Məzmuna keç

Pavla Hoçevar

Vikipediya, azad ensiklopediya
Pavla Hoçevar
Doğum tarixi 27 iyun 1889(1889-06-27)[1]
Doğum yeri
Vəfat tarixi 18 avqust 1972(1972-08-18)[1] (83 yaşında)
Vəfat yeri
Fəaliyyəti müəllimə, redaktor
Vikianbarın loqosu Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Pavla Hoçevar (sloven. Pavla Hočevar; 27 iyun 1889[1], Vyana[1]18 avqust 1972[1], Lyüblyana[1]) Sloveniyalı yazıçı, müəllim, sosialist və ictimai fəal. O, Sloveniya Sosialistlərinin Ali Mədəniyyət Şurasının, Yuqoslaviya Qadınlar Birliyinin və "Stara Pravda"nın (Köhnə Ədalət) üzvü idi. Sol təmayüllü "Zarja", "Njiva" və "Učiteljski" qəzetləri üçün məqalələr müəllifi olub.

Pavla Hoçevar 1889-cu ildə Avstriya-Macarıstanın Vyana şəhərində anadan olub.[2] Atası Frans Hoçevar Vyanada şabalıd yetişdiricisi,[3] Sloveniyanın Dolenyska bölgəsindəki Male Laşçe qəsəbəsində isə torpaq sahibi idi.[4]

Pavla Hoçevar Velike Laşçe və Lyublyanada təhsil alıb, daha sonra orta məktəbdə oxumaq və bir illik müəllimlik təlimi keçmək üçün təqaüd qazanıb. O, karyerasına Loşki Potokda, daha sonra Kolpa çayı sahilindəki Zaqozdats kəndində müəllimlik edərək başlayıb.[5]

İctimai fəaliyyəti

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Müəllimliklə yanaşı, Pavla Hoçevar qadınların seçki hüququ uğrunda kampaniyalar aparırdı.[6] O, 1907-ci ildə Praqada keçirilən Ümumslavyan Qadınlar Konqresində iştirak etmiş, qadın və kişilərin bərabərliyi əsasında qadınlara səsvermə hüququnun verilməsini müdafiə edən çıxışlar etmiş[7] və Boris Ziherl ilə qadınların siyasətə daxil edilməsini müzakirə etmişdir. Özünü sosializm tərəfdarı kimi tanıdaraq və Sloveniya Sosialistlərinin Ali Mədəniyyət Şurasının üzvü idi.[8][9] Sol təmayüllü "Zarja", "Njiva" və "Učiteljski" qəzetlərində qadınlarla bağlı mövzularda məqalələr yazırdı.[10]

1910-cu ildə Pavla Hoçevar İtaliyanın Triest şəhərinə köçərək müəllimlik fəaliyyətini orada davam etdirdi. 8 noyabr 1922-ci ildə o, Antoniya Slavikova, Milka Mankočeva, Maritsa Nadlişek Bartol və Milka Martelançeva ilə birlikdə Triestdə Qadın Xeyriyyə Cəmiyyətinin həmtəsisçisi oldu. Benito Mussolini hökuməti 1929-cu ildə bütün sloven məktəblərini, müəssisələrini və cəmiyyətlərini qadağan edib bağlayana qədər İtaliyada çalışdı, daha sonra yenidən Sloveniyaya köçdü.[11]

Sloveniyaya qayıtdıqdan sonra Pavla Hoçevar Yuqoslaviya Qadınlar Birliyində aktiv fəaliyyət göstərdi və Vyana (1930), Belqrad (1933), Dubrovnik (1936) və Edinburqdakı (1938) konqreslərdə nümayəndə kimi iştirak etdi. Edinburqdakı konqres üçün Şotlandiyaya səyahət etdikdən sonra Pavla Hoçevar Qlazqodakı Britaniya sərgisi, konsertlər, rəqslər və ziyafətlərdə iştirakı barədə xatirələrini yazdı.[12]

1941-ci ildə o, sol təmayüllü liberal ziyalıların gizli təşkilatı olan *"Stara Pravda"*ya qoşuldu. Pavla Hoçevar 1947-ci ildə siyasi fəaliyyətinə görə həbs olundu və Naqode məhkəməsi kimi tanınan siyasi qondarma prosesdə digər 13 fəalla birlikdə casusluqda ittiham edilərək məhkum olundu. O, 14 il müddətinə həbs cəzasına məhkum edilsə də, 9 may 1952-ci ildə şərti olaraq azadlığa buraxıldı.

Sonrakı illəri və ölümü

[redaktə | vikimətni redaktə et]

Həbsdən azad edildikdən sonra Pavla Hoçevar öz xatirələrini qələmə aldı və bu memuarlar 1969-cu ildə nəşr olundu.[4] Xatirələrində o, İtaliyada faşizmin yüksəlişi və bu prosesin ziyalı təbəqəsinə göstərdiyi təsirlər barədə düşüncələrini bölüşüb.[13]

Pavla Hoçevar 18 avqust 1972-ci ildə Lyublyanada vəfat edib.[3]

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 Slovenska biografija (sloven.). Znanstvenoraziskovalni center Slovenske akademije znanosti in umetnosti. ISSN 2350-5370
  2. Sirc, Ljubo. Between Hitler and Tito: Nazi Occupation and Communist Oppression (ingilis). A. Deutsch. 1989. 106. ISBN 978-0-233-98405-6.
  3. 1 2 Koncilija, Franci. "Pogumna feministka". Časnik (sloven). 27 iyun 2011. 8 avqust 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 mart 2025.
  4. 1 2 "Hočevar, Pavla (1889–1972)". Slovenska biografija. İstifadə tarixi: 6 mart 2025.
  5. "Pavla Hočevar". Slovenski grobovi. İstifadə tarixi: 6 mart 2025.
  6. Urbancic, Brigita. "Dr. Marta VERGINELLA – National Geographic Slovenija" (sloven). 24 aprel 2025 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 mart 2025.
  7. Markkola, Pirjo; Nevala-Nurmi, Seija-Leena; Sulkunen, Irma. Suffrage, Gender and Citizenship – International Perspectives on Parliamentary Reforms (ingilis). Cambridge Scholars Publishing. 18 dekabr 2008. 236. ISBN 978-1-4438-0301-4.
  8. Verginella, Marta. Women, Nationalism, and Social Networks in the Habsburg Monarchy, 1848–1918 (ingilis). Purdue University Press. 15 dekabr 2023. ISBN 978-1-61249-931-4.
  9. Sharp, Ingrid; Stibbe, Matthew; Painter, Corinne. Socialist Women and the Great War, 1914-21: Protest, Revolution and Commemoration (ingilis). Bloomsbury Academic. 27 iyun 2024. 142, 160. ISBN 978-1-350-34350-4.
  10. Verginella, Marta, Pirjevec, Jože; Pelikan, Egon; Ramet, Sabrina P. (redaktorlar ), "Persevering on the Ramparts of the Nation: The Anti-Fascism of Educated Women, Feminists, and Female Activists in the Littoral in the 1920s", Anti-fascism in European History, From the 1920s to Today, Central European University Press, 2023, 65–78, doi:10.7829/jj.4032515.8, ISBN 978-963-386-657-3, JSTOR 10.7829/jj.4032515.8, İstifadə tarixi: 7 mart 2025
  11. Grdina, Igor; Bernik, France; Kos, Janko; Campi, Emidio; Bernhard, Jan-Andrea; Bryner, Erich; Kerševan, Marko; Vinkler, Jonatan; Hroch, Miroslav. Jeziki, identitete, pripadnosti med središči in obrobji: Zbornik prispevkov z mednarodnega simpozija v počastitev 500. obletnice rojstva Primoža Trubarja (Ljubljana, 5.–8. junij 2008) (sloven). Založba ZRC. 1 oktyabr 2011. 255. ISBN 978-961-254-311-2.
  12. Gorenjak, Ida Ograjšek. (2022) "Yugoslav Women's Movement and “The Happiness to the World” Arxiv surəti 5 may 2025 tarixindən Wayback Machine saytında Arxivləşdirilib 5 may 2025 at the Wayback Machine." Gendering Peace in Europe c. 1880–2000. Routledge. pp. 122-143.
  13. Pirjevec, Jože; Pelikan, Egon; Ramet, Sabrina P. Anti-fascism in European History: From the 1920s to Today (ingilis). Central European University Press. 30 sentyabr 2023. 74. ISBN 978-963-386-658-0.