Ovdan (Balaxanı)

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Ovdan
Ovdan (Balaxanı).jpg
Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Şəhər Balaxanı BakıCoat of arms of Baku.svg Bakı
Yerləşir Abdulvahab Salamzadə küçəsi[1]
Tikilmə tarixi XIV əsr
DövlətAzərbaycan
RegionAvropa
İstinad nöm.543[2]
KateqoriyaOvdan
ƏhəmiyyətiÖlkə əhəmiyyətli

OvdanŞirvanşah əmiri Xacə Zeynəddinin göstərişi ilə XIV əsrdə Balaxanı qəsəbəsində tikilmiş ovdan.[3]

Haqqında[redaktə | əsas redaktə]

Balaxanı qəsəbəsində yerləşən ovdan şirvanşah əmiri Xacə Zeynəddinin göstərişi ilə XIV əsrdə inşa olunub. Pilləkənlərin quruluşu Şirvanşahlar sarayında olduğu kimi, bir qədər hündürdür. Ehtimal olunur ki, Qum hamamı inşa edildikdən sonra ilk dövrlər Ovdandan götürülən su ilə təchiz olunub. Ovdan mənbəyindən su götürmək üçün 40 pilləkəni üzü aşağı düşmək lazımdır. Pilləkənlər lay daşlardan yonulub, düz su mənbəyinə qədər enir. Ovdanın çox az bir hissəsi torpağı üzərində, əsas hissəsi torpağın altındadır. Ovdanın girişindən su mənbəyinə qədər üzü aşağıya 15 metr məsafə var. Tikilinin yerin altındakı hissəsinin tağvari dəhliz şəkilində olması üzərindəki torpaq qatı ağırlığının təzyiqi nəticəsində çökməsi ehtimalını heçə endirir. [4] Keçmişdə ovdan vasitəsilə Balaxanının içməli suya olan təlabatı ödənilib.[5]

Ovdan 1920-ci il aprel işğalına qədər əhali tərəfindən istifadə edilib. Sonrakı dövrlərdə isə baxımsız qalıb. 2019-cu ildə isə abidəni restavrasiya etməyə başlayıblar.[4]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. "Ovdan". kataloq.gomap.az. 4 mart 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.
  2. "Dünya əhəmiyyətli daşınmaz tarix və mədəniyyət abidələrinin siyahısı" (PDF). mct.gov.az. 28 oktyabr 2015. 23 oktyabr 2018 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 3 mart 2020.
  3. "Balaxanı qəsəbəsi". sabunchu-ih.gov.az. 4 mart 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.
  4. 1 2 Elşən Məmmədəliyev (16 sentyabr 2019). "Balaxanı Bakının Lahıcına çevrilir". musavat.com. 4 mart 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.
  5. "Balaxanı yeni görkəmdə: Qum hamamı, insanı yormayan pilləkənlər". bakucity.az. 13 noyabr 2019. 4 mart 2020 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]