Rövşən Cavadov

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Rövşən Cavadov
Rövşən Bəxtiyar oğlu Cavadov
Ровшан Джавадов.jpg
Doğum tarixi: 19 oktyabr 1951(1951-10-19)
Doğum yeri: Laçın, Azərbaycan SSR, SSRİ
Vəfatı: 17 mart 1995 (43 yaşında)
Vəfat yeri: Bakı, Azərbaycan
Vəfat səbəbi: Sui-qəsd
Atası: Bəxtiyar Cavadov
Anası: Tamara Cavadova
Uşağı: Laçın Cavadov

Rövşən Bəxtiyar oğlu Cavadov (d. 19 oktyabr 1951, Laçın, Azərbaycan SSR, SSRİ - ö. 17 mart 1995, Bakı) — Azərbaycanlı hərbçi; Qarabağ müharibəsi iştirakçısı, Xüsusi Təyinatlı Polis Dəstəsinin (OMON) komandiri (1992-1994), Azərbaycan Respublikasının Daxili İşlər Nazirinin müavini (1994-1995).

Həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Erkən illəri[redaktə | əsas redaktə]

Rövşən Bəxtiyar oğlu Cavadov 19 oktyabr 1951-ci ildə Laçın rayonunda anadan olub.[1] 1973-cü ildə Azərbaycan Dövlət Tibb Universitetindən məzun olub.[1] 1973-1976-cı illər arasında DİN Xəstəxanasında işləyib.[1] 1976-cı ildə Rostov şəhərindəki SSRİ Daxili İşlər Nazirliyi Akademiyasına daxil olub və 1980-ci ildə burdan məzun olub.[1] 1980-ci ildə Əfqanıstanda hərbi xidmət üçün müraciət etsə də bu müraciəti anti-kommunist fikirlərinə görə Moskva tərəfindən qəbul edilməyib.[1] 1981-ci ildə Azərbaycanda ilk karate məşq yerlərini açaraq fəaliyyətinə davam edib.[1] 1982-ci ildə Gəncə şəhərinə sahə müvəkkili təyin olunub.[1] 1987-ci ildə qardaşı Mahir Cavadovla bəraber Təkamül Partiyasını yaradır.[1]

Qanlı Yanvar hadisələrində tərəfdaşları və tələbələri ilə SSRİ qoşunlarına əldə olan imkanlarla qarşı qoymuş və Gəncə şəhərinə gedərək iri miqyaslı üsyan hərəkatı başlatmağı planlayıb.[1]

Qarabağ müharibəsi və döyüşlərdə iştirakı[redaktə | əsas redaktə]

1993-cü ildə Cavadov AXCP iqtidarı tərəfindən Azərbaycan Respublikası Daxili İşlər Nazirinin müavini təyin edilir.[1] Eyni il Cavadov Diaspora köməyini nəzərə alaraq Əfqanıstandan 1300 təcrübəli döyüşçünü Qarabağa dəvət edir.[1]

1994-cü il oktyabrın 2-də Surət Hüseynov və Rövşən Cavadovun başçılığı ilə dövlət çevrilişinə silahlı cəhd göstərildi, Mahir Cavadovun rəhbərliyi ilə XTPD-nin və cinayətkar ünsürlərin qüvvələri respublika prokurorluğuna silahlı basqın etdilər, vəzifəli şəxslər barədə zorakılıq tətbiq etdilər, prokurorluğun işini pozdular, dövlət əmlakına ziyan vurdular.[2] Mahir Cavadov əvvəlcədən düşünülmüş plan üzrə vəzifələrin həyata keçirilməsini davam etdirmək üçün Surət Hüseynova və Rövşən Cavadova məlumat verdi.[2] Surət Hüseynovun qanunsuz yaratdığı Gəncədə yerləşən silahlı dəstələr, onun göstərişi əsasında silahlı basqın yolu ilə Gəncə şəhərində qanuni icra hakimiyyətini, hüquq mühafizə orqanlarını, dövlət əhəmiyyətli obyektləri ələ keçirdilər və öz hərəkətlərini digər rayonlarda davam etdirməyə çalışdılar.[2] Rövşən Cavadov məsləkdaşları ilə birlikdə hakimiyyət orqanlarını qanunsuz güzəştlərə və vəzifəli şəxsləri istefa verməyə məcbur etmək üçün bəyanatlar, tələblər irəli sürməyə başladı.[2][3] Lakin günün sonunda Gəncədəki avantüranın iflasa uğradığını görən dəstə komandirləri, şəxsən Rövşən Cavadov geri addım atmağa məcbur oldular və Prezident sarayının qarşısındakı mitinqə gələrək Heydər Əliyevə birmənalı dəstək ifadə etdilər.[3]

Rövşən Cavadov 1995-ci ilin 14 yanvar iclasında bəyan edir ki, Heydər Əliyev prezident postundan kənarlaşdırılmalıdır və bunun üçün də müəyyən hazırlıq işləri görülməlidir:

" Planlaşdırılmış qiyamla planlaşdırılmamış qiyam eyni şey deyil. İkinci siyasi xaosa gətirib çıxara bilər. Odur ki, təşəbbüs göstərə biləcək struktur lazımdır... Sabah əgər lazım gələrsə, o da səhnəyə çıxmalıdı.[4]
Rövşən Cavadov
"

Ölümü[redaktə | əsas redaktə]

1995-ci ildə martın 16-dan 17-nə keçən gecə Bakının 8-ci kilometr qəsəbəsindəki OMON-çuların qərargahı yaxınlığında başlanan atışmada OMON-la Daxili Qoşunlar arasındakı silahlı qarşıdurma Rövşən Cavadovun həyatını itirməsi və XTPD-nin tamamən ləğv edilməsi ilə nəticələnmişdi.[5][6] Toqquşmalarda 22 hərbçi, 7 mülki şəxs, 1 polis əməkdaşı həlak olub, 8 XTPD əməkdaşı həyatını itirib, 105 nəfər isə yaralanıb.[6] Rövşən Cavadov aldığı güllə yarasından DİN-in hospitalında vəfat edib.[6][7]

Şəxsi həyatı[redaktə | əsas redaktə]

Rövşən Cavadov Zemfira xanım ilə ailə həyatı qurmuş və ömrünün sonuna qədər onunla evli idi.[8] Onun yeganə oğlu Laçın Cavadov 2003-cü il 19 dekabrda Moskvada şübhəli şəkildə qətlə yetirilmişdir.[9]

Həmçinin bax[redaktə | əsas redaktə]

İstinadlar[redaktə | əsas redaktə]

  1. 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 "Rövşən Cavadov kimdir?". qafqaz.ir. Arxivləşdirilib: [1] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://qafqaz.ir/az/?p=27783. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 "Azərbaycan Respublikasında dövlət çevrilişi cəhdinin qarşısının alınması və Azərbaycan dövlətçiliyinin möhkəmləndirilməsi tədbirləri haqqında". www.e-qanun.az. Arxivləşdirilib: [2] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://www.e-qanun.az/framework/9205. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  3. 3,0 3,1 "Müstəqil dövlət və milli hakimiyyət, yoxsa forpost və hərbi xunta rejimi?". www.anl.az. Arxivləşdirilib: [3] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://www.anl.az/down/meqale/azerbaycan/2012/mart/238899.htm. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  4. "Yalanın tarixi". anl.az. Arxivləşdirilib: [4] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://anl.az/down/meqale/525/2011/mart/164789.htm. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  5. "1995-ci ilin mart hadisələri müstəqilliyimizə qəsd edənlər üçün ibrətamiz bir dərs oldu". www.anl.az. Arxivləşdirilib: [5] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://www.anl.az/down/meqale/xalqqazeti/2013/mart/298639.htm. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  6. 6,0 6,1 6,2 "Ailəsi və dostları Rövşən Cavadovun məzarını ziyarət ediblər - FOTOLAR". musavat.com. Arxivləşdirilib: [6] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://musavat.com/news/reportaj/ailesi-ve-dostlari-rovshen-cavadovun-mezarini-ziyaret-edibler-fotolar_333570.html. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  7. "“O hadisələr zamanı Heydər Əliyev dərman atıb yatmışdı”". www.azadliq.info. Arxivləşdirilib: [7] saytından 20 fevral 2017 tarixində. https://www.azadliq.info/14600.html. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  8. "20 il əvvəlki 8 mart və 1995-ci ilin 13-17 mart hadisələri". anl.az. Arxivləşdirilib: [8] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://anl.az/down/meqale/tezadlar/2015/mart/426811.htm. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.
  9. "В Москве убит отравленной сигаретой сын известного азербайджанского мятежника". www.centrasia.ru. Arxivləşdirilib: [9] saytından 20 fevral 2017 tarixində. http://www.centrasia.ru/newsA.php?st=1071900420. İstifadə tarixi: 20 fevral 2017.

Xarici keçidlər[redaktə | əsas redaktə]

Vikianbarda Rövşən Cavadov ilə əlaqəli mediafayllar var.