Sürəyya xanım Ağaoğlu

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Keçid et: naviqasiya, axtar
Sürəyya xanım Ağaoğlu
Sürəyya xanım Əhməd bəy qızı Ağaoğlu
Sureyya Agaoglu.jpg
Doğum tarixi: 1903(1903-Şablondakı doğum və ya ölüm tarixində texniki yanlışlıq var!-00)
Doğum yeri: Şuşa, Azərbaycan
Vəfatı: 29 dekabr 1989(1989-12-29)
Vəfat yeri: İstanbul, Türkiyə

Sürəyya xanım Əhməd bəy qızı Ağaoğlu (1903-1989) — Türkiyənin ilk qadın vəkili[1].

Həyatı[redaktə]

Türkiyədəki bir sıra ictimai təşkilatların yaradıcısı Əhməd bəy Ağaoğlunun qızı Sürəyya Ağaoğlu 1903-cü ildə Şuşada anadan olmuşdur[1]. Türkiyənin ilk qadın vəkili, Beynəlxalq Qadın Hüquqşünaslar Cəmiyyətinin ilk prezidenti olan Sürəyya Ağaoğlu İstanbul Hüquq Fakültəsini bitirdiktən sonra ömrünün sonuna qədər vəkilliklə məşğul olmuşdur.

1921-ci il iyulun 18-də erməni qatil Torlakyan İstanbulun "Pera-Palas" hotelinin önündə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin daxili işlər naziri Behbud xan Cavanşiri üç güllə ilə qətlə yetirir və həbs olunur. Həmin vaxt İstanbul ingilis işğalı altında olduğundan cani cinayət hadisəsindən 20 gün sonra ingilis hərbi tribunalında mühakimə edilir[1].

Sürəyya Ağaoğlu hüquqşünas tələbə kimi iştirak etdiyi bu tarixi məhkəmənin yekunu barədə "Bir ömür də belə keçdi" adlı memuarında yazır: "Nəhayət, məhkəmə bitdi. Prokuror qatil üçün ölüm cəzası istədi. Bu tələb hətta bizi çaşdırdı. Lakin prokuror 24 saat içərisində Türkiyədən uzaqlaşdırıldı. Yerinə gələn prokuror isə müttəhimə bəraət istədi və qatil Torlokyan gecə ikən qaçırıldı". Məhkəmədən illər sonra Sürəyya Ağaoğlu Londonda olarkən prokuror Rickatson Hatt ilə görüşür. Görüş zamanı həmin prokuror məlum məhkəmənin sədri ilə Çində görüşdüyünü və sədrin ona türklərin bu davada haqlı olduğunu söyləyir.

Sürəyya Ağaoğlu Azad Fikirləri Yayma Dərnəyi və Türk-Amerikan Universitetlər Dərnəyinin təməlqoyucusudur. Bir sıra hüquqi məqalələrin, "Londonda gördüklərim" və "Bir ömür də belə keçdi" kitablarının müəllifidir.

29 dekabr 1989-cu ildə İstanbulda beyninə qan sızması nəticəsində vəfat etmişdir[1].

Mənbə[redaktə]

  • Ənvər Çingizoğlu. Ağaoğlular. "Soy" dərgisi, 10 (18) 2008.

İstinadlar[redaktə]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Diaspora hərəkatında qadınların rolu (az). olaylar.az (11.03.2014 16:53). Yoxlanılıb 2014-04-01.

Həmçinin bax[redaktə]

Xarici keçidlər[redaktə]