Ölkə bayrağı

Consonun yeni milli simvollar cədvəli (ing. Johnson's new chart of national emblems), təq. 1868-ci ildə yayımlanmışdır.

Milli bayraq və ya Dövlət bayrağı — hər hansı bir ölkəni və ya suveren dövləti rəsmi olaraq ifadə edən, xüsusi rəng, forma və ölçülərə malik rəmz. Dövlət bayrağı rəsmi dövlət bayramları, tarixi günlər və ya digər mühüm ümummilli tədbirlər zamanı ölkə vətəndaşları tərəfindən evlərin, inzibati binaların üzərində ucaldılır.

Tarixi funksiyası və əhəmiyyəti

Qədim dövrlərdən bəri dövlət bayrağı xalqın ən ali və müqəddəs dəyərlərindən biri hesab olunmuşdur. Bayraq müəyyən bir coğrafiyadakı torpaqların və qəbilələrin ittifaqını simvolizə edir; o, fərqli şəhərləri və vilayətləri vahid dövlət, mənəvi-tarixi cəhətdən yaxın etnosları isə bütöv bir millət halında birləşdirir. Tarix boyu döyüşçülər müharibəyə bayraq altında yollanmış, vətənin müdafiəsinə bayraq ətrafında yığışaraq qalxmışdırlar. Eyni zamanda bayraq, dövlətin sabitliyinin, ümumdünya əhəmiyyətli tədbirlərin, bayramların və rəsmi ritualların təntənəsinin rəmzi olmuşdur.

Müasir formasına görə bayraq — üzərində müəyyən yazılar, gerb, emblemlər və ya müxtəlif rəmzi təsvirlər (aypara, ulduz, xaç və s.) ola bilən, bir və ya bir neçə rəngin kombinasiyasından ibarət olan həndəsi formalı (əksərən düzbucaqlı) qumaş parçasıdır.

Hüquqi statusu və protokolu

Müasir beynəlxalq hüquqda milli bayrağın statusu, onun ucaldılması, endirilməsi və istifadə formaları hər bir ölkənin daxili qanunvericiliyi (konstitusiyası və xüsusi bayraq qanunları) ilə tənzimlənir.

• Milli matəm: Ümummilli faciələr, fəlakətlər və ya dövlət xadimlərinin vəfatı zamanı milli bayraqlar dirəyin ortasına qədər endirilir (matəm vəziyyətinə gətirilir).
• Toxunulmazlıq: Dünyanın bir çox ölkəsində dövlət bayrağının təhqir edilməsi, cırılması və ya qanunsuz yandırılması cinayət məsuliyyəti yaradır və ağır cəzalarla nəticələnir.

Dizayn elementləri və rəmzi mənalar

Milli bayraqlarda istifadə olunan rənglər və simvollar heç vaxt təsadüfi seçilmir. Onlar birbaşa olaraq xalqın tarixi köklərini, dini inanclarını, coğrafi mövqeyini və ya ideoloji hədəflərini əks etdirir:

• Dini simvollar: Avropa ölkələrinin bir çoxunun bayrağında (məsələn, Danimarka, İsveç) xristianlığı ifadə edən Xaç, İslam dünyasında isə (Azərbaycan, Türkiyə) Aypara və ulduz geniş yayılmışdır.
• Coğrafi rəmzlər: Bəzi dövlətlər öz coğrafi yerləşməsini və ya təbiətini bayrağa köçürürlər. Məsələn, Kanada bayrağında ağcaqayın yarpağı, Kipr bayrağında isə adanın xəritəsi təsvir olunmuşdur.
• İdeoloji rənglər: Fransa bayrağındakı üç rəng Böyük Fransa inqilabının şüarları olan azadlıq, bərabərlik və qardaşlığı simvolizə edir.

Biblioqrafiya

• Bellocchi, Ugo. Bandiera madre – I tre colori della vita (italyan). Scripta Maneant. 2008. ISBN 978-88-95847-01-6.
• Busico, Augusta. Il tricolore: il simbolo la storia (italyan). Presidenza del Consiglio dei Ministri, Dipartimento per l'informazione e l'editoria. 2005. SBN IT\ICCU\UBO\2771748.
• Maiorino, Tarquinio; Marchetti Tricamo, Giuseppe; Zagami, Andrea. Il tricolore degli italiani. Storia avventurosa della nostra bandiera (italyan). Arnoldo Mondadori Editore. 2002. ISBN 978-88-04-50946-2.
• Tarozzi, Fiorenza; Vecchio, Giorgio. Gli italiani e il tricolore (italyan). Il Mulino. 1999. ISBN 88-15-07163-6.
• Villa, Claudio. I simboli della Repubblica: la bandiera tricolore, il canto degli italiani, l'emblema (italyan). Comune di Vanzago. 2010. SBN IT\ICCU\LO1\1355389.

Xarici keçidlər

• Flags of the World, a massive online vexillological database on national and many other kinds of flags
• The World All Countries Flags Arxivləşdirilib 2022-01-24 at the Wayback Machine, a website about national symbols
• World Flag Database reverse search for ID by colour and layout
• for flag construction diagrams, flags of subnational entities, historical flags and country subdivisions
• Extensive list of similar flags from around the world