Qəzza müharibəsi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Qəzza müharibəsi (ərəb الهجوم على قطاع غزة‎‎; ivr. מבצע עופרת יצוקה‎) İsrail Silahlı Qüvvələrinin Hanukanın davam etdiyi[1][2] 27 dekabr 2008 tarixində yerli saatla 09:30 radələrində[3] Həmasın israilli vətəndaşlara və hərbi bölmələrə qarşı kassam roketli hücumlar etdiyi iddiası ilə başlatdığı müharibə. İsrailin müharibədə sadəcə 3 vətəndaşı həyatını itirir, amma etdiyi hücumlar səbəbi ilə Qəzzada 1133 insan həyatını itirmiş, 4000-dən çox insan yaralanmış və on minlərlə insan evsiz qalmış ve yaşayış sahəsini tərk etmək məcburiyyətində qalmışdır.

Arxa plan[redaktə | əsas redaktə]

19 iyunda Misiriın vasitəçiliyi ilə 6 aylıq atəşkəs elan edildi. 24 iyunda İsrail bir Fələstin İslami Cihadı komandirini öldürdü. Həmin gün İsrailə üç kassam roketi atıldı, 2 nəfər yaralandı. 26 iyulda FƏTH İsrailə roketlər göndərdi. Həmin gün Həmas İsrailin Qəzza zolağındakı sərhəd qapılarını açmamağını atəşkəsin pozuntusu olaraq xarakterizə etdi. Bu xarakterizənin ardıyca Qəzza zolağından İsrailə hər ay çox sayda roket və havan topu atışı davam etdi, ancaq nə İslami Cihad, nə FƏTH, nə də Həmas bu atışların məsuliyyətini öz üzərinə götürmədi.

4 noyabrda İsrail əsgərləri Qəzza zolağına hərbi əməliyyat təşkil edib 6 Həmas üzvünü öldürdülər. Əməliyyatın səbəbinin sərhədin altından qazılan, İsrail polis bölməsini basıb əsgərləri girov götürməyi hədəf alan bir tunel olduğu deyildi.

13 dekabrda İsrail Həmasın da təsdiqi ilə atəşkəsin davam etməsini istədiyini açıqladı. Ancaq daha əvvəlki açıqlamalarında da atəşkəsin davam etməsini Fələstin xalqının istəmədiyini deyən Həmas 20 dekabrda İsrail sərhədini açmadığı üçün atəşkəsi davam etdirməyəcəklərini vurğulayaraq qərb Negevə minomyot və raket atışlarına başladı. Həmas atəşkəsi pozmalarının səbəbinin Qəzza sərhədinin açılmaması, beləliklə sadəcə insani köməklərin çatması olduğunu vurğuladı. İsrail Həmasın roket və minomyot atışları ilə silah qaçaqçılığını dayandırması halında sərhədi açacağını dedi. Həmasın razı olmamasından sonra Qəzza mühasirəsi davam etdi.

23 dekabrda İsrail ordusu Qəzza sərhədinə bomba yerləşdirməyə çalışan üç fələstinlini öldürdü. 24 dekabrda 24 saat ərzində İsrailə 700-dən çox raket düşdü. Negevə 60-dan çox Katyuşa və kassam raketi ilə minomyot mərmisi atıldı. Həmas İsrail hədəflərinə 87 raket və minomyot mərmisi attığını açıqladı. İsrail ordusuna əməliyyat icazəsi verildi.

26 dekabrda İsrail Qəzza zolağına beş keçiş qapısını insani yardımlar üçün açdı. Qapılardan 100 maşın taxıl, insani yardım və digər mallar Qəzzaya daşındı. Həmçinin Qəzzadakı elektrik stansiyasının yanacaq klapanları açıldı. Bu həmləyə baxmayaraq Qəzza zolağından bir düjün (onlarla) raket və minomyot mərmisi atıldı. İsrail qapıları açmağına baxmayaraq Həmasın davranışına görə əməliyyat edib-etməyəcəyini 28 dekabrda açıqlayacağını bildirdi.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]