Nazarbayev şəxsiyyətinə pərəstiş

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Nazarbayev şəxsiyyətinə pərəstiş — bu ifadə siyasi və media mühitində Nursultan Nazarbayev şəxsiyyətinə pərəstişlə dünyanın digər liderlərinin şəxsiyyətlərinə pərəstişlə müqayisəsinin siyasi və sosioloji imicinin təbiətini təsvir etməkdir.

Şəxsiyyətinə pərəstişin ortaya çıxması[redaktə | əsas redaktə]

Bilbord

Kütləvi mədəniyyətdə[redaktə | əsas redaktə]

Qazaxıstanın birinci prezidentinin gününə həsr olunmuş «Тұнғыш-Birinci»" sənədli film həftəsi Nur-Sultanda keçirilir. Birinci gün iki film təqdim olunmuşdur. Birinci „El anası“ sənədli filmində prezident özü anası haqqında danışır. İkinci film isə „Səhabələr“ adlanır bu filmdə prezidentlə birgə oxuyanlar, işləyənlər onun şəxsiyyətindən danışır, onun necə insan olmasını bildirir. Təşkilatçıların sözlərinə görə sənədli film həftəsi ərzində 8 yeni film təqdim olunacaqdır. Burada Qazaxıstan Prezinedtinin həyatı və şəxsiyyəti öz əksini tapacaqdır. Hər gün müstəqil Qazaxıstan tarixinin müxtəlif mərhələlərinə və dövlətin inkişafında Nursultan Nazarbayevin roluna həsr olunmuş filmlər təqdim olunacaqdır. Bundan əlavə hərəkət şəkillərinin təqdimatından sonra iştirakçılar Elbaşı həyatından maraqlı anları müzakirə edəcəklər.

Abidələr[redaktə | əsas redaktə]

Nursultn nazarbayevin hakimiyyəti illərindəcə ona çoxlu sayda abidə qoyulmuşdur: Alma-atadakı prezident parkında[1], Taldıkorqan[2], Astanada baralyef[3]. Ukraynada təhsil aldığı yerdə[4], Qaqauziyanın mərkəzində, Komratda, Qırğızıstanın Çolpon-Ate şəhərində və Ankarada[5] Nursultan Nazarbayevə abidə qoyulmuşdur. 10 iyun 2018-ci ildə Nazarbayevin 78-ci doğum günü şərəfinə Astanadakı Milli Muzeydə heykəli açılır. Bu abidə Vaşinqtonda ABŞ-ın 16 prezidenti Abraham Lincoln abidəsinin bənzərliyi əsasında hazırlanmışdır.[6][7].

Bayramlar[redaktə | əsas redaktə]

1 dekabr Qazaxıstanda Birinci Prezident Günü olaraq qeyd edilir və rəsmi dövlət bayramı kimi iş olmur. [8] Birinci Prezident Günü ərəfəsində 3 mindən çox şagird kütləvi şəkildə Elbaşıya sevgisini etiraf edirlər[9]

Onun doğum günü dövlət bayramı sayılan Paytaxt Günü ilə üst-üstə düşür. 7 mayda prezidentin birinci qızı Dəriğə Nazarbayevanın ad günü, Vətən Müdafiəçilərinin Günü ilə üst-üstə düşür[10] Hər ikisi də istirahət günüdür.

Şəhərlərin və paytaxtın mərkəzi küçə adlarının kütləvi dəyişdirilməsi[redaktə | əsas redaktə]

20 mart 2019-cu ildə Prezident Tokayev şəhərlərin və paytaxtın mərkəzi küçələrinin adının Nazarbayevin şərəfinə adlandırılması təklifini irəli sürür. Ekspertlərin fikirincə bu ad dəyişmələr ölkə büccəsinə 125 milyon dollara başa gələcəkdir (və ya 47 301 250 000 təngə).[11][12]

Elə həmin gün parlamentin qərarı ilə Astananın[13][14], adı Nur-Sultan[15] olaraq dəyişdirilir. Bununla yanaşı bir çox çəhərlərdə küçələrin adıda dəyişdirilmişdir..

Şəhər əvvəki adı yeni adı imzalayıb
Şimkənt Astana prospekti Nazarbayev Qabidulla Adrahinov
Taraz Tole bi prospekti Nazarbayev Rüstəm Daulet
Atırau Satpayev prospekti Nazarbayev Əlimuhammet Kuttumuratulı
Ust-Kameneqorsk Тәуелсіздік prospekti (Azadlıq) Nazarbayev Jaksıklıq Omar
Pavlodar Тәуелсіздік prospekti (Azadlıq) Nazarbayev Anuar Kumpekev
Taldıkorqan Тәуелсіздік prospekti (Azadlıq) Nazarbayev Dastan Şaltabayev
Uralsk Dostık Nazarbayev Murat Mukayev
Aktobe Abulxair Xan prospektinin bir hissəsi, Moldaqulov prospektindən Bokenbay batır küçəsinə qədər. Nazarbayev İlyas İspanov
Aktau QR Birinci Prezidenti prospekti Nazarbayev Qalımcan Niyazov
Qızılorda Jibek Jolı küçəsi Nazarbayev Nurlıbek Nalibayev
Petropavlovsk Sülh küçəsi Nazarbayev Marat Masmaqanbetov
Karaqanda Sülh bulvarı və Tulepov küçəsi Nazarbayev Nurlan Aubakirov
Kostanay Abay prospekti Nazarbayev Kayrat Əhmədov
Kokşetau Maksim Qorki küçəsi Nazarbayev Ermek Marjıkpayev ?

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. В Алматы поставили памятник Назарбаеву с крыльями беркута — Росбалт.ру
  2. Рамблер. "Памятник Назарбаеву установлен в Талдыкоргане". https://news.rambler.ru/cis/35431714-pamyatnik-nazarbaevu-ustanovlen-v-taldykorgane/.
  3. В Астане снесли один памятник и строят другой — Нурсултану Назарбаеву
  4. Город юности мстит Назарбаеву
  5. В столице Турции открыт памятник Назарбаеву — Gazeta.kz
  6. "Назарбаеву сделали памятник". Eadaily. https://eadaily.com/ru/news/2018/07/10/nazarbaevu-sdelali-pamyatnik-kopiyu-s-monumenta-prezidenta-linkolna.
  7. "В Казахстане памятник Назарбаеву сравнили с монументом Линкольну". Центр-1. https://centre1.com/kazakhstan/v-kazahstane-pamyatnik-nazarbaevu-sravnili-s-monumentom-linkolnu/.
  8. Казахстан: День первого президента или культ Назарбаева. Русская служба Би-би-си
  9. Накануне Дня Первого Президента более 3 тыс. студентов массово признаются в любви Елбасы — Новости Общества — Новости Mail.Ru
  10. "Назарбаев утвердил 7 мая в Казахстане государственным праздником. Новости Казахстана. Tengrinews.kz". 15 mart 2013 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 15 mart 2013.
  11. https://rus.azattyq.org/a/kazakhstan-obzor-regionalnoy-pressy/29838880.html
  12. https://dknews.kz/ekonomika/skolko-stoit-pereimenovanie-astany.html
  13. https://news.myseldon.com/ru/news/index/206255562?requestId=8fca5cb9-cdfb-45b4-a22b-7f646492a804
  14. https://ru.slovoidilo.ua/2019/03/22/novost/mir/astane-sostoyalis-ocherednye-zaderzhaniya-protestuyushhix-smi
  15. https://www.vesti.ru/doc.html?id=3128687