Qazaxıstan–Serbiya münasibətləri

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Qazaxıstan-Serbiya münasibətləri
Qazaxıstan və Serbiya
Flag of Kazakhstan.svg Qazaxıstan Flag of Serbia.svg Serbiya

Qazaxıstan-Serbiya münasibətləriQazaxıstan ilə Serbiya arasında ilk diplomaik əlaqələr 1996-cı ilin[1] dekabrında qurulmuşdur. 2015-ci ilin iyun ayında Belqradda Qazaxıstanın səfirliyi açılmışdır. Serbiyanın Astanadakı səfirliyi isə 23 iyun 2011-ci ildə təsis edilmişdir.

Tarixi[redaktə | əsas redaktə]

Müstəqillik dönəminə qədər Qazaxıstan SSRİ üzvü olaraq Yuqoslaviya ilə müəyyən diplomatik əlaqəlır qurmuşdur. Qazaxıstan ilə Yuqoslaviya Müttəfiq Respublikası arasında əlaqə 10 dekabr 1996-cı ildə qurulmuşdur. Hazırda Qazaxıstanın Serbiyadakı səlahiyyətli səfiri Nurbax Turaroviç Rüstəmovdur. Serbiyanın Qazaxıstandakı səfiri isə Vkadan Matiçdir (2017).

Əlaqələr[redaktə | əsas redaktə]

İqtisadi əlaqələr[redaktə | əsas redaktə]

Serbiya ilə Qazaxıstan arasında mal dövriyyəsi:

  • 2008 — $12,5 mln.
  • 2009 — $18,5 mln.
  • 2010 — $13 mln.
  • 2011 — $15,5 mln.
  • 2012 — $25,3 mln.
  • 2013 — $22,7 mln. (Serbiyaya ixrac — $4,5 mln., Serbiyadan idxal — $18,2 mln.)
  • 2014 — $20 mln. (Serbiyaya ixrac — $0,3 mln., Serbiyadan idxal — $19,7 mln.)
  • 2015 (iki ay) — $1,7 mln. (ancaq Serbiyadan idxal)

Serbiua əsasən Qazaxıstana kimya məhsulları, ağac məmulatları, tekstil, kağız ixrac edir. Əvəzində isə Qazaxıstandan mineral məhsullar, mexanizmlər, elektrotexniki avadanlıqlar və s idxal edir. Qazaxıstanda serb kapitalı ilə işləyən onlarla müəssisə vardır. Bunlar əsasən ticarıt və tikinti sahələrini özündə birləşdirir. Serbiyanın «Enerqoproyekt» şirkəti Almatıda iki metro stansiyasının inşasını gerçəkləşdirir. Üstəlik digər serb şirkətləri isə burada yaşayış kompleksləri inşa edir. Sarıaqaşda isə mərab zavodu tikir.

Anlaşmalar[redaktə | əsas redaktə]

  • 4 noyabr 2009-cu ildən diplomatik və xidməti paport sahibləri üçün vizasız rejim tətbiq edilmişdir.
  • 7 oktyabr 2010-cu ildə iki ölkə arasında azad ticarətin təşkili üçün anlaşma imzalanmışdır.
  • Hazırda isə iki ölkə arasında cinayətkarlığa qarşı mübarizə ilə əlaqədar anlaşmalar üzərində işlər gedir.

Siyası əlaqələr[redaktə | əsas redaktə]

Qazaxıstan Kosovo məsələsində Serbiyanı dəstəkləyərək onun müstəqilliyini tanımatacağını bəyan etmişdir[2][3]. Serbiya həmdə Qazaxıstanın Astanada «EKSPO-2017» keçirməsinə və onun BMT Təhlükəsizlik surasına qeyri-daimi üzv seçilməsinə dəstək vermişdir.

Dövlət səfərləri[redaktə | əsas redaktə]

2015-ci ildə Qazaxıstana Serbiyanın prezidenti Tomislav Nikoliç səfər edərək iki ölkə arasında iqtisadi əlaqələrin inkişaf prespektivlərindən söhbət açmışdır[4]. İki ölkə arasında əlaqənin 20 illiyi münasibəti ilə Nursultan Nazarbayey Serbiyaya səfər etmişdir[5]. Bu zaman Belqrad Jambıl Jabaevin şərəfinə abidə[6] ucaldılmışdır.

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]