Sabir Qarayev

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Sabir Qarayev
Sabir Mirzağa oğlu Qarayev
Sabir Qarayev.jpg
Sabir Qarayev

Doğum tarixi 3 yanvar 1937(1937-01-03)
Doğum yeri Lənkəran, Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Vətəndaşlıq Flag of Azerbaijan.svg Azərbaycan
Peşələri Riyaziyyat-fizika müəllimi, hüquqşünas
Milliyyəti azərbaycanlı
İxtisası Pedaqoq, hüquqşünas
Təhsili Ali
Fəaliyyət illəri 1962 -2000
Mükafatları "Oktyabr İnqilabı" ordeni

Sabir Mirzağa oğlu Qarayev riyaziyyat-fizika müəllimi, Oktyabr İnqilabı ordeni ilə təltif olunmuş yeganə azərbaycanlı müəllim, hakim və II dərəcəli hüquqşünas

HƏYATI[redaktə | əsas redaktə]

Respublikada qabaqcıl müəllim, ağsaqqal hüquqşünas, gözəl şəxsiyyət kimi tanınan Sabir Mirzağa oğlu Qarayev mənalı, keşməkeşli bir yol keçmişdir. O, 1937- ci il yanvar ayının 3-də Lənkəran şəhərində qulluqçu ailəsində anadan olmuşdur. Uşaqlığı Böyük Vətən Müharibəsinin məşəqqətli, ağır illərinə düşüb. Beş yaşında olanda atası Mirzağa kişi xəstəlikdən dünyasını dəyişib. Ağabəyim nənə və Valiyə ana Sabiri və iki qız övladını çox çətinliklə böyüdüb, ərsəyə çatdırıblar. Sabir Qarayev, 1957- ci ildə Lənkəran Pedaqoji Texnikumunu fərqlənmə diplomu ilə, 1962- ci ildə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin riyaziyyat-fizika faültəsini uğurla bitirmişdir. On altı il Lənkəran şəhər 5 saylı tam orta məktəbində riyaziyyat-fizika ixtisası üzrə müəllim işləyən Sabir Qarayev təkcə rayonun deyil, o cümlədən respublikanın sayılıb-seçilən pedaqoqlarıından biri olub. Müəllim işləməklə yanaşı indiki Bakı Dövlət Universitetinin hüquq fakültəsində təhsil alıb hüquqşünas ixtisasına yiyələndikdən sonra Lerik rayonunda hakim, Lənkəran və Masallı rayonlarında isə məhkəmə sədri vəzifəsində çalışmışdır. O, 2000- ci ilin sentyabr ayından təqaüddədir.

MÜƏLLİMLİK FƏALİYYƏTİ[redaktə | əsas redaktə]

Sabir Qarayev, 1962- ci ildə ali təhsilini başa vurub, fizika-riyaziyyat müəllimi kimi bir vaxtlar oxuduğu doğma- 5 nömrəli tam orta məktəbdə əmək fəaliyyətinə başlayıb. Bütün enerjisiylə çalışır, çoxlu axtarışlar aparır, şagirdlərə riyaziyyatın sirlərini öyrədirdi. Qısa vaxtda savadlı, bacarıqlı, yenelikçi müəllim kimi rayonda tanındı. Dərsdə əyaniliyə daha çox üstünlük verirdi. Hazırladığı elektron lövhə, əyani vəsaitlər tədris prosesində köməyinə gəlirdi. O, Respublika müəllimləri arasında avtomatlaşdırılmış tədris sistemini ilk quranlardan idi. Ən çətin mövzuları yeni metodlarla şagirdlərə çatdırır, fizika və riyaziyyat fənlərini yüksək pedaqoji ustalıqla tədris edirdi. Məktəbin məzunları ali məktəblərə qəbul imtahanlarında bu fənlərdən yüksək bilik nümayiş etdirir, digər məzunlardan seçilirdilər. Sabir müəllimin uğurları pedaqoji ictimaiyyət və rayon rəhbərliyi tərəfindən rəğbətlə qarşılanıb. Qabaqcıl iş təcrübəsi Lənkəran rayonunun məktəblərində yayıldı. Haqqında respublika mətbuatında yazılar dərc olundu. Əməyi dövlət tərəfindən yüksək qiymətləndirildi. 1976-cı ildə pedaqoji sahədə səmərəli fəaliyyətinə görə keçmiş SSRİ-nin ali dövlət mükafatlarından biri olan "Oktyabr İnqilabı ordeni"-nə layiq görüldü.

GÖRKƏMLİ HÜQUQŞÜNAS, ƏDALƏTLİ HAKİM[redaktə | əsas redaktə]

Ədliyyə işçilərinin peşə bayramında Lənkəran ŞİH-nin başçısı Süleyman Mikayılov Sabir Qarayevi qiymətli qol saatı ilə təbrik edir

Bakı Dövlət Universitetini bitirdikdən sonra 1978- ci ildə Sabir müəllim ikinci ixtisas üzrə- hüquqşünas kimi fəaliyyətə başlayır. Riyaziyyatı qeyri- adi məhəbbətlə sevən və “riyaziyyatsız həyat yoxdur” deyən Sabir müəllimə “Ömrünüzü riyaziyyatsız təsəvvür edirsinizmi?” sualı verən jurnalistə “Mən riyaziyyatdan heç vaxt uzaqlaşmamışam. Hər bir cinayəti açmağın özü bir teoremin isbatı deyilmi” deyə cavabını vermişdir. Sabir müəllimin ilk hakimlik fəaliyyəti Lerik rayonu ilə bağlıdır. Onun Lerik rayonunda işlədiyi illərdə kəşfiyyatçı fəaliyyətilə də yaddaşlarda silinməz qalır. Sərhəd rayonundan İrana keçən casusu tutub geri qaytarması onu təkcə Lerik rayonu və cənub bölgəsində deyil, bütün respublikada məhşurlaşdırır. Azərbaycan SSR sərhəd Qoşunlarının rəisi, general-mayor Mustafa Nəsirov bu məsələ ilə əlaqədar olaraq Lerikə gələrək, Sabir Qarayevlə şəxsən tanış olur, hakimin kəşfiyyat işini yüksək qiymətləndirərək onu döş nişanı ilə mükafatlandırır. Həmin tanışlıqdan başlanan dostluq Mustafa Nəsirovun ömrünün sonunadək davam edir. O gündən sonra Mustafa Nəsirov öz ailə üzvləriylə birgə istirahət vaxtlarının çoxunu Lənkəranda Sabir Qarayevin evində keçirir. Sabir Qarayev 1990- cu ildə Ali Sovetin fərmanıyla Lənkəran rayon xalq məhkəməsinin sədri seçilir. Lənkəran bölgənin mərkəzi olduğundan burada inkişaf da çoxdur, xaraketerik cinayətlər də. Sabir müəllim yerli hakim olsa da, adamlar arasında çox olmağa üstünlük verir, əksər hallarda xidməti avtomobilindən imtina edir, yolunu çayxanalardan, adamların arasından salırdı. Lənkəranda düz 10 il- təqaüdə çıxana qədər işləyir. 1990- cu illərin əvvəlləri qarışıq dövr olsa da, respublika müstəqillik əldə etdikdən sorna yeni konstitusiyada qanunverici, icra və məhkəmə hakimiyyətlərinin səlahiyyətlərinə geniş yer verilir. Sabir Qarayev 1978- 1982- ci illərdə Lerik Rayon Xalq Məhkəməsində hakim, 1982-1990- cı illərdə Masallı, 1990- 2000- ci illərdə Lənkəran rayonlarında məhkəmə sədri vəzifəsində çalışmışdır.

SABİR QARAYEV HAQQINDA XATİRƏLƏR[redaktə | əsas redaktə]

  • Milli Aviasiya Akademiyasının hüquq kafedrasının müdiri, hüquq elmləri doktoru, professor İbrahim Quliyev: - Sabir Qarayev yüksək peşəkarlığa malik hüquqşünas kimi qanunları dəqiq və düzgün tətbiq etdiyi üçün ədalətli hakim imicini qazanmışdır. İşlədiyi bütün dövrlərdə yüksək vətəndaş mövqeyi nümayiş etdirmiş, öz xalqına, dövlətinə sədaqətlə xidmət etmiş, tutduğu vəzifəsini və peşəsinin nüfuzunu yüksəklərə qaldırmışdır. Onun uzunmüddətli həyat təcrübəsi və ədliyyə orqanlarında zəngin iş təcrübəsi bü gün gənclər, həm də hüquq-mühafizə orqanlarında çalışanlar üçün əsl həyat məktəbirdir. Bu gün Sabir Qarayev ömrünün müdrik çağlarını yaşayır. Təqaüddə olsa da, daim həmkarlarının, dostlarının, Lənkəran ictimaiyyətinin arasındadır. Təcrübəli hüquqşünas, dəyərli ziyalı, nüfuzlu ağsaqqal kimi gənclərə tövsiyə məsləhətlərini verir, doğma rayonunun ictimai-siyasi həyatında yaxından iştirak edir.
  • Əməkdar hüquqşünas, Ali Məhkəmənin sabiq hakimi Müzəffər Ağazadə: - ... Sabir Qarayev hakim kimi fəaliyyətə başladığı illərdən böyük nüfuz qazanmışdır. Hüquq sahəsində nüfuz qazanmaq, ağsaqqal kimi qəbul olunmaq o qədər də asan deyil. Sabir Qarayev yüksək mənəviyyata malik olduğundan heç bir ədalətsizliyə yol verməz, məhkəmə proseslərində, qanunlara əməl etməklə yanaşı, insanlığın yazılmamış qanunlarını da unutmazdı...
  • Lənkəran şəhər Xarici dillər təmayüllü gimnaziyanın direktoru, respublikanın əməkdar müəllimi Mənsur Ağayev: - ... Sabir Qarayevin müəllim ömrü məhəbbəti uğrunda özünü odda yandıran Səməndər ömrünə, insanları qaranlıq dünyadan işıqlı dünyaya aparan Simurq ömrünə bənzəyir. Onun üçün ən böyük müəllim Femida- Ədalət mələyidir desək, yanılmarıq. Çünki, onun fikrincə, dünyanın ən ağır tərəzisi elə müəllim ədalətinə etibar olunmalıdır. Əsl müəllim mizanında səhv ola bilməz. Elə bu inam idi Sabir müəllimi ədalət tərəzisini əlinə almaq istəyinə, hüquqşünas olmaq arzusuna doğru aparan.
  • Lənkəran Şəhər İcra Hakimiyyəti başçısının birinci müavini İlqar Dadaşov: - ... Sabir Qarayev müəllimlikdən, peşəsini sevdirməkdən xüsusi zövq alırdı. Yaxşı oxuyan, tərbiyəli uşaqlara diqqət və qayğı göstərirdi. Fizika-riyaziyyatı yalnız dərs saatlarında öyrətməklə kifayətlənməzdi. Əlavə saatlar təşkil edib, bizimlə məşqul olurdu. Günün istənilən zamanı, dərs vaxtı, dərsən sonra da onu narahat edə bilərdik. Evinin qapısı da üzümüzə açıq idi. Bütün bunlar təmənnasız idi. Mənim bütün əmək fəaliyyətim Lənkəranla bağlıdır. Sabir müəllim isə hakimlik dövrünün son on ilini Lənkəran Rayon Məhkəmə sədri kimi fəaliyyət göstərdi. İnsanın doğulub boya-başa çatdığı yerdə rəhbər vəzifədə işləməsi o qədər asan deyil. Amma Sabir müəllim işinin öhdəsindən ləyaqətlə gəlirdi. Cinayətkarı da, şikayətçini də insanlıq mövqeyi, qanunların dili ilə başa salmağa çalışırdı. Barışdırma metoduna üstünlük verirdi...
  • Lənkəran rayon Hüquq Məsləhətxanasının müdiri Faiq Atakişiyev: - ... Sabir müəllim sadə, saf, mehriban, təvəzökar bir insan kimi tanınmış, lakin bu mehribanlığın arxasında onda sərt mübarizlik, dönməzlik də görmüşəm. Heç vaxt yüksək polemikadan, canlı və üzbəüz döyüşdən öz ideyası yolundan "tarana getməkdən" belə çəkinməyən Sabir müəllim coşanda daha ucadan danışır, məntiqi sanki itiləşir, emosionallığı artır. Müdriklər demiş, kim nə bacarır, onu da edir, bir şey bacarmayanlar isə məsləhət verir. Sabir müəllim də həyatı boyu bacardığını edib və Azərbaycanın ədliyyə sisteminin inkişafı yolunda özünəməxsus parlaq iz qoyub.
  • Azərbaycan Jurnalistlər və Yazıçılar Birkliklərinin üzvü Qəhrəman Əliyev: - ... Mən Sizi Lerikə gəlməmişdən qabaq da az-çox tanıyırdım. Bilirdim ki, Lənkəran Şəhər Partiya Komitəsinin üzvüsünüz. Rayonun fəallarından, sözükeçən ağsaqqallarındansınız, əsl ziyalısınız. Yaxşı müəllim kimi nəyinki təkcə Lənkəranda, respublikada da ad-san qazanmısınız. Yetirmələrinizdən neçə-neçə görkəmli riyaziyyatçı alimlər vardır... Siz Lerikə gələndən sonra sanki Aysberqin görünməyən tərəflərini görməyə başladım. Gördüm ürəyi böyük adamsınız.
  • Masallı RİH aparatının ərazi idarəetmə və yerli özünüidarəetmə orqanları ilə iş şöbəsinin mudiri Adəm Məhərrəmov: - ... 1984-cü ildə Masallı Rayon Komsomol Komitəsinin I Katibi işlədiyim dövrlərdə Masallı Rayon Məhkəməsinin sədri işləyən Sabir müəllimlə iş birliyimiz olub. O, hüquq qayda-qanunlarının daimi keşikçisi, haqqın-ədalətin Femida tərəzisində çəkisini dəqiq müəyyənləşdirən səlahiyyətli şəxs olmuşdur. Böyük hörmət qazanan məhkəmə sədri kimi camaatın etimadını doğruldan, həmişə haqqın arxası olan Sabir müəllim bir gəncləri də belə öyrədirdi...

TƏLTİFLƏRİ[redaktə | əsas redaktə]

İSTİNADLAR[redaktə | əsas redaktə]

  • Sevda Əlibəyli "Ömrün mənası" Sabir Qarayev 75
  • Sevda Əlibəyli "Söz" jurnalı "Ömürdən səhifələr" səh. 26
  • İltifat Məhərrəmoğlu "Lənkəran" qəzeti "Sabir Qarayev - 80" səh. 4
  • Əlisəfa Həsənov "Respublika (qəzet)" "Görkəmli hüquqşünas, ədalətli hakim" səh. 3