Nitq (Mustafa Kamal Atatürk)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Mustafa Kamal Atatürk "Nitq"i təqdim edən zaman

Respublika Xalq Partiyası Ümumi başçısı Mustafa Kamal Atatürkün 15-20 oktyabr 1927-ci ildə yerli və xarici mətbuat mənsublarının da qatıldığı partiyasının 2-ci Konqresində reallaşdırdığı otuz altı saat yarım davam edən tarixi danışması və onun mətnidir. 1919-1927-ci illəri arasında Mustafa Kamal və silah yoldaşlarının fəaliyyətlərini yekunlaşdıran danışma, Mədəniyyət Nazirliyi Nəşriyyat tərəfindən (sənədlər hissəsi xaricində) təxminən 900 səhifəlik bir kitab olaraq nümayiş olunmuşdur və Türkiyə Cümhuriyyətinin bu dövrlə əlaqədar ən fundamental rəsmi tarix qaynağı olmaq xüsusiyyətindədir.

Nitqin aktual türkcəyə çevrilmiş distributivləri bir çox nəşriyyat tərəfindən çap edilmiş əsasları Nitq adını seçmişlər.

Nitq, sənədləri sayəsində, Atatürkün tarixi şəxsiyyətini də ortaya qoymaqdadır. Atatürk; yaşanılan hadisələrlə əlaqədar qeydli sənədləri yığmış və Nitqi yazarkən bu sənədlərə əsaslanaraq işlərini yekunlaşdırmışdır.

Nitqdə adı çəkilən şəxslər[redaktə | mənbəni redaktə et]

şəkil ad həyat işlər
Mirliva Mustafa Kemal Paşa.jpg
Mustafa Kemal Paşa 1881-1938 Qurtuluş Savaşına qatılan ilk beş generaldan birisidir
Musa Kâzım Karabekir.jpg
Kazım Qarabəkir 1882-1948 Qurtuluş Savaşına qatılan ilk beş generaldan birisidir
Hüseyin Rauf Orbay.jpg
Rauf Orbay 1881-1964 Qurtuluş Savaşına qatılan ilk beş generaldan birisidir
Ibrahim Refet Pasha.jpg
Refet Bele 1881-1963 Qurtuluş Savaşına qatılan ilk beş generaldan birisidir
Ali Fuad Pasha.jpg
Əli Fuad Cəbəsoy 1882-1968 Qurtuluş Savaşına qatılan ilk beş generaldan birisidir
Djemal Pasha Mersinli.jpg
Camal Mərsinli 1875-1941
Sakalli Nureddin Pasha.jpg
Nurəddin İbrahim Konyar 1873-1932
Vasif Karakol.jpg
Mustafa Vasıf Qaraqol 1872-1931
İsmet İnönü 1938.jpg
İsmət İnönü 1884-1973
Zeki Bey Kadirbeyoğlu.jpg
Zəki Qədirbəyoğlu 1884-1952
Djelaleddin Arif Bey.jpg
Cəlaləddin Arif 1875-1928
Cafer Tayyar Pasha.jpg
Cəfər Təyyar Əyilməz 1878-1958
AISabis.jpg
Əli İhsan Sabis 1882-1957
Bekir Sami Bey Kunduh.jpg
Bəkir Sami Kunduh 1865-1933
Riza Nur Bey.jpg
Rıza Nur 1879-1942
CerkezEthemPortre.jpg
Çərkəz Əthəm 1886-1948
Köseoğlu Selâhaddin Bey.jpg
Səlahaddin Kösəoğlu 1882-1949
Hussein Avni.jpg
Hüseyin Avni Ulaş 1887-1948
Ali riza pasha.jpg
Əli Rza Paşa 1860-1932
Şerif Paşa
Izzet Pascha.png
Əhməd İzzət Paşa 1864-1937
Çürüksulu Ahmet Paşa (Tavdgiridze).JPG
Çürüksulu Mahmud Paşa 1865-1931
Yahya Kaptan.jpg
Yəhya Kaptan ?-1920
H.G. Wells by Beresford.jpg
Herbert Corc Uells 1866-1946
Salih Bey Bozok.jpg
Salih Bozok 1881-1941
Rushdi Pasha.jpg
Rüştü Paşa 1872-1926
Deli Halid Pasha.jpg
Xalid Paşa (Karsıalan) 1883-1925
Yusif izzet pasa.jpg
Yusif İzzət paşa 1876-1922
Cevat Pasha.jpg
Cevat Çobanlı

(İsmail Cevad)

1870-1938
Bekir Sami Bey Kunduh.jpg
Bəkir Sami Kunduh 1867-1933
Şevket Turgut Pasha.jpg
Şevkət Turgut Paşa 1857-1924 Mayıs 1919-26 Haziran 1919 tarihleri arasında Harbiye Nazırlığı yapmıştır.
Alikemalbey.jpg
Əli Kemal bəy 1867-1922 Dahiliye Nazırı (4 Mart 1919-20 Haziran 1919)