Mərv döyüşü

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Səfəvi-Şeybani müharibələri (1509-1510)
Səfəvi-Şeybani müharibəsi
I Marvv war.pngMərv döyüşü (1510)
Tarix 2 dekabr, 1510 [1]
Yeri Mərv
Səbəbi Şeybani xanının Şah İsmayıla təhqiramiz sözləri və hədələri
Nəticəsi Səfəvilərin qələbəsi
Ərazi dəyişikliyi Xorasan bütünlüklə Səfəvi dövlətinin tərkibinə qatıldı
Münaqişə tərəfləri

Safavid Flag.svg Səfəvilər dövləti

Şeybani xanlığı

Komandan(lar)

Safavid Flag.svg Şah I İsmayıl

Məhəmməd Şeybani

Tərəflərin qüvvəsi

17 000[2]

28 000 [3]

Ölənlər və yaralananlar

bilinmir

10 000[4]

Mərv döyüşü2 dekabr 1510-cu ildə baş vermiş və Səfəvi dövlətinin Şeybani üzərində həlledici qələbəsi ilə tamamlanmış döyüş. Nəticədə, Səfəvilər Xorasanı nəzarət altına aldılar (şimal-şərqi və şərqi İran, qərbi və şimali Əfqanıstan, həmçinin indiki Türkmənistanın, Özbəkistanın, Tacikistanın müəyyən hissələri).

Tarixi[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şeybanilər təxminən 1495-ci ildə Mavəraünnəhrdə möhkəmləndilər, 1507-ci ildə Herat Özbək xanının əlinə keçdi. Şah I İsmayıl, 1503-cü ildə İran üzərinə səfərə başladı və 1509-cu ilə qədər İranı (Xorasandan başqa) işğal etdi. Həmin zaman Xorasan Şeybanilərin nəzarəti altında idi.

Döyüş[redaktə | mənbəni redaktə et]

Şah İsmayıl 17 000 nəfərlik qoşunla Mərvə gəldi. Şeybani xan özbək qəbilələrindən əlavə yardım gözləmək üçün Mərv qalasına çəkildi. Şah İsmayıl döyüşü səhrada keçirmək üçün ağıllı hərbi strateji hiylə işlətdi ,guya şeybanilərdən qorxaraq geri çəkilir.Özbək sərkərdələri bunu başa düşüb Şeybani xana qaladan çıxmağı məsləhət görmədilər.Amma Şeybani xan buna qulaq asmayıb onu təqib etmək üçün qalanı tərk etdi, amma Səfəvi ordusu tərəfindən məğlubiyyətə uğradılıb öldürüldü.[Mənbə göstərin]

İstinadlar[redaktə | mənbəni redaktə et]

  1. SAVORY, ROGER. ESMĀʿĪL I ṢAFAWĪ. Encyclopedia Iranica. İstifadə tarixi: 2011-01-23.
  2. Ismāʿīl I at Encyclopædia Britannica
  3. P.A.Sykes. A History of Persia, vol. II, London, 1921, p.160.
  4. Savory, Roger, Iran Under the Safavids, Cambridge University Press, 2008,ISBN 0521042518,page 36.

Həmçinin bax[redaktə | mənbəni redaktə et]