Quzu plaunu

Vikipediya, azad ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
?Quzu plaunu
}}
Elmi təsnifat
Aləmi:Bitkilər
Şöbə:Plaunkimilər
Sinif:Plaun
Sıra:Plaun
Fəsilə:Lycopodiaceae
Cins:Qurdayağı
Növ: Quzu plaunu
Elmi adı
Lycopodium selago (L.) Bernh. ex Schrank & Mart.
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
IPNI  ???
Huperzia selago

Quzu plaunu (Huperzia selago (L.) Bernh. ex Sachrank et C.Mart.  )[1][2] - qurdayağı cinsinə aid bitki növü. [3]

Qısa morfoloji təsviri. [redaktə | əsas redaktə]

Çoxillik, haçavari budaqlanan, tutqun və açiq-yaşıl bitkidir. Gövdələri 25-30 sm hündürlükdədir. Yarpaqları spiralvari düzülmüşdür, 5-7 mm uzunluqdadır, ensiz-lansetvari, sivri, aralı və ya əyri yuxarı istiqamətlənəndir. Adi yarpaqların qoltuğunda olan sporangilər sarımtıl, böyrəkvari, eni 1,5 mm-dir. [4]

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri.[redaktə | əsas redaktə]

Sporların yetiışmə dövrü  iyul-oktyabr aylarıdır. Orta, yuxarı dağ və alp qurşağında, şam meşəsində, böyük daşların üstündə, iri qaya çatırlarında, mamırların arasında  rast gəlinir.[4] Dərman və dekorativ bitkidir. [4] [5]                         

Yayılması.[redaktə | əsas redaktə]

Kiçik Qafqazın şimal hissəsi (Göygöl Milli Parkı, Çınqıl dərəsinin şimal yamacı, şam meşəsi); Böyük Qafqazın qərb hissəsi (Zaqatala rayonu, Car kəndinin ətrafı, Zaqatala Dövlət Qoruğu, Xalagel dağı). [4] [6] [7]

Sayı və tendensiyası.[redaktə | əsas redaktə]

Tək-tək rast gəlinir, sayı çox azdır. [7]

Məhdudlaşdırıcı amillər.[redaktə | əsas redaktə]

Məskulaşdığı meşə sahələrinin azalması və digər antropogen amillər.

Mühafizə tədbirləri.[redaktə | əsas redaktə]

Məlum biotopların nəzarətə alınmalı, təbiətdə axtarışı davam etdirilməlidir.                          

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  1. Azərbaycan Respublikasının Qırmızı Kitabı. Nadir və nəsli kəsilməkdə olan bitki və göbələk növləri. II nəşr. Bakı - 2013.
  2. Nurəddin Əliyev. Azərbaycanın dərman bitkiləri və fitoterapiya. Bakı, Elm, 1998.
  3. Elşad Qurbanov. Ali bitkilərin sistematikası, Bakı, 2009.
  4. 1 2 3 4 Флора Азербайджана,1950.
  5. Машковский М.Д., 2008
  6. Əsgərov A.M., 2005.
  7. 1 2 Əsgərov A.M., Mehdiyeva N.P., Zeynalova S.Ə., 2013