSTƏQİLLİK DÖVRÜ AZƏRBAYCAN ƏDƏBİYYATI MÜASİR MƏRHƏLƏDƏ

I FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

ƏDƏBİ-MƏDƏNİ PROSES (İsa Həbibbəyli, Tehran Əlişanoğlu)

Portret oçerklər[redaktə | əsas redaktə]

  • Hidayətin poeportretindən cizgilər (Qurban Bayramov)
  • Elmilik və bədiilik: paralelliklərin vəhdəti – Kamal Abdulla (İsa Həbibbəyli)
  • Hüseynbala Mirələmov (İslam Qəribli)
  • Bütün yönləri ilə yaradıcı – Rəşad Məcid (İsa Həbibbəyli)
  • Yazıçı publiist Elmira Axundova (İsa Həbibbəyli)
  • İşığa gedən yollar – Sona Vəliyeva (Vaqif Yusifli)

II FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜASİR AZƏRBAYCAN NƏSRİ

  • Yeni Azərbaycanın obrazı (Tehran Əlişanoğlu)
  • Müstəqillik dövrünün romanları (Lalə Həsənova, Tehran Əlişanoğlu)
  • İsa  Muğanna yaradıcılığında “alternativ tarix” konsepsiyası (Lalə Həsənova)
  • Qarabağ mövzusunda müharibə romanları (Tehran Əlişanoğlu)
  • Realist-psixoloji romanlar (Tehran Əlişanoğlu, Lalə Həsənova)
  • Şərti-metaforik roman (Lalə Həsənova)
  • Modernist-ekzistensial romanlar (Lalə Həsənova, Tehran Əlişanoğlu)
  • Tarixi romanlar (Tehran Əlişanoğlu, Gülnar Qəmbərova)
  • Bədii-sənədli nəsr (Lalə Həsənova)
  • Postmodern roman (Lalə Həsənova)
  • Gənclərin “yeni roman” axtarışları (Lalə Həsənova)
  • Çağdaş Azərbaycan bədii detektivi (Salidə Şərifova)
  • Müstəqillik dövrünün povestləri (Elnarə Qaragözova)
  • Müstəqillik dövrü hekayəsinin inkişaf dinamikası (Tehran Əlişanoğlu)
  • Müasir Azərbaycan hekayəsinin ideya istiqamətləri və problematikası (Xanverdi Turaboğlu)
  • Hekayənin indiki zamanı (Mətanət Vahid)
  • Çağdaş Azərbaycan nəsrində postmodernin inkişaf xüsusiyyət­ləri (Salidə Şərifova)

Portret oçerklər[redaktə | əsas redaktə]

  • Aqil Abbasın yazıçı-vətəndaş missiyası (Tehran Əlişanoğlu)
  • Mövlud Süleymanlının mif aləmi (Pərvanə Bəkirqızı)
  • Afaq Məsudun mistik realizmi (Elnarə Qaragözova)
  • Seyran Səxavət – nəsr ustası (Vaqif Yusifli)
  • Detektiv Çingiz Abdullayev (Salidə Şərifova)
  • Səyyad Aran nəsrinin həqiqətləri (Tehran Əlişanoğlu)
  • Sara Oğuzun yaradıcılıq dünyası (Mənzər Hüseynova)
  • Modern nəsr yollarında – Nəriman Əbdülrəhmanlı (Bədirxan Əhmədli)
  • Elçin Hüseynbəyli Qaraçuxa (Dilarə Əliyeva)
  • Yunus Oğuzun “tarix dərsləri” (Gülnar Qəmbərova)
  • Müstəqil gəncliyin imzası – İlqar Fəhmi (Lalə Həsənova)
  • Şəmil Sadiq (Nərgiz Cabbarlı)

III FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜASİR AZƏRBAYCAN POEZİYASI

  • XXI əsr şeirinin mənzərələri (Elnarə Akimova)
  • Çağdaş poeziya - ədəbi istiqamətlər, mövzu aktuallığı və sənətkarlıq məsələləri (Qurban Bayramov)
  • “Yeni dünya həqiqətləri” və postmodernizmin poeziyada təzahür üsulları (Elnarə Akimova)

Portret oçerklər[redaktə | əsas redaktə]

  • Vətən şairi Məmməd İsmayıl (Elnarə Akimova)
  • Modernist şair Çingiz Əlioğlu (Vaqif Yusifli)
  • Ramiz Rövşən şeiri iki əsrin qovşağında (Elnarə Akimova)
  • Hamlet İsaxanlı – yenilikçi şair (Bədirxan Əhmədli)
  • Bütövlük və genişlik – Rüstəm Behrudi (İsa Həbibbəyli)
  • Göyüzünü dinləyən şair – Vaqif Bayatlı Odər (Elnarə Akimova)
  • Rafiq Yusifoğlunun sənət dünyası (Məmməd Əliyev)
  • Əjdər Olun könül savaşı (Tehran Əlişanoğlu)
  • Sözün Adil Cəmil həqiqəti (Mehman Həsən)
  • Sonsuzluğun ahəngini yazan şair – Əhməd Qəşəmoğlu (Qurban Bayramov)
  • Günəş hənirli poeziya – Elman Həbib (İsa Həbibbəyli)
  • Qəşəm Nəcəfzadə şeirindən çizgilər (Vaqif Yusifli)
  • Salam Sarvan şeiri (Nərgiz Cabbarlı)
  • Bu, Qulu Ağsəsdir (Vaqif Yusifli)

IV FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜASİR DRAMATURGİYA VƏ TEATR

  • İkimininci illər dramaturgiyası (Aynurə Mustafayeva)
  • Azərbaycan postmodern dramaturgiyası (Salidə Şərifova)

Portret oçerklər[redaktə | əsas redaktə]

  • Dramaturq və nasir Əli Əmirli (Tehran Əlişanoğlu)

V FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

ƏDƏBİ CƏRƏYANLAR MÜASİR AZƏRBAYCAN ƏDƏBİYYATINDA

  • Çağdaş ədəbiyyatda modernizmin gəlişməsi (Tehran Əlişanoğlu)
  • Dekadans və yeni təfəkkür kultu – modernizm (Elnarə Akimova)
  • Milli nəsrdə magik realizm (Elnarə Qaragözova)
  • Postmodern və onun Azərbaycan ədəbiyyatında yaranışı (Salidə Şərifova)

VI FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜSTƏQİLLİK İLLƏRİNDƏ UŞAQ ƏDƏBİYYATI (Aygün Bağırlı, Günay Qarayeva)

VII FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

ELMİ VƏ ƏDƏBİ-TƏNQİDİ FİKİR MÜASİR MƏRHƏLƏDƏ

  • Ədəbiyyatşünaslıq və ədəbi tənqid müstəqillik illərində (Elnarə Akimova)
  • Azərbaycan ədəbi tənqidi XXI əsrdə (Rahid Ulusel)
  • Müstəqilliyin nəzəriyyəsi, nəzəriyyənin müstəqilliyi (Tahirə Məmməd)
  • “Ədəbiyyat nəzəriyyəsi”ndə metodoloji renessans və rekon­struk­siya cəhdləri (Maral Yaqubova)

VIII FƏSİL[redaktə | əsas redaktə]

MÜASİR AZƏRBAYCAN ƏDƏBİYYATININ DÜNYA KONTEKSTİ

  • Azərbaycan – Avropa ədəbi əlaqələri (Cavidə Məmmədova, Xanım Zairova)
  • Azərbaycan – Böyük Britaniya ədəbi əlaqələri (Cavidə Məmmədova)
  • Azərbaycan – Rusiya ədəbi əlaqələri  (Gülər Abdullabəyova)
  • Azərbaycan – Türkiyə ədəbi əlaqələri (Eşqanə Babayeva)
  • Azərbaycan –Almaniya ədəbi əlaqələri (Xanım Zairova)
  • Azərbaycan - Fransa ədəbi əlaqələri (Mərcan Sofiyeva)
  • Azərbaycan - İtaliya ədəbi əlaqələri  (Bəsirə Əzizəliyeva)
  • Azərbaycan- Polşa ədəbi əlaqələri  (Gülər Abdullabəyova)
  • Azərbaycan –Macarıstan ədəbi əlaqələri (Rəna Cahangirli)
  • Azərbaycan – Asiya ədəbi əlaqələri
  • Azərbaycan – Çin ədəbi əlaqələri (Nərgiz Kərimova)
  • Azərbaycan – Yaponiya ədəbi əlaqələri (Gülnar Yunusova)
  • Azərbaycan – Qazaxıstan ədəbi əlaqələri (Ağahüseyn Şükürov)
  • Azərbaycan – Türkmənistan ədəbi əlaqələri  (Töhfə Talıbova)
  • Azərbaycan – Qırğızıstan ədəbi əlaqələri (Mehman Həsən)
  • Azərbaycan – Özbəkistan ədəbi əlaqələri (Almaz Ülvi)
  • Müasir ədəbi əlaqələr mərkəzi(Xanım Zairova)

Nəticə (Tehran Əlişanoğlu)[redaktə | əsas redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

1.[1]

2. [2]

3.[3]

4. [4]

5. [5]

Qalereya[redaktə | əsas redaktə]