Məzmuna keç

Macroglossum stellatarum

Vikipediya, azad ensiklopediya
Macroglossum stellatarum
Elmi təsnifat
XƏTA: parentrang parametrlərini doldurmaq lazımdır.
???:
Macroglossum stellatarum
Beynəlxalq elmi adı
  • Macroglossum stellatarum L., 1758

Macroglossum stellatarumSphingidae fəsiləsinə aid kəpənək növü.

Ümumi məlumat

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Macroglossum stellatarum öz adını uçuş tərzi və çiçəklərdən nektar toplama üsulunun kolibri quşuna bənzəməsindən almışdır. Uçuş zamanı qanadlarını sürətlə çırpır və havada dayanıqlı şəkildə qala bilir ki, bu da onu unikal edən xüsusiyyətlərdən biridir.[1]

Qanad genişliyi 40-50 mm arasında dəyişir. Ön qanadları qəhvəyi-boz, arxa qanadları isə parlaq narıncıdır. Qısa və güclü bədən quruluşuna malikdir, quyruq hissəsində xarakterik tüklər var.

Macroglossum stellatarum Avropa, Şimali AfrikaAsiyada geniş yayılmışdır. Daha çox açıq sahələrdə, çiçəkli ərazilərdə, bağlarda, çəmənliklərdə və meşə kənarlarında müşahidə edilir. Yay aylarında daha soyuq bölgələrə miqrasiya edir və qışda isti iqlim zonalarına geri dönür.[2] Tırtıllar əsasən qızılgül bitkiləri (Galium), lavanda (Lavandula), yonca (Trifolium) və digər çiçəkli bitkilərlə qidalanır. Yetkin Macroglossum stellatarum xüsusi uzun hortumu vasitəsilə çiçəklərdən nektar toplayır.

Macroglossum stellatarum ildə 2-3 nəsil verə bilər. Çoxalma prosesi aşağıdakı mərhələlərdən ibarətdir: Dişi kəpənək yumurtalarını bitkilərin yarpaqlarına qoyur. Tırtıllar 10-14 gün ərzində çıxaraq qidalanmağa başlayır. Tırtıllar 3-4 həftə ərzində böyüyür və pupiya formasına keçir. 2-3 həftə ərzində yetkin kəpənək çıxış edir. Bəzi nəsillər payızda pup formasında qalaraq qış yuxusuna girir və yazda süfrə formasına çevrilir.[3]

  1. Li, Jun; Zhang, Yaoyao; Hu, Kunjie; Zhao, Yaqi; Lin, Ruirui; Li, Yan; Huang, Zhuoran; Zhang, Xu; Geng, Xuexia. "Mitochondrial genome characteristics of two Sphingidae insects (Psilogramma increta and Macroglossum stellatarum) and implications for their phylogeny". International Journal of Biological Macromolecules. 113. 1 iyul 2018: 592–600. doi:10.1016/j.ijbiomac.2018.02.159. ISSN 0141-8130. PMID 29501752.
  2. Cuadrado, M. "The year-round phenology of Macroglossum stellatarum (Linnaeus, 1758) at a Mediterranean area of South of Spain (Lepidoptera: Sphingidae)". SHILAP Revista de Lepidopterología. 45 (180). 2017: 625–633. doi:10.57065/shilap.885.
  3. Ornithology, British Trust for. "Record summer for 'hummingbirds' in UK gardens". BTO - British Trust for Ornithology (ingilis). 10 avqust 2022. İstifadə tarixi: 31 may 2024.
  • Telles, Francismeire Jane; Lind, Olle; Henze, Miriam Judith. "Out of the blue: the spectral sensitivity of hummingbird hawkmoths". Journal of Comparative Physiology A. 200 (6). 20 fevral 2014: 537–546. doi:10.1007/s00359-014-0888-0. PMID 24553915.
  • Farina, WM; Varjú, D; Zhou, Y. "The regulation of distance to dummy flowers during hovering flight in the hawk moth Macroglossum stellatarum". Journal of Comparative Physiology A. 174 (2). 1994: 239–274. doi:10.1007/bf00193790.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]