Narıncı südləyən

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Narıncı südləyən lat. Lactarius deliciosus — IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU D2. Nadir növdür.[1]

Qısa morfoloji təsviri[redaktə | əsas redaktə]

Meyvə cismi torpaqda inkişaf edir. Papaqcıq 3-10sm cavan dövründə qabarıq, sonradan səthi qıfvari çökmüş, narıncı, sarı-narıncı, hamar, zəif selikli, konsentrik zonalıdır. Lövhələr sarımtıl-narıncı, sıx, qovuşan və ya ayaqcığa doğru bir qədər sürüşəndir. Lövhəciyə toxunduqda çıxan süd şirəsi şirintəhərdir, rəngi narıncı, havanın təsirindən yaşıllaşandır. Ayaqcıq 2-8 x 2-2,5 sm silindrik, içiboş, papaqcıq ilə həmrəngdir. Yüksək keyfiyyətli yeməli göbələkdir. [2][1][3][4]

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri[redaktə | əsas redaktə]

İynəyarpaqlı ağacların simbiotrofudur. Meyvə cismi avqust-sentyabr aylarında inkişaf edir. [2][1][3][5]

Yayılması[redaktə | əsas redaktə]

Göygöl Dövlət qoruğunun iynəyarpaqlı meşələrində rast gəlinir.[2][1][3][5]

Sayı və tendensiyası[redaktə | əsas redaktə]

Populyasiyasıyanın sayı azdır.[2][1][5]

Məhdudlaşdırıcı amillər[redaktə | əsas redaktə]

İynəyarpaqlı ağaclarla simbiotrof inkişaf tərzi məhdudlaşdırıcı amil ola bilər. [2][1][3][5]

Mühafizə tədbirləri[redaktə | əsas redaktə]

Yeməli göbələk olduğu üçün kütləvi toplanmasına məhdudiyyət qoyulması məqsədəuyğundur.[2][1][5]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 http://redbook.az/
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Azərbaycan Respublikasının Qırmızı kitabı  Nadir və nəsli kəsilməkdə olan bitki və göbələk növləri II nəşr, Bakı-2013
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Садыгов А. 1985
  4. Дудка И.А., Вассер С.П. 1987
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Tərtibçilərin məlumatları.