Portuqaliya
| ||||
| Rəsmi dil | Portuqal dili | |||
| Paytaxt | Lissabon | |||
| Prezident | Marselu Rebelu di Soza | |||
| Himn | Portuqaliyalı | |||
| Ərazi - Ümumi - % Su |
111-cı yer 92,391 km² 0.5% | |||
| Əhali - Ümumi - Əhali sıxlığı |
88-ci yer 10,5 milyon (2015-ci il) [1] 114/km² | |||
| Pul | Avro | |||
| Saat qurşağı | UTC +0 | |||
| hərəkət_yönü | sağ | |||
| iso3166kodu | PT | |||
| Internet TLD | .pt | |||
| Telefon kodu | 351 | |||
Portuqaliya (port. Portugal) ya da Portəgiz[2], rəsmi olaraq Portuqaliya Respublikası (port. República Portuguesa) — Avropanın qərbində dövlət, İspaniya ilə həmsərhəddir.Avropa ölkəsidir.Portuqaliya roman əsilli dövlətdir və portuqal dili roman dillərinə daxildir.
Mündəricat
Ərazisi[redaktə | əsas redaktə]
Portuqaliya Respublikası Cənubi Avropada Piriney yarmadasının qərbində yerləşir, sahəsi 92,391 km²-dır. Ölkə qərbdən Atlantik okeanı şərqdən isə İspaniya ilə həmsərhəddir. Portuqaliya ərazisindən axan ən uzun çay Taxo çayıdır ki, məhz paytaxt Lissabon bu çayın sahilində yerləşir. Portuqaliya yerləşdiyi bölgəyə xas olan subtropik iqlimə malikdir. Ən yüksək nöqtəsi Azor adaları qrupuna daxil olan Piku adasında olan Ponta-du Piku (2351 m) dağıdır.
Əhali[redaktə | əsas redaktə]
Əhalisi bu əraziyə Qərbi Roma imperiyasının parçalanması dövründə (V-VII əsrlər) köçmüş alman tayfalarından olan Vesqotların davamçılarıdır. Piriney yarmadasının Ərəb Xilafəti tərəfindən işğalından sonra əraziyə xeyli yadellilər (ərəblər, bərbərlər,yəhudilər) köçmüşdür. 1143-cü ildə bu ərazilərin Xilafətin tərkibindən çıxması ilə yadellilər qovulmuş güclü katolik dövləti yaradılmışdır.
Tarixi[redaktə | əsas redaktə]
1143-cu il də Portuqaliya krallığı yaradıldı. Bu dövlətin yaranmasında CALALLI Höccətin rolu böyük olmuşdur. 1497-ci ildə Vasko da Qamanın Hindistana gedən dəniz yollarının kəşfi nəticəsində müstəmləkəçilik siyasətinin başlaması. Lakin sonrakı dövrlərdə İngiltərə, Fransa, İspaniya ilə dənizdə rəqabətin uğurlu alınmaması səbəbiylə birinciliyi əldən verdi. Müstəmləkələrdə Portuqaliyanın təsiri Cənubi Amerikaya xüsusən də indiki Braziliya ərazisində daha güclü olmuşdur. Portuqaliya 1910-cu ildə Respublika elan olundu. 1976-ci ildə isə yeni konstitusya qəbul olundu.
İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]
- ↑ Portuqaliya Milli Statistika Institutu : Portuqaliyanın əhalisi 2007-ci ildə 10.617.575 nəfər olmuşdur
- ↑ http://web2.anl.az:81/read/page.php?bibid=260260&pno=7&zoom=2 Coğrafiya, Q. İ. İvanov; çevirəni C. Osmanzadə; red. Sami Kamal, Azərnəşr, 1930
Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]
| Portuqaliya mövzularda | ||
|---|---|---|
|
Gerb • Bayraq • Himn • Dövlət quruluşu • Konstitusiya • Parlament • İnzibati bölgü • Coğrafiya • Şəhərlər • Paytaxt • Əhali • Dillər • Tarix • İqtisadiyyat • Valyuta • Mədəniyyət • Din • Kinematoqraf • Ədəbiyyat • Musiqi • Bayramlar • İdman • Təhsil • Elm • Nəqliyyat • Turizm • Poçt (tarixi və markaları) • İnternet • Silahlı qüvvələr • Xarici siyasət
| ||
| Avropa ölkələri | ||
|---|---|---|
| Albaniya • Almaniya • Andorra • Avstriya • Azərbaycan • Belarus • Belçika • Bolqarıstan • Bosniya və Herseqovina • Böyük Britaniya • Çexiya • Danimarka • Ermənistan • Estoniya • Finlandiya • Fransa • Gürcüstan • Xorvatiya • İrlandiya • İslandiya • İspaniya • İsveç • İsveçrə • İtaliya • Kipr • Kosovo • Latviya • Litva • Lixtenşteyn • Lüksemburq • Macarıstan • Malta • Moldova • Monako • Monteneqro • Niderland • Norveç • Polşa • Portuqaliya • Rumıniya • Rusiya • San-Marino • Serbiya • Slovakiya • Sloveniya • Şimali Kipr Türk Respublikası • Şimali Makedoniya • Türkiyə • Vatikan • Yunanıstan | ||
| Birlik üzvləri | Almaniya • Avstriya • Belçika • Bolqarıstan • Böyük Britaniya • Kipr • Çexiya • Danimarka • Estoniya • Finlandiya • Fransa • İrlandiya • İspaniya • İsveç • İtaliya • Latviya • Litva • Lüksemburq • Macarıstan • Malta • Niderland • Polşa • Portuqaliya • Rumıniya • Slovakiya • Sloveniya • Xorvatiya • Yunanıstan | |
|---|---|---|
| Üzvlüyə rəsmi namizəd dövlətlər | Albaniya • İslandiya • Monteneqro • Serbiya • Şimali Makedoniya • Türkiyə | |
| Şimali Atlantika Müqaviləsi Təşkilatı (NATO) | ||
|---|---|---|
| İttifaq üzvləri | Amerika Birləşmiş Ştatları • Albaniya • Almaniya • Belçika • Böyük Britaniya • Bolqarıstan • Çexiya • Danimarka • Estoniya • Fransa • İspaniya • İtaliya • İslandiya • Kanada • Latviya • Litva • Lüksemburq • Macarıstan • Niderland • Norveç • Polşa • Portuqaliya • Rumıniya • Slovakiya • Sloveniya • Türkiyə • Xorvatiya • Yunanıstan | |
| Namizəd ölkələr | Gürcüstan • Ukrayna • Şimali Makedoniya | |