Perito Moreno Buzlağı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Perito Moreno Buzlağı
Glaciar Perito Moreno
Perito Moreno Glacier Patagonia Argentina Luca Galuzzi 2005.JPG
50°29′ c. e. 73°03′ q. u.
Ölkə
Mütləq hündürlüyü 244 m
Eni 5 km
Uzunluğu Təxmini 60 km km
Sahəsi 250 km²
Qalınlığı Təxmini 750 m
Perito Moreno Buzlağı xəritədə
Perito Moreno Buzlağı
Perito Moreno Buzlağı
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Perito Moreno Buzlağı (isp. Glaciar Perito Moreno) — cənub-qərbi Argentinada dəniz səviyyəsindən 1500 m yüksəklikdə, Pataqoniyanın Kampo de Hielo Sur buzlaqının bir uzantısıdır. Pataqoniya tədqiqatçısı Fransisko Paskasio Morenonun adını daşıyır. Ən yaxın, ən böyük yaşayış məntəqəsi 80 km məsafədəki El Kalafatedir və bu milli park buzlağa turlar üçün ideal başlanğıc nöqtəsidir.

Buzlaq Los Buzlaqları Milli Parkının və bütün Argentinanın əsas görməli yerlərindən biridir. Perito Moreno Buzlağı AntarktidaQrenlandiya istisna olmaqla, az tanınan buzlaqlardan biridir. Eyni zamanda buzlaq getdikcə böyüməkdədir. Bunun səbəbi Sakit okeandan gələn buludların And dağlarına çox güclü yağışlar buraxmasıdır.

60 km buz kütləsi gündə təxminən 1 m irəliləyir. Bu kütləvi kütlədə davamlı çatlama və qırılma səs-küyləri ilə xarakterizə olunur. Mütəmadi olaraq təxminən 60 m hündürlükdə (Boğaz körpüsünün demək olar ki, hündürlüyü) və 5 km enində olan hissəsində böyük parçalar qırılır. Bu vəziyyət kölgədəki qabarıq dalğaların yaranmasına səbəb olmuşdu.

Davamlı sürüşmə səbəbindən buzlaq hər dörd ildən bir Laqo Argentinonun yan qolu olan Brazo Rikonu bloklayır. Beləliklə, çaylarla qidalanan cənub hissəsinin bu qolunda suyun səviyyəsi sürətlə yüksəlir. Nəticədə, qısa müddətdən sonra buzlağın bütün hissəsinin məhv olmasına səbəb olur. Bu dünyanın ən məşhur təbii oyunlarından biridir və hər dəfə buz üzərində çox sayda turist və sənədli film çəkilir. Buzlağın son nümayişləri 1988, 2004-cü ilin martında və sonuncu dəfə 2006-cı ilin martında baş tutmuşdu.

Buzlaq əvvəllər onu kəşf etmiş alman geoloqu Rudolf Hauthalın adını daşımış, daha sonra tədqiqatçı və antropoloq kimi xidmətlərinə görə Perito Morenonun adını daşımağa başlamışdı.

Şəkillər[redaktə | əsas redaktə]