Sirkə anhidridi

Vikipediya, açıq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Sirkə anhidridi
Sirke anhidridi
Sirke anhidridi3D
Ümumi
Kimyəvi formulu(CH3CO)2O
Molyar kütlə102,09 q/mol
Fiziki xassələri
Sıxlıq1,0820 q/sm³
Termik xüsusiyyətlər
Ərimə nöqtəsi73,1  °S
Qaynama nöqtəsi139,6  °S

Sirkə anhidridi (CH3CO)2O – rənqsiz sərt iyə malik mayedir. Benzolda, dietil efirində və başqa üzvü həlledicilərdə həll olur.

Alınması[redaktə | əsas redaktə]

Sənayedə sirkə anhidridi asetaldehidin katalitik oksidləşməsi nəticəsində kobalt və mis asetatlarının iştiraki ilə alınır. Sirkə turşusundan su ayıran maddələrin vasitəsi ilə:

  • 2CH3COOH→(CH3CO)2+H2O

Natrium asetatın xloranhidridlə dəyişmə reaksiyası nəticəsində:

  • 2CH3COONa+ClCOCH3→(CH3CO)2O+NaCl

Xassələri.[redaktə | əsas redaktə]

Spirtlərlə mürəkkəb efirlər əmələ gətirir:

  • (CH3CO)2O+2HOC2H5→2CH3COOC2H5+H2O

Aminlərlə reaksiya zamanı amidlər alınır:

  • (CH3CO2O+2C2H5NH2→CH3CONHC2H5+CH3COOH·
  • C2H5NH2

Sirkə anhidridini su ilə qızdırdığda sirkə turşusu alınır:

  • (CH3CO)2O+H2O→2CH3COOH

Tətbiqi[redaktə | əsas redaktə]

Sirkə anhidridi ətirli maddələrin, dərman preparatlarının, süni liflərin və foto və kinoplyonkaların istehsalında istifadə olunur.

Mənbə[redaktə | əsas redaktə]

  • Большая Советская Энциклопедия
  • Химическая энциклопедия.М:Большая Российская энциклопедия,1992. Т. 5. С. 33