Qazaxıstan bayrağı

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Qazaxıstan bayrağı
Flag of Kazakhstan.svg
Proporsiya1:2

Qazaxıstan bayrağı (Қазақстан туы) — Qazaxıstanın Dövlət bayrağı. Qazaxıstanın rəsmi bayrağı 4 may 1992-ci ildə qəbul edilmişdir, müəllifi Şəken Niyazbəyovdur. Bayrağın ölçüsü 1:2 - dir.

Qazaxıstan Respublikasının Milli Bayrağı Qazaxıstan Respublikasının Müstəqilliyini, suverenliyini bildirir və Qazaxıstanın Dövlət rəmzidir. Dövlət bayrağı 1992-ci il 4 iyun tarixində Qazaxıstan Respublikası Prezidenti Nursultan Əbiş oğlu Nazarbayevin “Dövlət bayrağı haqqında” “Dövlət Gerbi haqqında” və “ Dövlət himninin musiqisinin redəktəsi haqqında” qanunları imzalaması ilə qəbul edilib. Qazaxıstan Respublikasının Dövlət Bayrağının müəllifi Şəken Niyazbəyovdur.

İlk dəfə 1995-ci ildə Abay Qunanbayevin 150 illiyinə həsr edilmiş tədbirlər silsiləsi ilə bağlı İle Alatau dağının "Abay" yüksəkliyində Prezident N. Nazarbayev tərəfindən yüksəldildi. 1996-cı il 24 yanvarda Prezidentin “ Dövlət rəmzləri haqqında” qanunu imzalaması ilə hüquqən təsdiqləndi.

Bayrağın üstündə Göy fonda 32 şəfəqi olan Günəş, altında Bozqır qartalı olan yan tərəfində Qazaxların milli ornamentləri sayılan Qoç buyunuzu şaquli şəkildə təsvir edilmişdir. Bayrağın eninin uzunluğuna nisbəti 1:2-dir.

Bayrağın qəbul edilmə proseduruna gəlincə: Ölkədə müsabiqə elan edilir və Xalqla birlikdə xaricdən bir neçə rəssam – dizaynerlərə dəvət göndərilir.

Bayraq qəbul edilən vaxt onun üstündə sarı ilə göstərilən bütün işarələr qırmızı rəngdə idi.

Bayrağın göy olmasının səbəbini müəllif izah edərək deyirdi ki, göy Türk dünyası üçün müqəddəs rəngdir. Səmasnın sonsuzluğunu bildirir və yaxşılıq, dinclik, Sülh və birlik anlamındadır.

Heraldikaya(Möhür emblem və nişanları öyrənən elm) görə Günəş zənginliyi və bolluğu, həyat və gücün si voludur. Bununla da dövlətin bayrağındakı Günəş - Sərvətin və firavalığın rəmzi olub qızıl sünbül şəklində təqdim edilmişdir. Bayraqdakı Günəşin şəfəqlərinə gəlincə - Bu biraz bizim bayraqdaki səkkiz guşəli ulduz(Rub Əl Hizb)un niyə 8 guşəsi olması sualı kimidir – bu haqda ayrıca yazacağam.

Dövlətimizin bayrağında Günəş surətinin təsvir edilməsi dövlətin ümumbəşəri dəyərlərə hörmət etdiyini sübut edir və gənc dövlətin yaradıcı, güclü və qüvvətli, tərəfdaşlıq və beynəlxalq münasibətlərə açıq olduğunu göstərir.

Qartal silueti Qazaxıstanın dünya sivilizasiyasina inteqrasiyasını bildirir. Bayraqlarda Qartal silueti çoxdandır istifadə olunur. Simvolikaya gəlincə - qartal əzmin, qüdrətin göstəricisidir. Bu surət ümumilikdə dövlətçiliyin Sayıqlıq və səxavətin rəmzi şəklində heraldikada qəbul edilir. Günəşin şəfəqləri altında uçan qartal isə onun suverenliyi və müstəqilliyi, yüksək hədəflər və parlaq gələcək hədəflədiyinin göstəricisidir. Qartal təsviri Avrasiya köçərilərinin dünyagörüşündə xüsusi yer tutur və onların anlayışlarında azadlıq və dürüstlük, qəhrəmanlıq və igidlik, enerji və niyyət saflığı kimi anlayışlarla birləşir. Qızıl qartalın görüntüsü gənc suveren dövlətin dünya sivilizasiyasının zirvələrinə səy göstərməsini simvollaşdırır.

Dövlət bayrağının sapı yaxınlığında həkk edilmiş şaquli və uzununa rənglənmiş milli naxışlar vacib elementdir. Qazax naxışları dünyanın bədii qavranışı xalqın estetik zövqünə cavab verən xüsusi bir növdür. Fərqli forma və xətlərin birləşməsini təmsil edən ifadələr xalqın daxili aləmini ortaya qoyan ifadəli bir bədii vasitədir. Bayraq dirəy yanındakii milli naxışlar Qazaxıstan xalqının mədəniyyəti və adət-ənənələrini rəmzləşdirir.

2011-ci ildə 14 dekabrda Qazaxıstanın bayrağı Cənub Qütbünün kəşf edilməsinin 100 iliyi ilə bağlı Antarktidada

Maqsud Cumayev və Vasili Pivtsov tərəfindən Asiyanın Qaraqorum Çoqori dağ silsiləsində (8611m)

2014-cü ildə Qazaxıstanlı Alpinist Maqsud Cumayev tərəfindən Şimali Amerikanın ən böyük zirvəsi Mak Kinlidə,

eyni zamanda Avropada Momblan Asiyada Pamir dağının Lenin zirvəsində (7134 m) və dünyanın ən yüksək nöqtəsi Everestdə (8848 m) dalğalandırıldı. 2012-23 fevralda Qazaxıstanlı alpinist Andrey Hundarev Güney Amerikanın ən hündür zirvəsi olan sonra ikinci ən hündür ikinci vulkan dağı olan Akunqaquaya Oxos-del-Saladoya çıxdı.

Müəlliflə reportajda 25 noyabr 2011-ci ildə Egemen Qazaxıstan qəzetinə müsahibə verir. Jurnalist Aynaş Esali müəllifdən soruşur: Bayraq üçün 600-ə yaxın müəllif yarışdı. Bu, o deməkdir ki, bu qədər də rəqib və nüsxə var idi? Konkurs üçün əlavə iki ay vaxt verildi. Birinci, İkinci və üçüncü mərhələ oldu. Mən sona qədər öz fikirlərimi saxladım. Mərhələlərdə hər kəsin "məni dəstəklə" deyəcəyini bilirdim. Elə də oldu. Ancaq son ana qədər səbrlə gözlədim. Hər kəs bir biri ilə məsləhətləşdikdən sonra bir sual qoyuldu: “Niyə səkkizguşə (Ulduz) istifadə etmirik?” “Onu Azərbaycan istifadə etdi” deyə cavab verdim. Niyə Ay(para) istifadə etmirik? Niyə Şanıraq (Ənənəvi Qazax evlərində (üy deyirlər) çadırın üstündə açıq qalan hissə) qoymuruq” deyə soruşdular. "Onu Qırğızlar qoydu. Biz bir dövlətə bayraq düzəldirik. Məscidə yox. Mən də dinə inanıram amma din hər kəsin özünün seçimidir. Niyə bizim birilərini təkrarlamaq məcburiyyətimiz var?!” cavabladım.

Dövlət bayrağının qəbul edilməsi ilə bağlı 1992-ci ilin 2 yanvarında elan edilmiş konkursa 453 nümunə və 142 məktub göndərilmişdi. Müsabiqədə MDB, Almaniya, Türkiyə, Monqolustan və Qazaxıstandan tanınmış simalar iştirak edirdi.