Qabaqcıl (qəzet)

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Qabaqcıl
Baş qərargah Şahbuz

Qabaqcıl — Sovet dövründə Şahbuzda nəşr olunmuş qəzet[1]

Ötən uzun illər ərzində məxsus olduğu rayonun ab-havası ilə "yaşayan", ömrünün tarixində onları insanları qarşılayıb, yola salan, daim oxucuları ilə təmasda olan qzeti "cansız" adlandırmağa adamın dili də gəlmir. "Oğuz səsi" qəzeti yeni bir cəmiyyətin – sosializmin qələbə çaldığı bir dövrdə, 1936-cı ildə "Sosializm maldarlığı" adı ilə nəşr olunub. Yarandığı ilk günlərdən rayonun ictimai-siyasi, sosial-iqtisadi, mədəni həyatı ilə bağlı olub. Bu gün Şahbuz rayonunun 70 illik tarixini öyrənmək üçün qəzetin saylarını vərəqləmək kifayətdir. Adından da göründüyü kimi, bu qəzet o dövrkü sovet cəmiyyətində sosializm ideyalarını, sosialist iqtisadiyyatının yaranmasına, yeni mənəvi-əxlaqi dəyərlərin meydana gəlməsinə xidmət edib. 1963-cü ildə Şahbuzun bir rayon kimi ləğv edilməsinə qədər "Sosializm maldarlığı" adı ilə nəşr olunan qəzet 3 il sonra – rayon yenidən yaradılanda "Qabaqcıl" adı ilə nəşr olunmağa başlayıb. 1991-ci ilin sentyabrından isə yeni ictimai-siyasi vəziyyətlə – yəni sovet quruluşunun ləğv olunması ilə qəzetin adı dəyişdirilərək "Oğuz yurdu" qoyulmuşdur, 1992-ci ildə isə qəzetin adı müəyyən səbəblərdən yenidən dəyişdirilmiş və "Oğuz səsi" adı ilə nəşrinə başlanılmışdır. İstər yaşanılmış sovet cəmiyyətinin yaranmasında, inkişafında, istərsə də respublikamızın müstəqillik, suverenlik qazanmasında, yeni ruhun həyatımıza daxil olmasında qəzet öz mühüm və nəcib vəzifəsinin öhdəsindən layiqincə gəlməyə, təbliğat və təşviqat işini yüksək qurmağa çalışmışdır. Bu gün qürurla demək olar ki, qəzet əməkdaşları qəzetin üzərinə düşən vəzifələri daim layiqincə həyata keçirmişlər. Qəzet fəaliyyət göstərdiyi illərdə təkcə təbliğat-təşviqat, ideoloji işlə, rayonun tarixini yazmala məşğul olmamışdır. Qəzet həmçinin ötən illərdə güclü bir məktəbə çevrilərək Şahbuz rayonunda ziyalılar ordusunun yaranmasında mühüm rol oynamışdır. Qəzetin ilk reaktoru olan Rəzzak Babayevin, sonrakı redaktorları Abbas Rəcəblinin, Müseyib Mehdiyevin, Mənaf Xudiyevin, Bayram Qurbanovun, Əsəd Quliyevin, Əhməd Əhmədovun, Aslan Bağırovun, Elşən Məmmədovun, Tahir Fərzəliyevin, İmran Məmişovun və bu gün respublikamızın müxtəlif dövlət strukturlarında çalışan qəzet əməkdaşlarının adlrını çəkmək olar ki, onlar vaxtilə rayonun sayılıb-seçilən adamları olmuş, qəzetin məktəbində ziyalılıq dərsi almışlar. Qəzetin bugünkü yaşına çatmasında əməyi olan adamlar içərisində Əhməd Əhmədovun xüsusi payı var. 26 ilə yaxın bir vaxt ərzində "Qabaqcıl" qəzetinin redaktoru işləmiş Əhməd müəllim qəzetin ziyalılıq məktəbinə çevrilməsində, ana dilimizin təmizliyinin saxlanılmasından tutmuş, saf, təmiz mənəvi dəyərlərimizin qorunub inkişaf etidirlməsində, mühüm vəzifələrinn həllində önəmli rol oynayıb. Həmin dövrdə redaksiyada çalışanlar elə gözəl xatirələr danışırlar ki... Kollketivin səmimiliyindən, nümunəvi, intizamlı, məsuliyyətli olmasından ağızolusu danışanlar elə həmin səmimiyyətin, nümunəviliyin zaman-zaman yaşamasına, bu qəzetin adı ilə qoşa çəkilməsinə çalışıblar. Heç təsadüfi deyil ki, 1936-cı ildən bəri rayonda müxtəlif rəhbər vəzifələrdə işləyən kadrların əksəriyyətinin əmək fəaliyyətində redaksiyanın böyük və xüsusi rolu olmuşdur. Bir vaxtlar rayonda savadsızlığı ləğv olunması uğrunda ciddi mübarizə aparan qəzetin sonradan böyük müəlliflər ordusunun yaranmasında, alimlərin, şairlərin, yazıçıların yetişməsində özünəməxsus rolu olmuşdur. Oxucu kütləsinin də hərtərəfli formalaşmasında müstəsna xidməti olan qəzetin xeyli ştatdankənar müxbirlər və yazarlar yetişdirmişdir. "Oğuz səsi"ni 70 yaşına çatdıranlar arasında redaksiya əməkdaşlarından Allahverdi Həziyev, Güllü Məmmədova, Xeyrulla Abbasov, Əhməd Məmmədov, Xanlar Səfərəliyev, Çərkəz Məhərrəmov, Şirzad Quliyev, Şəhla Nəbiyeva, Bağdagül Əsgərova, Minayə Abdullayeva və başqalarının ömürlərindən ayırıb bu çətin peşəyə verdikləri illərin çox böyük rolu olmuşdur. Onu da qeyd etmək yerinə düşərdi ki, qəzetin fəaliyyət göstərdiyi illər ərzində redaksiyada onun peşəkar jurnalist kimi qayğısını çəkən beş yetirməsi olmuşdur. Onlar müxtəlif illərdə redaksiyada işləyərək yüksək peşəkarlıqlarını nümayiş etdirmiş, jurnalistikanın bütün janrlarını və bu janrların üslub xüsusiyyətlərini öz yazılarında əks etdirməklə "Oğuz səsi"ni həmişə başqa qəzetlərdən fərqləndirmişlər. Sonralar həmin jurnalistlərdən üçü qəzetdən getmiş, haliyədə isə redaksiyada iki peşəkar jurnalist çalışaraq öz çiyinlərini qəzetin ağır yükünün altına vermişlər. Onlardan bir hazırda qəzetin məsul katibi işləyən Şəhla Nəbiyevadır ki, onun qəzetin çap olunmasında, keyfiyyətli, oxunaqlı çıxmasında böyük rolu vardır. Şəhla Nəbiyeva həm də muxtar respublikanın mərkəzi mətbuat orqanı olan "Şərq qapısı" qəzeti və Naxçıvan Dövlət Radiosu ilə əməkdaşlıq edir, gözəl yazıları və verilişləri ilə geniş kütlənin diqqətini həmişə özünə cəlb edir. Uzun illər qəzetin tərkibində "Qönçə", haliyədə isə "Məmməd Araz" adı ilə fəaliyyət göstərən ədəbi birlikdə onlarla şairlər yetişmiş, onların şeirləri xüsusi almanxlarda dərc edilmişdir. 2003-cü ildə filologiya elmləri namizədi, dosent Əbülfəz Muxtaroğlunun redaktorluğu ilə nəşr olunan "Zorbulağın zümzüməsi" ədəbi almanaxında "Oğuz səsi" qəzetində fəaliyyət göstərən "Məmməd Araz" Ədəbi Birliyində toplaşan şahbuzlu yazarların şeirləri toplanmışdır. Bundan əlavə 1986-cı ildən başlayaraq görkəmli ziyalı və aqronom-fenoloq Qaşdar Əliyevin qəzetdə "Təbiət və biz" sərlövhəsi altında dərc olunan yazıları Şahbuz rayonunun zəngin təbiətinin möcüzəli dünyasını bütün Azərbaycana tanıtmışdır. Jurnalistikanın "qəzetdə qəzet" janrını 20 il "Oğuz səsi" qəzetində əks etdirən "Təbiət və biz" səhifəsinin 2006 – cı ildə yubileyi olmuşdur. Aqrar və dağ rayonunun mətbuatı kimi "Oğuz səsi" qəzeti rayonun iqtisadiyyatının yüksəldilməsi sahəsində də fəaliyyət göstərib. Qəzetin səhifələri kənd təsərrüfatı adamlarının həmişə söz tribunası olmuşdur. Həm iqtisadiyyatın, həm də mənəviyyatın yüksəldilməsində özünəməxsus rol oynayan qəzet həmişə rayon rəhbərliyinin ən yaxın köməkçisi olmuş, rayonun sosial-mədəni həyatında daim öndə getmiş, dövrün və zamanın nəbzini tutaraq günün tələblərindən irəli gələn vəzifələri həyata keçirməyə çalışmışdır.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. Şahverdiyev A.B. Azərbaycan mətbuatı tarixi. "Təhsil" nəşriyyatı, 2006