Məzmuna keç

Oliver Cozef Lodj

Vikipediya, azad ensiklopediya
Oliver Cozef Lodj
Doğum adı Oliver Joseph Lodge[1]
Doğum tarixi 12 iyun 1851(1851-06-12)[2][3][…]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 22 avqust 1940(1940-08-22)[2][3][…] (89 yaşında)
Vəfat yeri
Dəfn yeri
İş yerləri
Təhsili
Üzvlüyü
Mükafatları Cəngavər bakalavrı — 1902
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Ser Oliver Cozef Lodj (ing. Sir Oliver Joseph Lodge; 12 iyun 1851[2][3][…], Stok-on-Trent, Staffordşir qraflığı[d] – 22 avqust 1940[2][3][…]) — ingilis fiziki və mühəndisi, radionun ilk ixtiraçılarından biri. [4]1902-ci ildə o, Kral Eduard tərəfindən cəngavərlik tituluna layiq görülmüşdür. Həmçinin elektromaqnit dalğalarının tədqiqi və erkən radio rabitəsinin inkişafı sahəsində mühüm töhfələri ilə tanınır.[5][6] O, həm də elmi populyarlaşdırma sahəsində əhəmiyyətli işlər görmüş və ruhaniyyət mövzularında mübahisəli fikirləri ilə seçilmişdir.[7]

Elmi nailiyyətləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Elektromaqnit dalğaları

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Lodj, alman fiziki Henrix Herts tərəfindən kəşf edilmiş elektromaqnit dalğalarını tədqiq etmişdir[8]. 1894-cü ildə Lodj elektromaqnit dalğalarının rabitə vasitəsi kimi istifadəsini təcrübədə nümayiş etdirdi və bu, radio texnologiyasının inkişafına təkan verdi. O, Hertz dalğalarını qəbul etmək üçün "hertsian dalğa detektoru" adlı cihazı təkmilləşdirdi.[9]

Lodj, 1890-cı illərin əvvəllərində radio rabitəsinin texniki əsaslarının inkişafında iştirak etmişdir.[10] Bununla belə, onun işləri daha sonra Qulyelmo Markoni tərəfindən kommersiyalaşdırıldı.[11]

Maddə və eter nəzəriyyəsi

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Lodj eterin mövcudluğunu (işığın və elektromaqnit dalğalarının yayılması üçün mühit) müdafiə etmişdi.[12] Lakin eter nəzəriyyəsi daha sonra nisbilik nəzəriyyəsi ilə əvəz olundu.

Əsas kitabları və əsərləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]
  1. "Modern Views of Electricity" (1892) — elektrik nəzəriyyəsinin inkişafı haqqında.
  2. "The Ether of Space" (1909) — eter nəzəriyyəsinin müdafiəsi.
  3. "Raymond, or Life and Death" (1916) — ruhaniyyət mövzusunda yazılmış bir kitab.

Ruhaniyyət və fəlsəfi fikirləri

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Lodj ölümdən sonrakı həyat və ruh mövzusunda maraq göstərirdi. Oliver, parapsixologiya ilə bağlı mövzuları tədqiq edir və bu sahədə məqalələr yazırdı.[13] O, ruhaniyyətə dair fikirlərinə görə həm tənqidlərə məruz qalmış, həm də geniş dəstəklənmişdir.[14]

  1. ↑ Oxford Dictionary of National Biography (ing.). / ed. Colin Matthew, David Cannadine. Oxford: Oxford University Press. 2004.
  2. 1 2 3 4 Sir Oliver Joseph Lodge (ing.). // Encyclopædia Britannica. (İstifadə tarixi: 9 oktyabr 2017).
  3. 1 2 3 4 Oliver Joseph Lodge (alm.). // Brockhaus Enzyklopädie. F.A. Brockhaus.
  4. ↑ Sungook Hong, Wireless: From Marconi's Black-box to the Audion, MIT Press, 2001, page 48
  5. ↑ summarized in "Dr. Lodge on wireless telegraphy". Electrical Review. The Electrical Review, Ltd. 42 (1053): 103–104. 28 yanvar 1898. İstifadə tarixi: 17 fevral 2018.
  6. ↑ Sungook Hong, Wireless: From Marconi's Black-box to the Audion, page 92
  7. ↑ British patent GB189711575 Lodge, O. J. Improvements in Syntonized Telegraphy without Line Wires Arxiv surəti 10 may 2024 tarixindən Wayback Machine saytında filed: May 10, 1897, granted: August 10, 1898
  8. ↑ Hunt, Bruce J. (2005) The Maxwellians, Cornell University Press, page 37, ISBN 0801482348.
  9. ↑ Lodge, Oliver. "Biography of Oliver Lodge". PSI Encyclopaedia. 1 dekabr 2018 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 noyabr 2018.
  10. ↑ James P. Rybak, Oliver Lodge: Almost the Father of Radio Arxiv surəti 3 oktyabr 2018 tarixindən Wayback Machine saytında Arxivləşdirilib 3 oktyabr 2018 at the Wayback Machine, page 4, from Antique Wireless
  11. ↑ Robert P. Crease, The Great Equations: Breakthroughs in Science from Pythagoras to Heisenberg, W. W. Norton & Company - 2008, page 146
  12. ↑ "Bruce J. Hunt, The Alternative Path: Lodge, Lightning, and Electromagnetic Waves, Making Waves: Oliver Lodge and the Cultures of Science, 1875-1940". 14 iyun 2024 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 noyabr 2024.
  13. ↑ Rowlands, Peter (1990) Oliver Lodge and the Liverpool Physics Society. Liverpool: Liverpool University Press. p. 23. ISBN 0853230277.
  14. ↑ Sungook Hong, Wireless: From Marconi's Black-box to the Audion, MIT Press, 2001, pages 30–32
  • Əliquliyev R. M., Salmanova P. M. İnformasiya cəmiyyəti: maraql; xronoloji faktlar. Bakı:"İnformasiya Texnologiyaları" nəşriyyatı, 2013, 169 səh
  • Charles Arthur Mercier . (1917). Spiritualism and Sir Oliver Lodge. London: Mental Culture Enterprise.
  • James Mussell & Graeme Gooday (Eds) A Pioneer of Connection: Recovering the Life and Work of Oliver Lodge (University of Pittsburgh, 2020)
  • Frank Podmore . (1910). The Survival of Man by Sir Oliver Lodge. The Hibbert Journal 8: 669–672.
  • Walter Cook. (1917). Reflections on "Raymond". London: Grant Richards.

Xarici keçidlər

[redaktə | vikimətni redaktə et]