Məzmuna keç

Nana Mouskouri

Vikipediya, azad ensiklopediya
Nana Mouskouri
yun. Nάνα Μούσχουρη
Ümumi məlumatlar
Doğum tarixi 13 oktyabr 1934(1934-10-13)[1][2][…] (91 yaş)
Musiqiçi məlumatları
Fəaliyyəti müğənni
Fəaliyyət illəri 1958-ci ildən
Janrlar caz, pop musiqisi
Səs tembri soprano
Mükafatları Xeyirxahlıq ordeni zabiti — 2006 "Fəxri legion" ordeninin komandor dərəcəsi — 2019 "Fəxri legion" ordeninin zabit dərəcəsi — 2007 "Kvebek" milli ordeninin zabit dərəcəsi — 2013 "Kvebek" milli ordeninin cəngavər dərəcəsi
İmzanın şəkli
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Nana Mouskouri (tam adı İoanna "Nana" Mouskouri; yunanca: Ιωάννα "Νάνα" Μούσχουρη; 13 oktyabr 1934-cü ildə anadan olub) yunan müğənnisi və siyasətçisi. Uzun illər davam edən musiqi karyerası ərzində o, yunan, fransız, ingilis, alman, holland, portuqal, italyan, yapon, ispan, ivrit, uels, mandarin çin və korsika dilləri də daxil olmaqla ən azı 13 müxtəlif dildə mahnılar ifa etmişdir. Mouskouri bu müddət ərzində təxminən 450 albom buraxaraq dünya musiqisində geniş tanınmış sənətçilərdən birinə çevrilmişdir. Nana Mouskouri Avropada ilk böyük uğurunu alman dilində ifa etdiyi “Weiße Rosen aus Athen” (“Afinanın ağ gülləri”) mahnısı ilə qazandı. Bu mahnı əslində yunan dilində yazılmış “San sfyríxeis tris forés” (“Üç dəfə fit çalanda”) adlı mahnının uyğunlaşdırılmış versiyası idi. Mahnı böyük populyarlıq qazandı və onun ilk albomlarından biri bir milyondan çox nüsxə satıldı.[3] 1963-cü ildə Mouskouri Eurovision Song Contest 1963 müsabiqəsində Luxembourg ölkəsini “À force de prier” mahnısı ilə təmsil etdi və səkkizinci yeri tutdu. Bəstəkar Michel Legrand ilə dostluğu nəticəsində o, The Umbrellas of Cherbourg filmi üçün Oskar mükafatına namizəd göstərilən əsas mahnını da ifa etmişdir.[4] 1968–1976-cı illər arasında Mouskouri BBC tərəfindən hazırlanan “Nana Mouskouri Presents” adlı televiziya proqramının aparıcısı olmuşdur. Müxtəlif dillərdə çıxış edən televiziya ulduzu kimi populyarlığı və səhnədə daim taxdığı qara çərçivəli eynəkləri onun fərqli və tanınan obrazını formalaşdırmış, sənətçini beynəlxalq ulduza çevirmişdir.[5] 1981-ci ildə yazılmış “Je chante avec toi Liberté” mahnısı onun ən məşhur hitlərindən biri hesab olunur. Bu mahnı fransız, ingilis (“Song for Liberty”), alman, ispan (“Libertad”) və portuqal (“Liberdade”) dilləri daxil olmaqla bir neçə dildə ifa edilmişdir. 1984-cü ildə isə “Only Love” mahnısı Mistral's Daughter serialının əsas musiqisi kimi təqdim olunaraq dünya miqyasında böyük uğur qazandı. Mahnı müxtəlif dillərdə də ifa edilmiş və Böyük Britaniyada onun ən uğurlu sinqllarından birinə çevrilmişdir.[6] Mouskouri musiqi fəaliyyətindən əlavə ictimai sahədə də fəal olmuşdur. O, 1993-cü ildə UNICEF təşkilatının sözçüsü olmuşdur. 1994–1999-cu illərdə isə European Parliament üzvü kimi Yunanıstanı təmsil etmişdir.[7] 2006-cı ildə o, Eurovision Song Contest 2006 müsabiqəsinin final mərasimində xüsusi qonaq qismində iştirak etmiş və bütün zamanların ən çox albom satmış sənətçilərindən biri kimi təqdim olunmuşdur.[8] 2015-ci ildə Mouskouri Almaniyanın musiqi təşkilatı Deutsche Phono-Akademie tərəfindən Echo Music Mükafatının “Görkəmli nailiyyət” mükafatına layiq görülmüşdür.[9] 13 fevral 2026-cı ildə isə Victoires de la Musique mükafat mərasimində ona xüsusi “Fəxri Qələbə” (Victoire d'honneur) mükafatı təqdim edilmişdir.[10]

"Nana Muskuri Niderlandda rekord satışlara görə qızıl və platin diskləri qəbul edərkən (1971)."

Nana Muskuri 13 oktyabr 1934-cü ildə Krit adasının Xanya şəhərində anadan olmuşdur. Atası Konstantinos yerli kinoteatrda kino-mexanik, anası Aliki isə həmin kinoteatrda nəzarətçi işləyirdi.[11] Muskurinin üç yaşı olanda ailəsi Afinaya köçmüşdür. Ailəsi Nananı və böyük bacısı Evgeniyanı (Cenni) Afina Konservatoriyasına göndərdi. Nananın altı yaşından musiqi istedadı olsa da, əvvəlcə bacısı daha istedadlı görünürdü. Maddi imkansızlıq ucbatından ailə hər iki qızın təhsilini davam etdirə bilməyəcəyini anlayanda müəllimlərindən məsləhət istədilər. Müəllim Cenninin səsini daha yaxşı hesab etsə də, Nananın oxumağa olan daxili ehtiyacının daha güclü olduğunu bildirdi. Tibbi müayinələr nəticəsində məlum olmuşdur ki, Muskurinin cəmi bir funksional səs teli var və bu, onun qeyri-adi səs tembrinin səbəbi hesab olunur.[12] Uşaqlığı Yunanıstanın nasist işğalı dövrünə təsadüf edən Nananın atası Afinada anti-nasist müqavimət hərəkatının üzvü idi. 12 yaşından musiqi dərsləri almağa başlayan Nana, radioda Frenk Sinatra, Ella Fitsjerald və Edit Piaf kimi ulduzları dinləyərək böyümüşdür.

Konservatoriya və caza keçid

[redaktə | vikimətni redaktə et]

1950-ci ildə Konservatoriyaya qəbul olunan Nana opera sənətini öyrənməyə başladı. Səkkiz illik klassik təhsildən sonra dostlarının təsiri ilə caz musiqisi ilə eksperimentlər etməyə başladı. Lakin konservatoriya professoru onun klassik təhsillə bir araya sığmayan caz musiqisi ilə məşğul olduğunu öyrəndikdə, Nananın ilsonu imtahanlarına girməsinə icazə vermədi.[13] Nəticədə o, konservatoriyanı tərk etdi və Afinadakı "Tzaki" klubunda çıxış etməyə başladı.

"Nana Muskuri ilk həyat yoldaşı Qeorqos Petsilas ilə Niderlandda, 1971-ci il."

Karyerasının başlanğıcı

[redaktə | vikimətni redaktə et]

1957-ci ildə Nana həm yunan, həm də ingilis dillərində özünün ilk mahnısını — "Fascination"ı yazdırdı. 1958-ci ildə o, məşhur yunan bəstəkarı Manos Hadzidakis ilə tanış oldu. Hadzidakis Nananın səsinə heyran qaldı və onun üçün mahnılar yazmağı təklif etdi. 1959-cu ildə "Kápu ipárchi i agápi mou" (Haradasa mənim sevgim var) mahnısı ilə Yunan Mahnı Festivalında birinci yeri qazandı.[14]

"Nana Muskuri 2006-cı ildə müsahibə gözləyərkən."

1960-cı ildə daha iki Hadzidakis kompozisiyası ilə yenidən festivalda qalib gəldi. Elə həmin il Barselonada keçirilən Aralıq dənizi Mahnı Festivalında "Xýpna agápi mou" (Oyan, sevgilim) mahnısı ilə birinci yerə layiq görüldü və Paris mərkəzli "Philips-Fontana" studiyası ilə müqavilə imzaladı. 1961-ci ildə Nana Yunanıstan haqqında çəkilən alman sənədli filminin saundtrekini ifa etdi. Bu əməkdaşlıq nəticəsində yaranan "Weiße Rosen aus Athen" (Afina ağ qərənfilləri) alman dilli sinqlı Almaniyada bir milyondan çox nüsxə ilə satılaraq böyük uğur qazandı.[15] Bu mahnı sonradan bir neçə dilə tərcümə olundu və Muskurinin ən məşhur vizit kartlarından birinə çevrildi.

  1. Nana Mouskouri // Internet Broadway Database (ing.). 2000.
  2. Nana Mouskouri // filmportal.de. 2005.
  3. "Universal Music France | Artiste | NANA MOUSKOURI". www.universalmusic.fr (ingilis). 25 avqust 2009 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  4. "Universal Music France | Artiste | NANA MOUSKOURI". www.universalmusic.fr (ingilis). Archived from the original on 25 avqust 2009. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  5. "Universal Music France | Artiste | NANA MOUSKOURI". www.universalmusic.fr (ingilis). 25 avqust 2009 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  6. "Universal Music France | Artiste | NANA MOUSKOURI". www.universalmusic.fr (ingilis). Archived from the original on 25 avqust 2009. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  7. "Universal Music France | Artiste | NANA MOUSKOURI". www.universalmusic.fr (ingilis). 25 avqust 2009 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  8. "Wayback Machine". www.nanamouskouri.net. 20 aprel 2005 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  9. "Wayback Machine". www.nanamouskouri.net. Archived from the original on 20 aprel 2005. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  10. "Wayback Machine". www.nanamouskouri.net. 20 aprel 2005 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 mart 2026.
  11. "Nana Mouskouri: Early life in Chania". Biography.com.
  12. "The unique anatomy of Nana Mouskouri's voice". Variety.
  13. "Nana Mouskouri's departure from the Athens Conservatoire". Greece Music History.
  14. "Hadjidakis and Mouskouri: The 1959 Festival Win". Odeon Records Archive.
  15. "The success of White Roses of Athens in Germany". Billboard.