Mirzə Hüseyn xan Kəsmai

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Mirzə Hüseyn xan Kəsmai
Mirza husen kasmayi.png
Doğum tarixi 1865(1865-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Doğum yeri Kəsma, Gilan ostanı
Vəfat tarixi 1920(1920-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Vəfat yeri Kəsma, Gilan ostanı
Vətəndaşlıq
Peşəsi jurnalist

Mirzə Hüseyn xan Kəsmai (1865-1920)—şair, jurnalist, rəssam, Məşrutə hərəkatının üzvü.

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Mirzə Hüseyn xan Ağa Məhəmməd İbrahim oğlu 1865-ci ildə Gilan ostanının Kəsma kəndində anadan olmuşdu. Mükəmməl mədrəsə təhsili almışdı.

Mirzə Hüseyn xan Məşrutə inqilabı dövründə Rəştdən İran Milli Məclisinə vəkil seçilmişdi. O, vəkilliyini namizəd verərkən Məmmədəmin Rəsulzadə yazırdı: "Parlaman vəkilliyinə namizədlər: Ağayi [Seyid Həsən] Tağızadə, Hüseynqulu xan Nəvvab, Vüsuqüddövlə, Ağa Mirzə Əli Məhəmmədəli xan, Ağa Mirzə Əli Məhəmməd xan, Müstəşarüddövlə, Həkimülmülk, Müizüssultan, Mirzə Hüseyn xan Kəsmai, Zəkaülmülk, Mirzə İbrahim xan Münşizadə, Əmidülhükəma, Müxbirülmülk, Əsədüllah mirzə, Muxtarüddövlə, Doktor Vəliyullah xan, Vəhidülmülk, Nizamülhükəma Möhsün mirzə, Mirzə Əbdülqasım xan, Rzaqulu xan rəisi-darülfünun, Sahib Nəsəq, Hacı Əminüzzərb, Fəhmülmülk, Doktor Mənuçöhr xan və digərləri. Adları zikr olunan bu namizədlər ki, əksər siyahılarda vardırlar – hamısı mütərəqqi tərbiyəşödə cavanlardır ki, çoxlarının sinni 30-35-dən o tərəfə keçməmişdir. Bu adamlar məsləkən bütün hürriyyətpərəstdirlər".[1]

Mirzə Hüseyn xan dəfələrlə mitinqlərdə iştirak etmişdi. Məmmədəmin Rəsulzadə yazır "Nəticeyi-mücmiləsini teleqraf ilə xəbər vermiş olduğumuz bu mitinqdə 8 minə qərib əhali şərakət ediyordu. İki yerdə natiq kürsüsü qurulmuş, cəmaət məscidvari oturub məclisin iftitahini ürək tappıltısı ilə gözləyir idi. Axşamçağı saət beş radələridi ki, əncüməni-əyaləti sədri olan Hacı Məhəmməd Rza Ağa meydanın bir tərəfində vaqe imarətin balkonunda bir heyəti-külliyyə ilə qərarlaşmış üləma arasından ayağa qalxıb aram və təənni ilə söylədiyi müxtəsər bir nitqində bu günkü məclisin nədən ötrü çağırıldığını bəyan ilə məclisə iftitah verdi və müfəssəl ərzihalın təqdimi kürsü üstündə müntəzir olan Hüseyn Kəsman cənablarının öhdəsinə olduğunu ixtar edincə, məzkur Kəsman cənabları nitqə başladılar. Əlhəq bu adam olduqca natiqdir, sözləri aydın, mətləbi kəskin, səsi yüksəkdir. Məlumati-lazimədən dəxi ari deyildir. Sözlərindən ciddiyyət tökülüyor".[2]

Mirzə Hüseyn xan 1920-ci ildə Kəsma kəndində vəfat edib.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Ənvər Çingizoğlu, Məşrutə ensiklopediyası, Bakı, 2011. 624 səh.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. M. Rəsulzadə, İran məktubları, "Tərəqqi", № 174, 5 avqust 1909
  2. M. Rəsulzadə, İran məktubları, “Tərəqqi”, № 83, 20 aprel 1909